“Bàn mổ trên xuồng” giữa chiến trường sông nước

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, chiến trường miền Tây Nam Bộ có một đặc điểm rất khác biệt: địa hình sông nước dày đặc, giao thông chủ yếu dựa vào ghe, xuồng, kênh rạch. Trong hoàn cảnh ấy, công tác quân y phải tìm ra những cách làm phù hợp để cứu chữa thương binh. Một trong những người để lại dấu ấn đặc biệt là Thượng tá, bác sĩ, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Lê Thị Hiếu Tâm, nguyên Trưởng ban Quân y Tỉnh đội Tiền Giang.

Khi địch tăng cường phong tỏa, thuốc men, dịch truyền, kháng sinh và dụng cụ y tế trở nên vô cùng khan hiếm. Quân y không thể trông chờ vào những bệnh viện đầy đủ trang thiết bị như ở hậu phương. Người thầy thuốc phải tìm cách đưa bệnh viện đến gần người bị thương.

Từ thực tế đó xuất hiện những phương châm rất đặc biệt: “đội phẫu trên vai”, “bàn mổ trên xuồng”. Các tổ quân y cơ động mang theo dụng cụ, thuốc men để có thể nhanh chóng tiếp cận thương binh.

Đặc biệt, các cán bộ quân y còn tận dụng những mảnh đu-ra từ máy bay địch bị bắn rơi để chế tạo bàn mổ cơ động phù hợp với chiến trường đồng bằng sông nước.

Đằng sau sáng kiến ấy là sự kết hợp giữa kiến thức y khoa và khả năng thích nghi. Người thầy thuốc vừa phải chữa bệnh, vừa phải hiểu địa hình, biết tránh địch, biết tổ chức vận chuyển thương binh và bảo quản thuốc trong điều kiện khắc nghiệt.

Lê Thị Hiếu Tâm cùng đồng đội đã góp phần duy trì mạng lưới quân y trên chiến trường Tiền Giang và miền Tây Nam Bộ. Câu chuyện của bà cho thấy trong chiến tranh, người lính không phải lúc nào cũng cầm súng. Có người cầm dao mổ, túi thuốc và mang theo trách nhiệm cứu lại sự sống cho đồng đội.

Bài học cho thanh niên: Sáng tạo không nhất thiết bắt đầu từ những điều lớn lao. Trong hoàn cảnh khó khăn nhất, kiến thức và trách nhiệm có thể tạo nên những giải pháp cứu người.