BÀN TAY GIỮ BIỂN ẢI VÀ TẤM LÒNG VỚI NÚI SÔNG — Nhân chứng lịch sử, Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Nông Văn Phiao

BÀN TAY GIỮ BIỂN ẢI VÀ TẤM LÒNG VỚI NÚI SÔNG

— Nhân chứng lịch sử, Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Nông Văn Phiao —

1. Hồ sơ nhân chứng

Họ và tên: Nông Văn Phiao

Năm sinh: 1957

Dân tộc: Nùng

Quê quán: Xã Quốc Việt, huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn

Đơn vị công tác trong chiến đấu (1979): Binh nhất, Chiến sĩ Đại đội 5, Công an Nhân dân Vũ trang tỉnh Lạng Sơn (nay là Bộ đội Biên phòng tỉnh Lạng Sơn)

Chức vụ / Quân hàm sau cùng trước khi nghỉ hưu: Đại tá, nguyên Phó Chỉ huy trưởng Bộ đội Biên phòng tỉnh Lạng Sơn

Danh hiệu cao quý: Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân (được phong tặng ngày 19/12/1979), Huân chương Chiến công hạng Nhất, Huy chương "Tuổi trẻ anh hùng bảo vệ Tổ quốc".

2. Người con của đá vôi và lời thề giữ đất

Trong lịch sử giữ nước ngàn năm của dân tộc Việt Nam, dải đất biên cương phía Bắc không chỉ là phên dậu địa lý mà còn là biểu tượng cho khí tiết kiên trung của những người lính biên phòng. Sáng ngày 17 tháng 2 năm 1979, tiếng pháo gầm vang trên toàn tuyến biên giới phía Bắc đã mở ra cuộc chiến đấu ác liệt để bảo vệ từng tấc đất thiêng liêng của Tổ quốc. Tại mặt trận Lạng Sơn, điểm nóng Đồng Đăng – nơi có Pháo đài Đồng Đăng lịch sử – đã trở thành chứng nhân cho lòng dũng cảm phi thường của lực lượng Công an Nhân dân Vũ trang. Trong số những người lính quả cảm giữ chốt năm ấy, người chiến sĩ trẻ dân tộc Nùng – Nông Văn Phiao – đã trở thành một tượng đài sống. Trở về sau những ngày đêm mịt mù khói đạn, mang trên mình danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân, ông không chỉ là một nhân chứng lịch sử vô giá mà còn là gạch nối giữa ký ức oai hùng và hiện tại bình yên của xứ Lạng.

3. Thân thế và bước chân tuổi trẻ

Sinh ra và lớn lên trên vùng đất Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn, Nông Văn Phiao sớm quen với cái lạnh cắt da của núi rừng, sự hiểm trở của những dãy núi đá vôi và tình yêu quê hương mộc mạc của người con dân tộc Nùng. Tháng 6 năm 1976, ở tuổi 19 đầy hoài bão, chàng thanh niên trẻ Nông Văn Phiao lên đường nhập ngũ, được biên chế vào lực lượng Công an Nhân dân Vũ trang tỉnh Cao Lạng. Sau thời gian huấn luyện, ông được điều về làm nhiệm vụ tại Trạm ga Đồng Đăng – nơi giao thương huyết mạch vùng biên giới. Cuối năm 1978, khi tình hình biên cương bắt đầu dậy sóng, ông được điều động sang Đại đội 5, Công an Nhân dân Vũ trang tỉnh Lạng Sơn, tăng cường cho khu vực Đồn Hữu Nghị và tuyến phòng thủ Đồng Đăng. Là người am hiểu địa hình địa bàn, chiến sĩ Phiao thường xuyên cùng đồng đội đi trinh sát thực địa, nắm chắc từng khe núi, gốc cây từ ga Đồng Đăng cho đến các mốc quốc giới. Những bước chân trinh sát thầm lặng ấy chính là sự chuẩn bị vô giá cho cuộc đụng độ lịch sử sắp diễn ra.

4. Ký ức sâu sắc và chiến công tại Pháo đài Đồng Đăng

Rạng sáng ngày 17 tháng 2 năm 1979, quân xâm lược có pháo binh và xe tăng yểm trợ ồ ạt tràn qua biên giới, tập trung hỏa lực đánh chiếm khu vực Đồng Đăng. Đại đội 5 của Nông Văn Phiao đứng trước trọng trách nòng cốt: Phải bám trụ chốt giữ, bảo vệ Pháo đài Đồng Đăng – ngọn cờ đầu trong tuyến phòng thủ.

Chiến công trên chiến hào chính diện

Được giao tay súng trung liên và cơ động ở hướng chính diện, Binh nhất Nông Văn Phiao đã thể hiện bản lĩnh của một tay súng kiệt xuất. Khi đối phương tràn lên theo kiểu "mưa bộc phá", ông liên tục thay đổi vị trí bắn, tận dụng lợi thế địa hình để nghi binh và tiêu diệt địch. Một mình ông cùng tổ chiến đấu đã bẻ gãy hàng chục đợt tấn công nguy hiểm, làm suy giảm đáng kể sức tiến công của đối phương.

