BÀI 01: TRƯƠNG ĐỊNH – NGƯỜI ANH HÙNG CỦA ĐẤT GÒ CÔNG

Trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc Việt Nam, Trương Định là một trong những nhân vật tiêu biểu của phong trào kháng chiến chống thực dân Pháp ở Nam Kỳ vào giữa thế kỷ XIX. Ông được nhân dân suy tôn với danh hiệu “Bình Tây Đại Nguyên Soái”, thể hiện sự kính trọng và niềm tin của nhân dân đối với một vị thủ lĩnh luôn đứng về phía đất nước và nhân dân.

Trương Định sinh năm 1820, quê tại làng Tư Cung, phủ Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi, nay thuộc thành phố Quảng Ngãi. Ông xuất thân trong một gia đình có truyền thống võ nghiệp. Cha ông là Trương Cầm, một võ quan của triều Nguyễn.

Năm 1844, Trương Định theo cha vào Nam sinh sống. Đây là bước ngoặt quan trọng trong cuộc đời ông. Tại vùng đất Nam Kỳ, ông tham gia khai hoang, chiêu mộ dân nghèo và xây dựng đồn điền.

Năm 1850, ông tổ chức chiêu mộ dân nghèo lập đồn điền ở Gia Thuận, Gò Công. Nhờ có năng lực tổ chức và những đóng góp trong việc khai hoang, ông được triều đình phong chức Phó Quản cơ, sau đó là Quản cơ.

Khi thực dân Pháp bắt đầu mở rộng cuộc xâm lược Việt Nam, Trương Định nhanh chóng thể hiện tinh thần chống giặc.

Năm 1859, quân Pháp đánh chiếm thành Gia Định. Trương Định đem lực lượng đồn điền tham gia chống Pháp tại nhiều khu vực như Chí Hòa, Cây Mai và Thị Nghè.

Sau khi Pháp từng bước mở rộng quyền kiểm soát ở Nam Kỳ, cuộc kháng chiến của nhân dân địa phương ngày càng trở nên quyết liệt.

Năm 1862, triều đình nhà Nguyễn ký Hiệp ước Nhâm Tuất với Pháp, chấp nhận nhượng ba tỉnh miền Đông Nam Kỳ cho Pháp. Theo lệnh triều đình, Trương Định phải bãi binh và nhận chức vụ mới ở An Giang.

Tuy nhiên, Trương Định đã đứng trước một lựa chọn vô cùng khó khăn.

Một bên là mệnh lệnh của triều đình.

Một bên là nguyện vọng của nhân dân và nghĩa quân đang mong muốn ông tiếp tục lãnh đạo cuộc kháng chiến.

Cuối cùng, ông quyết định ở lại Gò Công, tiếp tục chiến đấu chống Pháp.

Quyết định ấy khiến ông trở thành biểu tượng đặc biệt của tinh thần yêu nước ở Nam Kỳ.

Nhân dân suy tôn ông là “Bình Tây Đại Nguyên Soái”.

Từ căn cứ Gò Công, nghĩa quân dưới sự lãnh đạo của Trương Định tiếp tục tổ chức nhiều hoạt động chống Pháp. Dù lực lượng và vũ khí còn hạn chế, nghĩa quân vẫn kiên trì chiến đấu.

Đối với Trương Định, việc chiến đấu không chỉ là nhiệm vụ quân sự mà còn là trách nhiệm đối với nhân dân.

Năm 1864, quân Pháp tổ chức bao vây căn cứ của ông. Trong trận chiến cuối cùng, Trương Định bị thương nặng.

Không muốn rơi vào tay quân địch, ông đã dùng gươm tự sát ngày 20/8/1864, giữ trọn khí tiết của một người yêu nước.

Ông hy sinh khi mới 44 tuổi.

Dù cuộc kháng chiến của Trương Định cuối cùng không thể ngăn được quá trình xâm lược của thực dân Pháp, tinh thần chiến đấu của ông đã trở thành một biểu tượng lớn trong lịch sử dân tộc.

Trương Định đã để lại một bài học sâu sắc về lòng yêu nước, ý chí bất khuất và trách nhiệm trước nhân dân.