“BÀI HÁT GIỮA RỪNG KHÔNG TÊN”

Tôi không biết mình đã đi qua bao nhiêu mùa mưa của Trường Sơn.

Chỉ biết mỗi lần mưa xuống, con đường lại như dài thêm ra, và ký ức cũng sâu thêm một chút.

Tôi là một cô gái trong đội văn nghệ xung phong.

Nghe có vẻ nhẹ nhàng hơn những người gánh đạn, mở đường hay giao liên.

Nhưng ở nơi này, tiếng hát đôi khi cũng là một nhiệm vụ.

Ngày đầu tiên vào đơn vị, tôi mang theo một cây đàn nhỏ.

Một người trong đội nhìn tôi rồi cười:

“Giữa bom đạn mà còn đàn hát được à?”

Tôi không trả lời.

Vì tôi cũng không chắc mình sẽ hát được bao lâu.

Những buổi biểu diễn không có sân khấu.

Chúng tôi đứng ngay bên bìa rừng, nơi vừa có thể nghe tiếng suối, vừa có thể nghe tiếng máy bay từ xa.

Khán giả là những người lính vừa đi qua hành quân, mặt còn đầy bụi đất.

Họ không vỗ tay nhiều.

Nhưng họ lắng nghe rất lâu.

Có một đêm, đơn vị vừa trải qua một trận bom lớn.

Không ai nói gì với ai.

Chỉ có im lặng.

Người ta bảo im lặng sau bom còn nặng hơn cả tiếng nổ.

Tôi đứng dậy.

Không ai yêu cầu.

Không ai ra hiệu.

Tôi chỉ bắt đầu hát.

Bài hát đầu tiên rất nhỏ.

Giọng tôi run.

Nhưng rồi có người hát theo.

Rồi thêm một người nữa.

Và cả khu rừng như bắt đầu thở chậm lại.

Không ai nhớ rõ tên bài hát hôm đó.

Chỉ nhớ rằng, giữa đêm tối, có tiếng người hòa vào nhau, không còn phân biệt là ai hát trước, ai hát sau.

Có lần, tôi hát cho một đơn vị chuẩn bị ra trận.

Một người lính trẻ hỏi tôi:

“Nếu mai tôi không về, chị có hát nữa không?”

Tôi không trả lời ngay.

Rồi tôi nói:

“Tôi sẽ hát thay phần của anh.”

Anh ấy gật đầu.

Và hôm sau anh ấy đi.

Tôi không biết anh có trở về không.

Tôi chỉ biết sau đó tôi vẫn hát.

Như một lời hứa không viết ra giấy.

Có những đêm, tôi hát một mình trong rừng.

Không khán giả.

Không ánh đèn.

Chỉ có gió và lá.

Nhưng tôi không thấy cô đơn.

Vì tôi tin có người đang nghe, dù họ không còn ở đây.

Một lần, cây đàn của tôi bị hỏng.

Dây đứt.

Không ai sửa được ngay.

Tôi ngồi rất lâu bên gốc cây.

Tưởng như mọi thứ sẽ dừng lại.

Nhưng rồi một người lính đưa cho tôi một sợi dây thép nhỏ.

Anh nói:

“Không cần đúng âm, chỉ cần còn tiếng là được.”

Tôi buộc lại dây đàn.

Và lại hát.

Sau này khi chiến tranh qua đi,

tôi không còn đứng hát bên rừng nữa.

Nhưng mỗi khi nghe một bài hát cũ,

tôi lại nhớ đến những khuôn mặt không còn gọi tên được.

Có những người đã không bao giờ trở về.

Có những bài hát không bao giờ hát lại lần thứ hai.

Nhưng chúng không mất đi.

Chúng chỉ nằm lại trong ký ức của rừng.

Nếu ai hỏi “thời hoa lửa” là gì,

tôi sẽ không nói về bom đạn.

Tôi sẽ nói:

“Đó là thời mà con người hát cho nhau nghe giữa ranh giới của sống và chết.”

Và tôi tin,

chừng nào còn có người nhớ lại tiếng hát ấy,

thì khu rừng năm xưa vẫn chưa từng im lặng.