Bản hùng ca bất tử

Bản hùng ca bất tử

Có những trang sử được viết bằng những chiến công hiển hách. Có những tượng đài được dựng lên bằng đá, bằng đồng. Nhưng cũng có những tượng đài không hình khối, không tên tuổi, được dựng bằng máu, bằng tuổi xuân và bằng sự hy sinh của những người lính. Vị Xuyên – mảnh đất nơi địa đầu cực Bắc của Tổ quốc – chính là nơi đã sinh ra một tượng đài như thế, nơi một bản hùng ca bất tử đã được viết nên bằng ý chí quật cường của hàng vạn cán bộ, chiến sĩ Quân đội nhân dân Việt Nam.

Lật giở những trang sử về cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc, Vị Xuyên hiện lên như một dấu son bi tráng. Từ năm 1984 đến năm 1989, nơi đây trở thành chiến trường ác liệt bậc nhất. Trên những điểm cao 468, 685, 772, 1030, 1100, 1200, 1509..., ngày cũng như đêm, pháo địch dội xuống như mưa. Núi rừng rung chuyển, đất đá bị cày xới, cây rừng hóa thành than cháy. Có những ngày, hàng chục nghìn quả pháo trút xuống chỉ trong vài giờ đồng hồ, biến cả sườn núi thành biển lửa.

Giữa khói lửa ấy, những người lính tuổi mười tám, đôi mươi vẫn hiên ngang bám trụ. Họ đến từ mọi miền đất nước: từ đồng bằng Bắc Bộ, miền Trung nắng gió, Tây Nguyên đại ngàn đến miền Nam vừa bước ra khỏi cuộc kháng chiến chống Mỹ. Họ mang theo ba lô, khẩu súng, những lá thư gia đình còn thơm mùi giấy mới và niềm tin son sắt vào một điều giản dị: không một thế lực nào được phép xâm phạm chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc Việt Nam.

Ở Vị Xuyên, mỗi mét đất đều phải đổi bằng máu. Mỗi chiến hào đều là ranh giới giữa sự sống và cái chết. Có những đơn vị vừa chiếm được trận địa thì ngay lập tức hứng chịu những trận pháo dữ dội. Có những đại đội chỉ sau một trận đánh đã không còn đủ quân số. Có những người lính ngã xuống khi tuổi đời còn chưa kịp bước qua tuổi hai mươi.

Nhưng điều kỳ diệu nhất không phải là sự khốc liệt của chiến tranh.

Điều kỳ diệu chính là giữa mưa bom, bão đạn, những người lính ấy chưa bao giờ nghĩ đến việc lùi bước.

Họ hiểu rằng, sau lưng mình là Tổ quốc.

Là lá cờ đỏ sao vàng đang tung bay trên biên giới.

Là cha mẹ già đang ngóng con.

Là người vợ trẻ mòn mỏi chờ chồng.

Là những đứa con còn chưa biết mặt cha.

Chính tình yêu ấy đã biến những con người bình thường trở thành những anh hùng phi thường.

Từ chiến trường khốc liệt ấy đã vang lên một lời thề bất tử:

"Sống bám đá đánh giặc, chết hóa đá bất tử."

Lời thề ấy không phải khẩu hiệu được viết trên giấy.

Đó là lời thề được khắc bằng máu của những người lính.

Họ đã sống đúng như lời thề của mình.

Khi còn sống, họ bám từng mỏm đá để giữ trận địa.

Khi ngã xuống, họ hòa mình vào đất đá biên cương để giữ vững từng tấc đất của Tổ quốc.

Bởi vậy, những cựu chiến binh từng trở lại Vị Xuyên vẫn thường nghẹn ngào nói rằng: "Ở nơi này, mỗi tấc đất đều thấm máu đồng đội." Đó không phải là cách nói cường điệu. Đó là sự thật được trả giá bằng hàng nghìn sinh mạng.

Chiến tranh đã lùi xa hơn bốn mươi năm.

Những hố bom ngày nào đã phủ đầy màu xanh cây cỏ.

Tiếng pháo đã nhường chỗ cho tiếng chim rừng và nhịp sống bình yên của đồng bào nơi biên giới.

Nhưng nỗi đau chiến tranh vẫn chưa khép lại.

Đến hôm nay, vẫn còn nhiều liệt sĩ chưa tìm thấy hài cốt. Vẫn còn biết bao gia đình mòn mỏi chờ tin người thân. Vẫn còn những cựu chiến binh, mỗi lần trở lại chiến trường xưa, lại lặng lẽ đặt tay lên những phiến đá, như đang chạm vào vai người đồng đội năm nào.

Mỗi cuộc tìm kiếm hài cốt liệt sĩ là một cuộc hành trình của nghĩa tình và đạo lý. Đó không chỉ là hành trình đưa các anh trở về với quê hương, mà còn là hành trình giữ trọn lời hứa của những người còn sống với những người đã ngã xuống.

Hôm nay, đứng trước Nghĩa trang Liệt sĩ Quốc gia Vị Xuyên, nhìn những hàng bia trắng nối dài trong màn sương biên giới, ai cũng cảm nhận được sự thiêng liêng của mảnh đất này. Có những phần mộ đã có tên. Có những phần mộ vẫn còn ghi dòng chữ "Liệt sĩ chưa biết tên". Nhưng dù mang tên hay vô danh, tất cả đều chung một danh xưng cao quý: Người chiến sĩ bảo vệ Tổ quốc.

Lịch sử sẽ còn nhắc mãi về Vị Xuyên, không chỉ bởi những trận đánh ác liệt, mà còn bởi phẩm chất cao đẹp của Bộ đội Cụ Hồ – những con người sẵn sàng đặt lợi ích của Tổ quốc lên trên sự sống của chính mình. Sự hy sinh ấy đã trở thành nền móng cho hòa bình hôm nay, để những bản làng nơi biên cương được sáng đèn, để tiếng trẻ thơ vang lên giữa núi rừng, để lá cờ đỏ sao vàng mãi tung bay trên từng cột mốc chủ quyền.

Bản hùng ca Vị Xuyên sẽ không bao giờ khép lại. Bởi bản hùng ca ấy không chỉ được viết trong những năm tháng chiến tranh, mà còn được viết tiếp bằng lòng biết ơn của Nhân dân, bằng những nén hương tri ân của đồng đội, bằng hành trình tìm kiếm những người còn nằm lại và bằng trách nhiệm của thế hệ hôm nay trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc.

Để rồi, mỗi khi nhắc đến Vị Xuyên, chúng ta không chỉ nhớ về một chiến trường, mà còn nhớ về một thế hệ anh hùng đã gửi trọn tuổi xuân cho đất nước. Các anh đã ngã xuống, nhưng ý chí không bao giờ gục ngã. Các anh đã hòa vào đất mẹ, nhưng tên tuổi và sự hy sinh sẽ mãi sống cùng non sông Việt Nam.

Đó chính là bản hùng ca bất tử của Vị Xuyên – bản hùng ca của lòng yêu nước, của chủ nghĩa anh hùng cách mạng và của những con người đã lấy thân mình để giữ vững biên cương thiêng liêng của Tổ quốc.