Bản hùng ca giữa "tọa độ chết"
Giữa những năm tháng mưa bom bão đạn của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, có một thế hệ thanh niên Việt Nam đã xếp bút nghiên, rời giảng đường để lên đường ra trận với một lý tưởng cao đẹp: “Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước / Mà lòng phơ phới dậy tương lai.” Trong thế hệ anh hùng ấy, có một người con gái Hà Nội kiên cường, một biểu tượng bất tử của lòng yêu nước và tinh thần nhân văn cao cả — Liệt sĩ, Bác sĩ Đặng Thùy Trâm.
Trong vai trò là Trưởng trạm y tế Đức Phổ, bác sĩ Đặng Thùy Trâm không chỉ làm nhiệm vụ của một người thầy thuốc mà còn là một chiến sĩ thực thụ. Giữa những căn hầm bí mật chật chội, thiếu thốn từ bông băng đến thuốc men, chị đã cùng đồng đội cứu sống hàng trăm thương bệnh binh.
"Đời mình là một bài ca chính trị, một bài ca chiến đấu vang lừng âm điệu anh hùng..." — Trích Nhật ký Đặng Thùy Trâm.
Mỗi trang nhật ký của chị là một chứng tích lịch sử oai hùng:
Tinh thần thép trước họng súng quân thù: Chị đối mặt với những trận càn quét liên miên của địch, những trận mưa bom dội xuống bệnh xá, nhưng bàn tay người bác sĩ ấy chưa một lần run rẩy khi cầm dao mổ cứu sống đồng đội.
Trái tim nhân hậu ngời sáng: Giữa làn ranh sinh tử, chị dành trọn tình thương yêu cho những người lính, những người dân Quảng Ngãi. Chị xem họ như anh em ruột thịt, chia nhau từng củ sắn, củ mài, cùng sưởi ấm cho nhau qua những đêm đông lạnh giá của núi rừng.
Ngày 22 tháng 6 năm 1970, trong một trận càn khốc liệt của quân đội Mỹ vào khu căn cứ, khi bệnh xá chỉ còn lại một mình chị cùng vài thương binh nặng, Đặng Thùy Trâm đã kiên cường cầm súng chiến đấu để bảo vệ đồng đội. Người con gái Hà Nội nhỏ nhắn ấy đã ngã xuống khi chưa đầy 28 tuổi đầu, máu của chị đã hòa vào lòng đất mẹ Quảng Ngãi anh hùng.
Sau trận đánh, Fred Whitehurst, một sĩ quan quân đội Mỹ, định ném cuốn sổ tay bìa bọc nylon của chị vào lửa. Nhưng người thông dịch viên chiến trường lúc bấy giờ là Nguyễn Trung Hiếu đã cản lại bằng một câu nói định mệnh: "Đừng đốt, trong đó đã có lửa!"
Cuốn nhật ký ấy đã băng qua nửa vòng trái đất, được Fred trân trọng lưu giữ suốt 35 năm. Để rồi vào năm 2005, nó đã vượt đại dương trở về với gia đình chị, trở về với nhân dân Việt Nam, tạo nên một cơn địa chấn lay động hàng triệu trái tim thế hệ trẻ.
Cuộc đời của Liệt sĩ, Bác sĩ Đặng Thùy Trâm là minh chứng hùng hồn cho khí phách của một dân tộc không bao giờ chịu khuất phục. Chị đã ra đi, nhưng ngọn lửa ngời sáng từ lý tưởng sống, tình yêu thương con người và khát vọng hòa bình trong chị sẽ còn cháy mãi. Chị là hiện thân của vẻ đẹp người phụ nữ Việt Nam: Anh hùng, Bất khuất, Trung hậu, Đảm đang.
Lịch sử sẽ mãi khắc ghi tên chị — người con gái đã hiến dâng trọn vẹn tuổi thanh xuân cho độc lập, tự do của Tổ quốc!
