Bác sĩ Tôn Thất Tùng – Danh y kiệt xuất và người sáng lập phương pháp cắt gan khô làm rạng danh y học Việt Nam
Bác sĩ Tôn Thất Tùng là một trong những đại danh y, nhà khoa học y học vĩ đại nhất của Việt Nam trong thế kỷ XX. Ông là người đi đầu trong nghiên cứu cấu trúc gan và trực tiếp phát minh ra "Phương pháp cắt gan Tôn Thất Tùng" (phương pháp cắt gan khô) nổi tiếng thế giới, giúp rút ngắn thời gian phẫu thuật gan từ nhiều giờ xuống chỉ còn vài phút. Ngoài ra, ông còn là người đầu tiên phát hiện tác hại di hại cực kỳ nghiêm trọng của chất độc hóa học Dioxin đối với sức khỏe con người và di truyền.
Bác sĩ Tôn Thất Tùng sinh ngày 10 tháng 5 năm 1912 tại Huế và mất ngày 7 tháng 5 năm 1982 tại Hà Nội. Ông nguyên là Giám đốc Bệnh viện Phủ Doãn (nay là Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức), Thứ trưởng Bộ Y tế, Giáo sư Chủ nhiệm Bộ môn Ngoại Đại học Y Hà Nội, Anh hùng Lao động, Viện sĩ Viện Hàn lâm Y học Liên Xô. Với những đóng góp đặc biệt xuất sắc cho sự nghiệp y học quốc gia và nhân loại, ông đã được Đảng và Nhà nước trao tặng Huân chương Hồ Chí Minh, Giải thưởng Hồ Chí Minh cùng nhiều danh hiệu cao quý khác.
Sinh ra trong một gia đình dòng dõi hoàng tộc ở Huế, Tôn Thất Tùng chọn con đường y học với mong muốn cứu chữa bệnh tật cho nhân dân. Ngay từ những năm 1930, khi còn là nội trú, ông đã dành hàng ngàn giờ phẫu thuật phẫu tích trên hàng trăm bộ gan người chết để vẽ lại tỉ mỉ hệ thống mạch máu và đường mật trong gan. Nghiên cứu công phu này là tiền đề cho phát minh "Phương pháp cắt gan Tôn Thất Tùng" vào năm 1939 – phương pháp cho phép phẫu thuật viên thắt các mạch máu ngay trong mô gan trước khi cắt, giúp kiểm soát hoàn toàn nguy cơ chảy máu và rút ngắn thời gian phẫu thuật gan xuống chỉ còn vài phút thay vì hàng giờ như y học phương Tây thời bấy giờ.
Trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, Bác sĩ Tôn Thất Tùng cùng người học trò xuất sắc Đặng Văn Ngữ và các đồng nghiệp đã không quản gian khổ, trực tiếp có mặt tại các chiến trường ác liệt để cấp cứu cho hàng ngàn thương bệnh binh. Sau chiến tranh, ông là một trong những nhà khoa học tiên phong trên thế giới công bố các công trình nghiên cứu tố cáo tội ác sử dụng chất độc màu da cam của quân đội Mỹ ở Việt Nam, chứng minh mối liên hệ giữa Dioxin và các bệnh ung thư, dị tật bẩm sinh ở các thế hệ sau.
Bác sĩ Tôn Thất Tùng là biểu tượng sáng ngời cho tinh thần y đức "Lương y như từ mẫu", trí tuệ sáng tạo đỉnh cao và lòng yêu nước sâu sắc. Những cống hiến vĩ đại của ông không chỉ cứu sống vô số người bệnh mà còn đưa y học Việt Nam vươn tầm thế giới. Thế hệ hôm nay và mai sau đời đời trân trọng, ghi nhớ công ơn của ông, nguyện tiếp nối truyền thống, nỗ lực học tập và rèn luyện để cống hiến cho sự nghiệp chăm sóc sức khỏe nhân dân và dựng xây đất nước.
