Bản hùng ca chấn động địa cầu

Đầu năm 1954, cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp của nhân dân Việt Nam đã bước sang năm thứ chín. Sau nhiều thất bại trên chiến trường, thực dân Pháp ngày càng lún sâu vào cuộc chiến tranh tốn kém và bế tắc. Tuy nhiên, với sự viện trợ lớn từ Mỹ, Pháp vẫn nuôi hy vọng giành một thắng lợi quân sự quyết định để xoay chuyển tình thế. Cuối năm 1953, tướng Henri Navarre đề ra kế hoạch quân sự mới, thường gọi là “Kế hoạch Nava”. Một trong những bước quan trọng nhất của kế hoạch này là xây dựng Điện Biên Phủ thành tập đoàn cứ điểm mạnh nhất Đông Dương. Nằm giữa thung lũng rộng lớn ở vùng Tây Bắc, Điện Biên Phủ được quân Pháp biến thành một “pháo đài bất khả xâm phạm”. Hàng chục cứ điểm được xây dựng liên hoàn với chiến hào, lô cốt bê tông, hàng rào dây thép gai và hỏa lực dày đặc. Hơn 16.000 quân tinh nhuệ cùng xe tăng, pháo binh và máy bay được bố trí tại đây. Giới chỉ huy Pháp tin rằng quân đội Việt Minh không đủ sức công phá tập đoàn cứ điểm này. Nhưng họ đã đánh giá thấp ý chí và sức mạnh của nhân dân Việt Nam. Trung ương Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh quyết định mở chiến dịch Điện Biên Phủ nhằm tiêu diệt tập đoàn cứ điểm mạnh nhất của thực dân Pháp. Đại tướng Võ Nguyên Giáp được giao làm Chỉ huy trưởng kiêm Bí thư Đảng ủy mặt trận. Khắp các chiến khu và vùng tự do, hàng chục vạn dân công hỏa tuyến ngày đêm vận chuyển lương thực, đạn dược ra mặt trận. Những chiếc xe đạp thồ chở hàng trăm kilôgam hàng vượt núi rừng hiểm trở trở thành hình ảnh đặc biệt của chiến dịch. Bộ đội kéo pháo bằng tay qua những con dốc dựng đứng giữa mưa rét Tây Bắc. Có những chiến sĩ phải dùng dây kéo pháo suốt nhiều giờ trong đêm tối. Nhiều người ngã xuống ngay trên đường hành quân vì kiệt sức hoặc bom đạn. Ban đầu, Bộ Chỉ huy dự định “đánh nhanh thắng nhanh”. Nhưng sau khi cân nhắc tương quan lực lượng và thực tế chiến trường, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đưa ra quyết định cực kỳ quan trọng: chuyển sang phương châm “đánh chắc tiến chắc”. Quyết định ấy giúp bảo toàn lực lượng và tạo điều kiện cho quân ta từng bước siết chặt tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ. Chiều ngày 13 tháng 3 năm 1954, chiến dịch chính thức mở màn bằng trận tiến công cứ điểm Him Lam. Pháo binh Việt Nam bất ngờ nã đạn dữ dội vào các vị trí của quân Pháp. Bộ binh lập tức xung phong trong tiếng hò vang dội núi rừng. Chỉ sau ít giờ chiến đấu ác liệt, Him Lam bị tiêu diệt. Những ngày tiếp theo, quân ta liên tiếp đánh chiếm nhiều cứ điểm khác như Độc Lập, Bản Kéo. Hệ thống phòng thủ vòng ngoài của quân Pháp dần bị phá vỡ. Cuộc chiến tại Điện Biên Phủ kéo dài suốt 56 ngày đêm vô cùng khốc liệt. Hàng nghìn mét chiến hào được quân ta đào xuyên qua đồng trống dưới bom đạn. Các chiến hào ngày càng siết gần trung tâm tập đoàn cứ điểm. Một trong những trận đánh ác liệt nhất diễn ra tại đồi A1. Quân Pháp cố thủ quyết liệt vì đây là vị trí then chốt bảo vệ trung tâm Mường Thanh. Bộ đội Việt Nam nhiều lần xung phong trong mưa bom bão đạn. Đêm 6 rạng sáng 7 tháng 5 năm 1954, sau tiếng nổ long trời của khối bộc phá lớn dưới lòng đồi A1, quân ta mở cuộc tổng công kích cuối cùng. Chiều ngày 7 tháng 5 năm 1954, quân đội Việt Nam tràn vào sở chỉ huy trung tâm của quân Pháp tại Mường Thanh. Tướng De Castries bị bắt sống ngay trong hầm chỉ huy. Lá cờ “Quyết chiến quyết thắng” tung bay trên nóc hầm De Castries giữa tiếng reo hò vang dội của bộ đội Việt Nam. Chiến dịch Điện Biên Phủ kết thúc thắng lợi hoàn toàn. Hơn 16.000 quân Pháp bị tiêu diệt và bắt sống. Toàn bộ tập đoàn cứ điểm mạnh nhất Đông Dương sụp đổ. Chiến thắng Điện Biên Phủ không chỉ là thắng lợi quân sự lớn nhất của nhân dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Pháp, mà còn là sự kiện gây chấn động thế giới. Lần đầu tiên trong lịch sử hiện đại, một nước thuộc địa nhỏ yếu đã đánh bại quân đội của một cường quốc thực dân ngay trong trận quyết chiến chiến lược lớn nhất. Chiến thắng ấy buộc Pháp phải ký Hiệp định Genève năm 1954, công nhận độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam. Điện Biên Phủ trở thành biểu tượng của tinh thần đấu tranh giải phóng dân tộc trên toàn thế giới. Nhiều dân tộc thuộc địa ở châu Á, châu Phi và Mỹ Latinh đã tìm thấy niềm tin từ chiến thắng của Việt Nam. Nhà thơ Tố Hữu từng viết: “Chín năm làm một Điện Biên
Nên vành hoa đỏ, nên thiên sử vàng.” Giữa lòng chảo Điện Biên mùa hè năm ấy, không chỉ một tập đoàn cứ điểm bị đánh sập. Đó còn là sự sụp đổ của chủ nghĩa thực dân cũ trên mảnh đất Việt Nam, mở ra một thời đại mới cho dân tộc — thời đại độc lập, tự do và khát vọng thống nhất đất nước.