Bạch Thái Bưởi – một doanh nhân của thời thuộc địa, nhưng trong ông luôn cháy một ngọn lửa: ngọn lửa tự lực, tự cường và lòng tự hào dân tộc.
Có một thời, khi người Việt phải sống dưới ách đô hộ của thực dân Pháp, người Việt không chỉ đấu tranh bằng những cuộc khởi nghĩa hay trên chiến trường. Có những người lựa chọn một con đường khác: dùng trí tuệ, ý chí và sức mạnh kinh tế để khẳng định người Việt hoàn toàn có thể làm chủ vận mệnh của mình.
Bạch Thái Bưởi là một người như thế.
Ông sinh năm 1874 tại làng Yên Phúc, Hà Đông. Xuất thân trong một gia đình nghèo, tuổi thơ của ông không có điều kiện thuận lợi. Nhưng bằng nghị lực và sự nhạy bén, Bạch Thái Bưởi từng bước bước vào thương trường.
Ông bắt đầu từ những công việc nhỏ, rồi dần thử sức trong nhiều lĩnh vực kinh doanh. Có lúc thành công, có lúc thất bại, nhưng sau mỗi lần vấp ngã, ông lại đứng dậy và tiếp tục.
Điều đặc biệt ở Bạch Thái Bưởi là ông không chỉ nghĩ đến lợi ích của riêng mình.
Trong bối cảnh người Pháp và người Hoa nắm phần lớn hoạt động kinh doanh vận tải đường thủy ở Bắc Kỳ, ông quyết định xây dựng một hãng tàu của người Việt.
Đó là một quyết định táo bạo.
Với số vốn và điều kiện hạn chế hơn nhiều đối thủ, Bạch Thái Bưởi phải cạnh tranh trong một thị trường khắc nghiệt. Ông đã vận động người Việt ủng hộ hàng hóa, doanh nghiệp và dịch vụ của người Việt.
Những chiếc tàu mang tên các danh nhân lịch sử Việt Nam lần lượt xuất hiện trên sông nước Bắc Kỳ.
Trong đó có những cái tên như Lạc Long, Hồng Bàng, Trưng Trắc, Trưng Nhị, Đinh Tiên Hoàng…
Đó không đơn thuần là tên những con tàu.
Đó còn là cách Bạch Thái Bưởi gửi gắm niềm tự hào dân tộc vào hoạt động kinh doanh. Mỗi chuyến tàu là một lời khẳng định rằng người Việt cũng có thể làm chủ thương trường, làm chủ kỹ thuật và xây dựng những doanh nghiệp lớn.
Từ một người xuất thân nghèo khó, Bạch Thái Bưởi đã trở thành một trong những doanh nhân nổi tiếng nhất Việt Nam đầu thế kỷ XX.
Nhưng điều còn lại sau cuộc đời ông không chỉ là tài sản hay những con tàu.
Đó là tinh thần tự lực.
Trong thời kỳ đất nước mất độc lập, khi nhiều người Việt bị hạn chế cơ hội phát triển, Bạch Thái Bưởi đã chọn cách vươn lên bằng chính đôi tay và trí tuệ của mình.
Ông qua đời năm 1932.
Nhiều năm đã trôi qua, những con tàu của Bạch Thái Bưởi không còn trên sông nước như ngày trước. Nhưng câu chuyện về ông vẫn còn giá trị đối với thế hệ hôm nay.
Nếu những người lính thời chiến đấu bằng súng đạn để bảo vệ Tổ quốc, thì Bạch Thái Bưởi đã chiến đấu trên một mặt trận khác – mặt trận kinh tế và ý chí dân tộc.
Ông cho thấy rằng yêu nước không chỉ là hy sinh nơi chiến trường. Yêu nước còn có thể là nỗ lực xây dựng một đất nước mạnh hơn, một dân tộc tự tin hơn và một thế hệ biết đứng bằng chính đôi chân của mình.



