BÁC TÔN ĐỨC THẮNG – NGƯỜI TÙ MANG SỐ 5289-TF VÀ NHỮNG NĂM THÁNG KHÔNG KHUẤT PHỤC

BÁC TÔN ĐỨC THẮNG – NGƯỜI TÙ MANG SỐ 5289-TF VÀ NHỮNG NĂM THÁNG KHÔNG KHUẤT PHỤC

Có những cuộc đời được đo bằng năm tháng.

Nhưng cũng có những cuộc đời được đo bằng những thử thách mà con người đã đi qua.

Cuộc đời Chủ tịch Tôn Đức Thắng (1888–1980) là một cuộc đời như thế. Trong 92 năm tuổi đời, gần 70 năm hoạt động cách mạng, Bác Tôn đã dành trọn sức lực, trí tuệ và tâm huyết cho sự nghiệp đấu tranh vì độc lập dân tộc, vì giai cấp công nhân và nhân dân lao động.

Trong hành trình ấy, có một chặng đường đặc biệt khắc nghiệt: hơn 16 năm bị giam cầm trong nhà tù thực dân Pháp.

Nhưng nhà tù không thể khuất phục được người chiến sĩ cộng sản.

Trái lại, chính trong những nơi tưởng như chỉ có xiềng xích, đòn roi và bóng tối ấy, phẩm chất kiên trung của Bác Tôn càng được tôi luyện.

Bị bắt giữa lúc phong trào đang sôi sục

Tháng 7 năm 1929, khi phong trào cách mạng ở Nam Bộ đang phát triển mạnh mẽ, đồng chí Tôn Đức Thắng hoạt động tích cực trong Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên.

Thực dân Pháp ráo riết truy lùng những người hoạt động cách mạng.

Rồi ngày ấy cũng đến.

Bác Tôn bị bắt và đưa vào Khám Lớn Sài Gòn.

Đối với chính quyền thực dân, bắt được một cán bộ cách mạng không chỉ là bắt một con người.

Chúng muốn biết tổ chức hoạt động như thế nào.

Ai là người lãnh đạo.

Cơ sở ở đâu.

Những ai đang tham gia.

Những đường dây liên lạc nào đang tồn tại.

Vì thế, trong những ngày bị giam giữ, Bác Tôn phải đối mặt với những cuộc tra tấn và thẩm vấn khắc nghiệt.

Nhưng trước bạo lực của nhà tù, người chiến sĩ cách mạng vẫn giữ vững khí tiết.

Không khai báo. Không khuất phục. Không phản bội đồng chí.

Những bí mật của tổ chức cách mạng ở Sài Gòn và Nam Kỳ vẫn được Bác Tôn giữ kín.

Trong lao tù, vẫn là người động viên đồng chí

Nhà tù thực dân vốn được dựng lên để làm con người sợ hãi.

Nhưng Bác Tôn không để nhà tù biến mình thành người tuyệt vọng.

Không chỉ giữ vững tinh thần cho bản thân, đồng chí còn động viên những người cùng bị bắt, cùng bị giam giữ, nhắc nhở anh em phải giữ gìn khí tiết, tin tưởng vào tương lai của cách mạng.

Đó là một hình ảnh rất đẹp về người chiến sĩ cộng sản.

Kẻ thù muốn dùng nhà tù để chia rẽ.

Người tù cách mạng lại biến nơi giam cầm thành nơi củng cố tình đồng chí.

Kẻ thù muốn gieo sợ hãi.

Những người cộng sản lại truyền cho nhau niềm tin.

Bản án 20 năm khổ sai

Thực dân Pháp sau đó mở phiên tòa xét xử những người thuộc Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên bị bắt.

Ngày 25 tháng 6 năm 1930, Tòa Đại hình Sài Gòn kết án Tôn Đức Thắng 20 năm khổ sai.

Một bản án nặng nề được đưa ra nhằm chôn vùi một người chiến sĩ cách mạng trong những năm tháng tù đày.

Nhưng đối với Bác Tôn, bản án ấy không thể chấm dứt con đường đã lựa chọn.

Ngày 3 tháng 7 năm 1930, đồng chí Tôn Đức Thắng cùng nhiều chiến sĩ cách mạng và yêu nước bị đày ra Côn Đảo.

Từ giây phút ấy, cuộc đời người chiến sĩ bước sang một chặng đường mới – chặng đường của hơn 16 năm trong lao tù thực dân.

Người tù mang số 5289-TF

Ở Côn Đảo, tên tuổi của người tù cách mạng nhiều khi bị thay thế bằng một con số.

Bác Tôn mang số thẻ tù 5289-TF, kèm hai chữ S.D, ký hiệu mà nhà tù thực dân dùng để chỉ những người bị chúng xem là “phần tử nguy hiểm”.

Nhưng đối với những người tù chính trị, con số ấy không thể xóa được danh tính của một người cộng sản.

Sau cánh cửa nhà tù, người chiến sĩ vẫn giữ niềm tin.

