Bản lĩnh đổi một quyết định trước giờ nổ súng

Người ta thường nghĩ bản lĩnh của một vị tướng thể hiện ở mệnh lệnh tiến công. Nhưng trong câu chuyện Đại tướng Võ Nguyên Giáp tại Điện Biên Phủ, một trong những quyết định khó khăn nhất lại là tạm dừng kế hoạch đã chuẩn bị để thay đổi cách đánh. Chính khoảnh khắc ấy giúp tôi hiểu rằng dũng cảm không chỉ là đi tiếp, mà còn là dám quay lại khi nhận ra con đường cũ có thể gây tổn thất lớn.

Võ Nguyên Giáp sinh ngày 25/8/1911 tại Quảng Bình. Từ một nhà giáo và người hoạt động cách mạng, ông được Chủ tịch Hồ Chí Minh giao xây dựng lực lượng vũ trang. Ông trở thành Tổng Tư lệnh và giữ vai trò chỉ huy trong nhiều chiến dịch quan trọng. Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, ông là Bí thư Đảng ủy kiêm Chỉ huy trưởng Mặt trận; Sở Chỉ huy đầu tiên của chiến dịch được đặt tại hang Thẩm Púa.

Ban đầu, phương án tác chiến được chuẩn bị theo hướng “đánh nhanh, giải quyết nhanh”. Bộ đội đã kéo pháo vào trận địa, nhiều đơn vị sẵn sàng chờ giờ nổ súng. Tuy nhiên, qua theo dõi tình hình, Đại tướng nhận thấy lực lượng phòng ngự của đối phương đã được củng cố, trong khi điều kiện bảo đảm của ta còn nhiều khó khăn. Nếu tiếp tục kế hoạch cũ, khả năng thương vong rất lớn và chưa chắc giành thắng lợi.

Sau nhiều cân nhắc, ông quyết định chuyển sang phương châm “đánh chắc, tiến chắc” và ra lệnh kéo pháo ra để tổ chức lại trận địa. Đó là quyết định vô cùng nặng nề, bởi phía sau nó là công sức chuẩn bị của hàng vạn người và áp lực phải hoàn thành nhiệm vụ. Nhưng ông đặt mục tiêu chiến thắng và sinh mạng chiến sĩ lên trên tâm lý sợ thay đổi. Sau quá trình chuẩn bị dài hơn, chiến dịch diễn ra trong 56 ngày đêm và kết thúc thắng lợi ngày 7/5/1954.

Điều khiến tôi kính trọng không chỉ là kết quả cuối cùng. Tôi ấn tượng với cách một người chỉ huy dám tự kiểm tra lại nhận định của mình. Trong thực tế, con người rất dễ bảo vệ kế hoạch đã tốn nhiều công sức, kể cả khi xuất hiện dấu hiệu cho thấy kế hoạch ấy không còn phù hợp. Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã làm điều ngược lại: nhìn thẳng vào nguy cơ, chấp nhận khó khăn trước mắt để tránh một thất bại lớn hơn.

Với người trẻ, bài học này có thể áp dụng vào học tập và công tác Đoàn. Khi một hoạt động chưa phù hợp, thay đổi không có nghĩa là thiếu kiên định. Kiên định là giữ mục tiêu đúng; linh hoạt là tìm con đường tốt hơn để đạt mục tiêu ấy. Câu chuyện Điện Biên Phủ nhắc tôi rằng người có trách nhiệm không cố chứng minh mình luôn đúng. Họ biết lắng nghe thực tế, sửa quyết định đúng lúc và chịu trách nhiệm đến cùng với lựa chọn mới.