bản hùng ca về Anh hùng LLVTND Nguyễn Ðăng Sáp – "vị phù thủy" tháo bom

Dòng sông Thương và những năm tháng rực lửa

Bắc Giang trong ký ức của những người lính già là những đêm dài không ngủ, là tiếng còi tàu

hối hả và tiếng bom gầm rung chuyển cả vùng trời Kinh Bắc. Thuở ấy, sông Thương không chỉ

"bên đục bên trong" thơ mộng như câu hát, mà là một "tọa độ chết" – nơi không lực Mỹ tập

trung đánh phá điên cuồng nhằm cắt đứt tuyến đường sắt huyết mạch từ phương Bắc chi viện

cho miền Nam. Tại chính nơi đầu sóng ngọn gió này, một huyền thoại của lực lượng Công binh

đã ra đời và gắn bó máu thịt với từng mố cầu, đoạn đường: Anh hùng Nguyễn Ðăng Sáp.

Bác Nguyễn Ðăng Sáp, người con của làng Vường, xã Xuân Hương, huyện Lạng Giang, nhập

ngũ khi cái tuổi đôi mươi đang rực cháy khát khao cống hiến. Bước vào binh chủng Công binh,

bác hiểu rằng mỗi ngày đi làm là một lần ghi tên mình vào danh sách "truy điệu sống".

Trong những năm 1966 – 1970, khu vực Ga Kép và cầu sông Thương bị cày xới bởi hàng vạn

tấn bom đạn. Nguy hiểm nhất không phải là bom nổ ngay, mà là những quả bom nổ chậm,

bom từ trường nằm im lìm dưới lòng sông hay vùi sâu trong lòng đất. Chúng như những con

quái vật ẩn mình, chực chờ cướp đi sinh mạng của bộ đội và nhân dân bất cứ lúc nào.

Giữa những khoảnh khắc nghẹt thở ấy, người ta thấy một Nguyễn Ðăng Sáp nhỏ nhắn, đôi bàn

tay gầy guộc nhưng vô cùng chuẩn xác, lặng lẽ tiếp cận "tử thần". Có những lần, bác phải lặn

ngụp dưới dòng sông Thương lạnh buốt, nước chảy xiết, dùng tay không rà soát từng tấc bùn

để tìm ngòi nổ. Mỗi lần tháo một quả bom là một cuộc đấu trí căng thẳng đến tột độ. Chỉ cần

một sai sót nhỏ bằng sợi tóc, một giây phút run tay, tất cả sẽ tan thành tro bụi. Nhưng với tinh

thần "tim có thể ngừng đập, nhưng mạch máu giao thông không thể tắc", bác đã trực tiếp rà

phá và vô hiệu hóa hàng trăm quả bom các loại, giữ vững nhịp cầu cho những đoàn tàu ra tiền

tuyến.

Người dân Bắc Giang thời đó kể lại rằng, bác Sáp có một trực giác và kỹ thuật tháo bom kỳ lạ.

Có những quả bom hóa học cực kỳ phức tạp mà ngay cả những chuyên gia cũng phải dè

chừng, nhưng bằng kinh nghiệm xương máu và lòng dũng cảm vô song, bác đã "khuất phục"

được chúng. Những chiến công của bác không ồn ào bằng tiếng súng, nhưng nó rực sáng bởi

sự hy sinh thầm lặng. Bác cứu được cầu, cứu được tàu, và cứu được biết bao đồng đội, nhân

dân khỏi họng súng của tử thần.

Chiến tranh khép lại, người anh hùng ấy trở về quê hương Xuân Hương với những vết sẹo của

thời gian và đạn bom. Bác sống một cuộc đời giản dị đến khiêm nhường, tiếp tục cống hiến

cho công tác địa phương, lặng lẽ chăm sóc mảnh vườn, ngôi nhà như bao lão nông khác. Cho

đến năm 2022, khi trái tim người anh hùng ngừng đập, cả vùng đất Lạng Giang như chùng

xuống để tiễn đưa một huyền thoại về với đất mẹ.

Dòng sông Thương hôm nay vẫn chảy, xanh trong và hiền hòa dưới những nhịp cầu bê tông

vững chãi. Thế hệ sinh viên chúng tôi sinh ra khi khói bom đã tan từ lâu, nhưng qua câu

chuyện về Anh hùng Nguyễn Ðăng Sáp, "thời hoa lửa" như chưa bao giờ tắt.

Hình ảnh người chiến sĩ công binh bền bỉ, gan góc bên mố cầu sông Thương năm nào đã trở

thành bài học quý giá nhất về lòng yêu nước. Nó nhắc nhở chúng tôi rằng: Hòa bình không

phải là điều hiển nhiên, mà được mua bằng thanh xuân và máu thịt của những người như bác

Sáp.

Viết bài tham gia đề án này, tôi không chỉ muốn kể một câu chuyện lịch sử, mà muốn gửi gắm

một lời hứa: Chúng tôi sẽ giữ gìn ngọn lửa ấy. Lửa của lòng quả cảm, lửa của sự cống hiến và

lửa của niềm tự hào dân tộc. Anh hùng Nguyễn Ðăng Sáp đã hóa thân vào dòng sông Thương,

vào lòng đất mẹ Bắc Giang, để mỗi khi đứng trước sóng nước quê hương, chúng tôi lại thấy

bóng hình bác – người lính tháo bom bất tử giữa thời hoa lửa.