Sau những ngày lao động khổ sai, vẫn là những cuộc trao đổi, động viên và giáo dục lẫn nhau.

Giữa nơi được thực dân Pháp xây dựng để đày ải những người yêu nước, các chiến sĩ cách mạng vẫn tìm cách giữ vững tổ chức, nuôi dưỡng niềm tin và chuẩn bị cho ngày trở về.

Côn Đảo vì thế không chỉ là nơi ghi dấu những cực hình của chế độ thực dân.

Đó còn là nơi chứng kiến ý chí không khuất phục của những người cộng sản.

Hơn 16 năm – một thử thách không làm phai nhạt lý tưởng

Hơn mười sáu năm là một quãng thời gian dài của một đời người.

Biết bao người có thể thay đổi sau từng ấy năm.

Nhưng lý tưởng cách mạng của Bác Tôn vẫn không thay đổi.

Nhà tù có thể lấy đi tuổi trẻ.

Có thể lấy đi tự do.

Có thể khiến những ngày tháng nối tiếp nhau trong cảnh lao dịch và khắc nghiệt.

Nhưng không thể lấy đi niềm tin vào ngày đất nước được độc lập.

Đó chính là điều làm nên phẩm chất của người chiến sĩ cộng sản.

Bác Tôn đã sống trong nhà tù không phải với tâm thế của một người chờ đợi số phận, mà với niềm tin rằng cách mạng nhất định sẽ thắng lợi.

Ngày trở về

Rồi ngày mà những người tù chính trị mong đợi cũng đến.

Tháng 8 năm 1945, Cách mạng Tháng Tám thành công.

Làn sóng cách mạng lan rộng.

Ngày 23 tháng 9 năm 1945, Côn Đảo được giải phóng.

Sau hơn 16 năm bị giam cầm, người tù chính trị mang số 5289-TF cuối cùng được trở về với đất liền.

Nhưng điều đáng nói là:

Bác Tôn trở về không phải để nghỉ ngơi.

Sau những năm tháng bị giam cầm, người chiến sĩ cộng sản lại bước ngay vào cuộc đấu tranh mới.

Đất nước vừa giành được độc lập đã phải đối mặt với cuộc chiến tranh xâm lược trở lại.

Nam Bộ bước vào những ngày kháng chiến đầy gian khổ.

Và Bác Tôn lại tiếp tục lên đường.

Từ nhà tù trở về, lại bước vào kháng chiến

Những năm tháng trong nhà tù không làm người chiến sĩ già đi trong lý tưởng.

Ngược lại, những trải nghiệm trong lao tù càng hun đúc thêm bản lĩnh của Bác Tôn.

Trở về đất liền, đồng chí tiếp tục tham gia hoạt động cách mạng, góp phần lãnh đạo cuộc kháng chiến ở Nam Bộ.

Từ một người tù bị thực dân Pháp giam cầm, Bác Tôn trở thành một trong những cán bộ lãnh đạo của cách mạng.

Con đường ấy nối liền hai thế giới tưởng như đối lập:

Một bên là song sắt nhà tù.
Một bên là bầu trời tự do.

Nhưng với Bác Tôn, cả hai đều là những chặng đường của một cuộc đời phụng sự Tổ quốc.

Một con người bước ra từ bóng tối của nhà tù

Năm 1980, Chủ tịch Tôn Đức Thắng qua đời, hưởng thọ 92 tuổi.

Nhìn lại cuộc đời gần bảy mươi năm hoạt động cách mạng của Bác, người ta có thể thấy một hành trình đặc biệt:

Từ người công nhân yêu nước, đến người chiến sĩ cách mạng.

Từ những cuộc đấu tranh của phong trào công nhân, đến những năm tháng hoạt động bí mật.

Từ Khám Lớn Sài Gòn đến Côn Đảo.

Từ người tù mang số 5289-TF đến người lãnh đạo cách mạng.

Và trên tất cả những chặng đường ấy là một phẩm chất không thay đổi:

Kiên trung trước thử thách.
Thủy chung với đồng chí.
Son sắt với lý tưởng.
Tận tụy với Tổ quốc và nhân dân.

Hơn 16 năm trong lao tù thực dân có thể được xem là những năm tháng khắc nghiệt nhất của cuộc đời Bác Tôn.

Nhưng cũng chính nơi ấy, khí tiết của một người cộng sản được thử thách và tỏa sáng.

Song sắt có thể giam giữ một con người, nhưng không thể giam giữ một niềm tin.

Đòn roi có thể làm đau thân thể, nhưng không thể khuất phục ý chí.

Và những năm tháng tù đày không thể ngăn bước một người đã dành trọn cuộc đời mình cho độc lập dân tộc và hạnh phúc của nhân dân.

Đó chính là câu chuyện về Bác Tôn Đức Thắng – người tù mang số 5289-TF, người chiến sĩ cộng sản kiên trung đã bước ra khỏi những năm tháng lao tù để tiếp tục đi trọn con đường cách mạng của mình.