BẢN LĨNH TẬP THỂ KIỂU MỚI – BÀI CA DỊCH VỤ VÀ PHỒN VINH TẠI HTX MÔNG NHUẬN, PHÚ QUÝ DƯỚI GÓC NHÌN NGƯỜI LÍNH TRẦN THANH SƠN
Trong tâm thức của người cựu chiến binh già Trần Thanh Sơn, chặng đường nửa thế kỷ gắn bó với đất mẹ Ninh Phước đã dạy cho người lính một bài học cốt lõi: Thời chiến cần kỷ luật thép để giữ chốt, thời bình cần bản lĩnh đổi mới để thắng giặc nghèo.
Khi Luật Hợp tác xã năm 1996 đi vào cuộc sống, trong lúc nhiều nơi còn loay hoay trước câu hỏi làm sao để kinh tế tập thể không bị thị trường cuốn trôi, thì tại mảnh đất Phước Hữu và Phước Dân, những hạt nhân như HTX Mông Nhuận và HTX Phú Quý đã tìm ra lời giải xuất sắc. Họ đã chứng minh rằng: khi Hợp tác xã không còn đóng vai "ông chủ ra lệnh", mà hóa thân thành "người phục vụ tận tụy" cho từng bờ ruộng của người dân, thì sức mạnh tập thể sẽ trở thành đòn bẩy vĩ đại đưa xóm làng đổi đời.
1. Đổi mới quản trị: Từ "mệnh lệnh chỉ huy" sang "bà đỡ dịch vụ tận tụy"
Điểm mấu chốt tạo nên kỳ tích của Mông Nhuận và Phú Quý ngay sau khi chuyển đổi mô hình chính là sự chuyển hướng tư duy quản lý nhạy bén của đội ngũ cán bộ Ban Quản lý:
Tôn trọng quyền tự chủ của hộ nông dân: Đất đã giao trọn quyền sử dụng cho bà con, HTX không còn quyền can thiệp vào chuyện sáng gieo sạ, chiều làm cỏ của từng hộ. Thay vào đó, Ban Quản lý tập trung mọi trí tuệ vào tổ chức các khâu dịch vụ thiết yếu mà từng hộ nông dân đơn lẻ không thể tự cáng đáng:
Điều tiết thủy lợi khoa học: Khơi thông dòng nước ngọt từ hệ thống Kênh Nam, Kênh Chàm vào từng mương nhánh, điều phối lịch tưới tiêu công bằng, không để một sào ruộng nào bị khô kiệt hay ngập úng.
Cung ứng vật tư tận ruộng: Đứng ra ký kết hợp đồng trực tiếp với các nhà máy sản xuất giống lúa xác nhận, phân bón hóa học chất lượng cao, cung ứng theo phương thức trả chậm không tính lãi nặng cho xã viên vào đầu vụ.
Kỹ thuật dẫn đường: Mở các lớp tập huấn đầu bờ, chuyển giao kỹ thuật thâm canh lúa cao sản, phòng trừ sâu bệnh kịp thời, giúp bà con tự tin gieo cấy tăng vụ từ 2 vụ lên 3 vụ/năm.
2. Kinh doanh có lãi: Nội lực tích lũy và sức mạnh cơ giới hóa
Không trông chờ, ỷ lại vào ngân sách bao cấp của Nhà nước, HTX Mông Nhuận và HTX Phú Quý đã vận hành hoàn toàn theo quy luật kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa:
Tự chủ tài chính: Các khâu dịch vụ thủy lợi, làm đất, vật tư, tiêu thụ nông sản được hạch toán minh bạch, thu chi rõ ràng, công khai dân chủ trước đại hội xã viên hằng năm. Doanh thu dịch vụ luôn đạt mức tăng trưởng khá, năm sau cao hơn năm trước.
Tích lũy tái sản xuất: Lợi nhuận làm ra được trích lập các quỹ theo đúng luật định, ưu tiên nguồn lực để tái đầu tư mua sắm máy móc cơ giới hóa:
Đầu tư máy cày công suất lớn, máy bơm nước dự phòng chống hạn, máy tuốt lúa liên hoàn phục vụ xã viên với giá ưu đãi rẻ hơn thị trường bên ngoài.
Mở rộng kho tàng, sân phơi bê tông, mua sắm phương tiện vận tải hỗ trợ tiêu thụ lúa, nho, bắp cho người dân.
Chính việc phát triển vốn tập thể vững mạnh đã giúp HTX đủ sức đứng vững trước những biến động về giá cả thị trường và thiên tai lũ lụt, bảo vệ quyền lợi kinh tế trực tiếp cho hàng ngàn hộ xã viên.