Ký ức về giọt nước suối giữa vòng vây

Trong những ký ức sâu sắc nhất được ông kể lại, trận chiến năm ấy không chỉ có tiếng súng nổ mà còn là cuộc đấu trí, đấu lực sinh tồn vĩ đại. Sau nhiều ngày đêm chiến đấu liên tục dưới mưa bom bão đạn, đơn vị bị bao vây chặt, nguồn nước sạch hoàn toàn bị cắt đứt. Trong pháo đài chật chội, cái khát nung nấu, vết thương của đồng đội rỉ máu làm bầu không khí trở nên ngột ngạt đến tột cùng. Không chỉ có tiếng súng nổ mà còn là cuộc đấu trí, đấu lực sinh tồn vĩ đại. Sau nhiều ngày đêm chiến đấu liên tục dưới mưa bom bão đạn, đơn vị bị bao vây chặt, nguồn nước sạch hoàn toàn bị cắt đứt.Trong pháo đài chật chội, cái khát nung nấu, vết thương của đồng đội rỉ máu làm bầu không khí trở nên ngột ngạt đến tột cùng.

Đêm xuống, nhìn các đồng đội kiệt sức và thương binh co quắp vì khát, Nông Văn Phiao đã xung phong một mình ôm can len lỏi qua vòng vây dày đặc của đối phương để tìm ra khe suối lấy nước. Giữa ranh giới sống chết mỏng mong như tơ tóc, giọt nước suối đêm ấy không chỉ dập tắt cơn khát mà còn là ngọn lửa tiếp thêm sinh khí để toàn đơn vị giữ vững niềm tin bám trụ.

Trận cố thủ trong lòng đất và cuộc phá vây kỳ diệu

Sau một tuần giao tranh dằng dặc, đối phương tăng cường hỏa lực, dùng bộc phá đánh sập tầng trên của pháo đài, đồng thời trút lựu đạn cay và chất độc hóa học xuống tầng dưới – nơi bộ đội ta cố thủ. Trong bóng tối mênh mông của lòng đất, bị bít hết lối ra, khói độc và hơi nóng bao trùm, Nông Văn Phiao cùng những người đồng đội còn sống sót không hề nao núng.

Họ kiên trì dùng tay, dùng xẻng bới từng vốc đất đá để tìm lối thoát. Sau 3 ngày đêm nghẹt thở chui rúc trong lòng pháo đài bị sập, Nông Văn Phiao và các đồng chí của mình đã cõng, dìu thương binh thoát ra ngoài thành công qua một ngách hẹp, tìm đường trở về căn cứ để tiếp tục cầm súng chiến đấu.

Chỉ tính riêng trong một tuần chiến đấu cao điểm ấy, cá nhân người binh nhất Nông Văn Phiao đã dũng cảm tiêu diệt 70 tên địch. Sự kiên cường, mưu trí và tinh thần đồng đội nồng thắm của ông đã viết nên một trang sử chói lọi cho lực lượng Công an Nhân dân Vũ trang Lạng Sơn. Ngày 19/12/1979, ông vinh dự được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng. Lực lượng Vũ trang Nhân dân khi mới tròn 22 tuổi.

5. Trở về sau cuộc chiến: Tấm lòng của người lính già giữa thời bình

Chiến tranh lùi xa, Anh hùng Nông Văn Phiao tiếp tục cống hiến trọn vẹn cuộc đời binh nghiệp cho lực lượng Bộ đội Biên phòng. Từ một binh nhất quả cảm trên chiến hào năm 1979, ông rèn luyện, học tập và trải qua nhiều vị trí chỉ huy, cuối cùng đảm nhiệm trọng trách Đại tá, Phó Chỉ huy trưởng Bộ đội Biên phòng tỉnh Lạng Sơn trước khi nghỉ hưu theo chế độ.

Khi trở về với cuộc sống đời thường tại thành phố Lạng Sơn, căn nhà nhỏ của ông luôn tràn ngập tiếng cười và là điểm đến thân thương của những thế hệ trẻ, của đồng đội cũ mỗi dịp tháng Hai về. Dù mang trên mình những thương tổn của thời chiến và gánh nặng tuổi tác, người cựu chiến binh ấy vẫn giữ nguyên phẩm chất giản dị, đồn hậu của người con xứ Lạng.

Ông tích cực tham gia các hoạt động xã hội tại địa phương, là nhân chứng lịch sử sống động thường xuyên tham gia các buổi nói chuyện truyền thống. Qua từng câu chuyện kể bằng giọng nói trầm ấm, chân thật, ông truyền lại cho thế hệ trẻ hôm nay ngọn lửa yêu nước, niềm tự hào dân tộc và ý thức trách nhiệm đối với từng cột mốc biên cương. Đối với ông, phần thưởng lớn nhất sau cuộc chiến không chỉ là những tấm huân chương cao quý, mà là sự đổi thay, phát triển bình yên của quê hương Lạng Sơn – nơi ông và biết bao đồng đội đã không tiếc máu xương để bảo vệ.

6. Bức thông điệp vượt thời gian

Bài học lịch sử từ cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc năm 1979 được khắc họa rõ nét nhất qua cuộc đời của những con người như Anh hùng Nông Văn Phiao. Hình ảnh người binh nhất 22 tuổi tay ôm súng trung liên bám chốt Đồng Đăng, hay hình ảnh vị Đại tá già mỉm cười kể chuyện chiến trường cho thế hệ trẻ hôm nay, đều mang chung một thông điệp vô giá: Hòa bình không bao giờ là điều nghiễm nhiên, nó được đánh đổi bằng mồ hôi, máu và sự hy sinh phi thường của cả một thế hệ.

Nhìn vào tấm gương của Anh hùng Nông Văn Phiao, thế hệ hôm nay không chỉ thêm tự hào về quá khứ hào hùng của dân tộc, mà còn nhận thức sâu sắc hơn về trách nhiệm xây dựng và bảo vệ vững chắc từng tấc đất thiêng liêng của Tổ quốc. Ông chính là một "cột mốc sống" kiên cường trên biên giới Lạng Sơn – một nhân chứng lịch sử sáng ngời mãi mãi cùng thời gian.