Bậc Sĩ Phu Khởi Xướng Phong Trào Đông Kinh Nghĩa Thục

Lương Văn Can sinh ra tại Hà Nội trong một gia đình giàu truyền thống hiếu học và sớm đỗ Cử nhân. Nhìn cảnh đất nước rơi vào tay thực dân, ông nhận ra rằng muốn giải phóng dân tộc thì trước hết phải nâng cao dân trí và canh tân văn hóa. Năm 1907, ông cùng các sĩ phu yêu nước khởi xướng thành lập trường Đông Kinh Nghĩa Thục ngay tại trung tâm Hà Nội. Với vai trò Thục trưởng, ông đã biến nơi đây thành trung tâm truyền bá tư tưởng mới và tinh thần yêu nước cho đông đảo nhân dân.

Trường không chỉ dạy chữ Quốc ngữ và kiến thức hiện đại mà còn cổ vũ tinh thần thực nghiệp và phát triển kinh tế tự cường. Ông là một trong những người tiên phong đặt nền móng cho tư tưởng kinh doanh chân chính, trọng đạo đức và tinh thần dân tộc của doanh nhân Việt Nam. Sự phát triển mạnh mẽ của phong trào khiến chính quyền thực dân lo sợ và nhanh chóng ra lệnh đóng cửa nhà trường.

Sau đó, ông bị giam cầm và bắt đi đày sang Nam Vang suốt nhiều năm gian khổ. Dù chịu cảnh tù cày nơi xứ người, chí khí kiên cường và lòng yêu nước trong ông chưa bao giờ bị dập tắt. Khi trở về Hà Nội lúc tuổi đã cao, ông vẫn tiếp tục viết sách, dạy học và truyền dạy tri thức cho thế hệ trẻ. Cuộc đời thanh cao cùng tư tưởng đổi mới của Lương Văn Can mãi là ngọn đuốc sáng soi đường cho sự nghiệp phát triển dân trí đất nước.