3. Dấu ấn hạ tầng: Chung lưng đấu cật dựng xây nông thôn mới
Kinh tế tập thể tại Mông Nhuận và Phú Quý không chỉ làm giàu cho từng hộ xã viên, mà còn tạo ra nguồn ngoại lực xã hội to lớn làm thay đổi tận gốc rễ diện mạo thôn quê:
Trích quỹ vì cộng đồng: Nguồn quỹ phúc lợi tích lũy hàng trăm triệu đồng được dùng để sửa sang nhà văn hóa thôn, trường mẫu giáo, trạm y tế và lắp đặt hệ thống chiếu sáng công cộng trên các trục đường làng.
"Nhà nước và Nhân dân cùng làm": Ban Quản lý HTX cùng các chi bộ Đảng đã phát huy cao độ tinh thần đại đoàn kết, đứng ra vận động xã viên hiến đất, góp công, góp của:
Hàng ngàn ngày công và hàng tỷ đồng từ quỹ HTX cùng đóng góp của bà con đã được huy động để bê tông hóa, nâng cấp hơn 60 km đường giao thông liên thôn, nội đồng.
Những con đường đất cát lầy lội, bụi bặm xưa kia được thay thế bằng những trục đường bê tông phẳng lỳ, xe tải lớn có thể vào tận chân ruộng bốc vác nông sản.
Hệ thống kênh mương tưới tiêu nội đồng được kiên cố hóa bằng bê tông cốt thép, giảm thiểu thất thoát nguồn nước quý giá của xứ cát.
4. Trọn vẹn nghĩa tình: Lá chắn an sinh và điểm tựa xóa nghèo
Dưới góc nhìn của người lính già Trần Thanh Sơn, nét đẹp lớn nhất của mô hình HTX Mông Nhuận và Phú Quý chính là tính nhân văn sâu sắc – không bao giờ bỏ rơi đồng đội, xóm giềng gặp hoạn nạn:
Điểm tựa của người yếu thế: Hai đơn vị luôn đi đầu trong các chương trình xóa đói giảm nghèo tại địa phương. Các hộ gia đình nghèo, neo đơn, thiếu vốn cày cấy đều được HTX ưu tiên cho mượn giống, cấp phân bón trước, thu hồi nợ sau khi thu hoạch mùa màng; phân công các tổ kỹ thuật hỗ trợ cày cấy tận tình để họ tự vươn lên thoát nghèo bền vững.
Đền ơn đáp nghĩa thời bình: Hàng năm, vào các dịp lễ tết, ngày 27/7, các HTX đều trích quỹ tập thể thăm hỏi, tặng sổ tiết kiệm cho các gia đình thương binh, liệt sĩ, phụng dưỡng các Mẹ Việt Nam Anh hùng; trao học bổng khuyến học cho con em nông dân nghèo vượt khó học giỏi.
Nghĩa vụ công dân trọn vẹn: Các đơn vị luôn gương mẫu hoàn thành 100% nghĩa vụ thuế đối với Nhà nước, góp phần cùng chính quyền địa phương giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, xây dựng nếp sống văn minh xóm làng.
Ý NGHĨA LỊCH SỬ BẤT TỬ
Chiêm nghiệm lại khúc quanh chuyển đổi mô hình HTX đến giữa năm 2000, cựu chiến binh Trần Thanh Sơn bồi hồi chia sẻ:
Thành công rực rỡ của HTX Mông Nhuận và HTX Phú Quý (cùng với Hữu Đức, Hoài Trung) là bản anh hùng ca về trí tuệ và sự kiên định của đất và người Ninh Phước. Đó là sự tiếp nối hoàn hảo của tinh thần "thời hoa lửa": nếu trong chiến tranh, chúng ta cùng chia nhau từng hạt gạo trong đáy mo cơm để đánh thắng giặc ngoại xâm; thì trong thời kỳ Đổi mới, chúng ta cùng chung lưng đấu cật trong ngôi nhà chung Hợp tác xã để đánh thắng giặc nghèo nàn, lạc hậu.
Những cánh đồng mẫu lớn trĩu hạt, những cung đường bê tông sáng đẹp và nụ cười rạng rỡ của người nông dân hôm nay chính là minh chứng bất diệt cho thấy: Con đường kinh tế tập thể theo định hướng xã hội chủ nghĩa khi được vận dụng sáng tạo, hợp lòng dân sẽ mãi là dòng chảy mạch sống nuôi dưỡng quê hương Ninh Phước phồn vinh, hạnh phúc muôn đời.
