BÀI VIẾT NHÂN VẬT LỊCH SỬ ANH HÙNG PHI CÔNG NGUYỄN VĂN BẢY

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, Đại tá phi công Nguyễn Văn Bảy là một trong
những gương mặt tiêu biểu của Không quân nhân dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến
chống Mỹ, cứu nước. Ông sinh năm 1936 tại xã Hòa Thành, huyện Lai Vung, tỉnh Sa Đéc,
nay thuộc tỉnh Đồng Tháp. Xuất thân từ miền sông nước Nam Bộ, Nguyễn Văn Bảy sớm
tham gia cách mạng. Sau năm 1954, ông tập kết ra Bắc và được lựa chọn đào tạo để trở
thành phi công. Từ một người lính bộ binh, ông chuyển sang con đường binh nghiệp đặc
biệt: làm chủ bầu trời trên những chiếc máy bay tiêm kích MiG-17.
Năm 1965, sau thời gian học tập và huấn luyện ở nước ngoài, ông trở về Việt Nam và
được biên chế vào Trung đoàn Không quân tiêm kích 923. Đây là thời điểm cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân của Mỹ đối với miền Bắc ngày càng ác liệt. Những phi công Việt
Nam phải đối mặt với các loại máy bay hiện đại, có tốc độ và trang bị vũ khí vượt trội.
Trong hoàn cảnh ấy, bản lĩnh, kỹ thuật bay và khả năng xử lý tình huống của người phi công
trở thành yếu tố quyết định.
Nguyễn Văn Bảy nhanh chóng thể hiện phẩm chất của một phi công chiến đấu xuất sắc.
Trận không chiến đầu tiên của ông diễn ra ngày 7-10-1965. Dù chưa lập chiến công bắn rơi
máy bay đối phương trong trận này, ông cùng đồng đội đã chiến đấu quyết liệt, làm gián
đoạn đội hình máy bay Mỹ. Chiếc MiG-17 của ông bị nhiều mảnh đạn, nhưng ông vẫn bình
tĩnh đưa máy bay trở về an toàn. Chính những lần đối mặt với hiểm nguy như vậy đã tôi
luyện nên một người phi công có ý chí vững vàng và khả năng chiến đấu đáng nể.
Những trận không chiến làm nên tên tuổi
Ngày 26-4-1966 là một dấu mốc quan trọng trong cuộc đời chiến đấu của Nguyễn Văn
Bảy. Trên vùng trời Võ Nhai, ông bất ngờ áp sát đội hình máy bay Mỹ và bắn rơi một chiếc
F-4C. Đây là chiến công đầu tiên được ghi nhận của ông. Chỉ vài ngày sau, trong trận đánh
ngày 29-4 trên vùng trời Việt Trì, ông tiếp tục bắn rơi một máy bay địch.
Những trận đánh sau đó cho thấy sự táo bạo nhưng không liều lĩnh của Nguyễn Văn
Bảy. Ông thường tận dụng ưu thế về khả năng cơ động của MiG-17 ở cự ly gần, tìm cách áp
sát mục tiêu rồi sử dụng pháo trên máy bay thay vì đối đầu theo cách có lợi cho đối phương.
Trong một trận đánh giữa năm 1967, ông còn vận dụng kỹ thuật điều khiển máy bay để
khiến tên lửa của đối phương đi chệch hướng và trúng chính một máy bay Mỹ đang bám
đuổi. Câu chuyện ấy thường được nhắc đến như một ví dụ về sự mưu trí, bình tĩnh và khả
năng xử lý tình huống đặc biệt của ông
Theo các tư liệu của Báo Quân đội nhân dân, trong thời gian chiến đấu, Nguyễn Văn
Bảy đã 94 lần xuất kích, trực tiếp quần thảo với máy bay Mỹ 13 lần và bắn rơi 7 máy bay
Mỹ. Trong số đó có hai chiếc F-105 và năm chiếc F-4. Điều đáng chú ý là ông sử dụng MiG-
17, một loại máy bay có tốc độ và trang bị vũ khí hạn chế hơn nhiều loại máy bay Mỹ đương
thời. Thành tích ấy khiến ông trở thành một trong những phi công Việt Nam đạt đẳng cấp
“ace” trong kháng chiến chống Mỹ.
Năm 1967, Nguyễn Văn Bảy được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang
nhân dân. Đằng sau những con số về chiến công là hàng chục lần cất cánh trong điều kiện
mà mỗi trận không chiến đều có thể là lần cuối cùng. Người phi công phải chiến đấu giữa
bầu trời rộng lớn, không có chiến hào hay công sự để che chắn. Vì vậy, mỗi chiến thắng đều
đòi hỏi lòng dũng cảm, sự chính xác, kỷ luật và tinh thần đồng đội.