BÀI CA CHIẾN THẮNG TẠI CỘT MỐC SỐ 100

Nằm ngay cạnh Quốc lộ 20, thuộc địa phận huyện Định Quán, tỉnh Đồng Nai, Tượng đài Chiến thắng La Ngà sừng sững vươn cao giữa đất trời miền Đông. Biểu tượng cụm tượng ba người chiến sĩ kiên cường, tay bám chắc báng súng, mắt hướng về phía dòng sông La Ngà lộng gió chính là trang sử bằng đá khắc ghi trận phục kích oanh liệt ngày 1 tháng 3 năm 1948 của Chi đội 10 dưới sự chỉ huy của Tướng Huỳnh Văn Nghệ.

Ông Lâm Văn Biện, một cựu chiến binh đã cống hiến cả tuổi trẻ cho mảnh đất này, đồng thời là người có mặt trong ngày khánh thành khu di tích, không bao giờ quên được cảm xúc thiêng liêng của thời khắc ấy.

Ông Biện nhớ lại, vùng đất bao quanh tượng đài ngày xưa chính là "tọa độ lửa" khốc liệt nhất của trận đánh năm 1948. Nơi đây, tại cột mốc số 100, thực dân Pháp đã phải kinh hoàng chứng kiến toàn bộ đoàn xe quân sự 59 chiếc bốc cháy ngùn ngụt trước lối đánh du kích mưu trí của quân ta. Hơn một trăm chiến sĩ của Chi đội 10 và du kích địa phương đã ngã xuống, máu của các anh đã hòa vào dòng nước sông La Ngà để đổi lấy khúc ca khải hoàn vang dội khắp bờ cõi Nam Bộ.

Nhiều thập kỷ sau ngày đất nước hoàn toàn độc lập, để tri ân những người anh hùng đã ngã xuống, tỉnh Đồng Nai đã quyết định xây dựng cụm Tượng đài Chiến thắng tại chính mảnh đất rực lửa năm xưa. Ngày dựng tượng, ông Biện cùng hàng ngàn người dân Định Quán, từ những cụ già tóc bạc đến các em nhỏ khăn quàng đỏ, đã đứng chật cả một vùng rầm rộ cờ hoa.

Khoảnh khắc tấm vải đỏ phủ trên tượng đài được kéo xuống, hiển lộ hình ảnh những người chiến sĩ kiên cường bằng đá dũng mãnh giữa nắng gió, ông Biện đã bật khóc. Ông khóc vì nhớ thương những người đồng đội tuổi đôi mươi đã nằm lại dưới làn bom đạn Pháp, và khóc vì tự hào khi thấy sự hy sinh của họ đã được tạc vào núi sông, trường tồn cùng năm tháng. Tượng đài không chỉ là một công trình mỹ thuật, mà là một "địa chỉ đỏ", một cột mốc tinh thần nhắc nhở thế hệ sau về cái giá của độc lập tự do.

Giờ đây, khu di tích Tượng đài Chiến thắng La Ngà đã trở thành một công viên văn hóa xanh tươi, yên bình. Bên dưới chân tượng đài, dòng sông La Ngà hiền hòa trôi chảy, nuôi sống những làng cá bè sầm uất và những cánh đồng trù phú của huyện Định Quán.

Mỗi dịp lễ lớn hay ngày mùng 1 tháng 3 hằng năm, ông Lâm Văn Biện lại vận bộ quân phục cũ, ngực lấp lánh huân chương, chầm chậm bước lên những bậc thềm đá để thắp nén hương thơm dâng lên các anh hùng liệt sĩ. Nhìn những đoàn học sinh ríu rít đến tham quan, tìm hiểu lịch sử, ông giáo già khẽ mỉm cười. Ông biết rằng, ngọn lửa của "Hào khí Đồng Nai" và tinh thần Chi đội 10 năm xưa vẫn đang được gìn giữ vẹn nguyên, kiêu hãnh và sừng sững như ngọn tượng đài bên dòng sông lịch sử.