Bản Tuyên ngôn được soạn tại Hàng Ngang

Cuối tháng 8/1945, tại căn nhà số 48 Hàng Ngang, Hà Nội, Đồng chí Hồ Chí Minh soạn thảo bản Tuyên ngôn Độc lập. Cách mạng đã giành chính quyền ở nhiều địa phương, nhưng nước Việt Nam mới cần tuyên bố với nhân dân và thế giới về quyền độc lập của mình. Văn bản phải xác định căn cứ chính trị, pháp lý cho sự ra đời của nhà nước, đồng thời lên án chế độ thực dân và khẳng định ý chí của nhân dân Việt Nam. Đồng chí Hồ Chí Minh dựa vào những tuyên ngôn nổi tiếng về quyền con người của Mỹ và Pháp, rồi mở rộng lập luận sang quyền bình đẳng, tự do của các dân tộc. Người trình bày các tội ác của chế độ thực dân Pháp, ghi nhận quá trình đấu tranh của nhân dân và tuyên bố nước Việt Nam có quyền hưởng tự do, độc lập. Việc soạn thảo diễn ra trong những ngày gấp rút trước lễ công bố ngày 2/9. Các bản thảo được chuẩn bị và chỉnh lý để nội dung có thể trình bày trước quốc dân đồng bào và thế giới. Căn nhà ở phố Hàng Ngang trở thành địa điểm gắn với quá trình hình thành văn kiện khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Bản Tuyên ngôn không chỉ ghi lại kết quả của Tổng khởi nghĩa; nó xác lập cơ sở cho nhà nước mới trong bối cảnh quân Đồng minh sắp vào Đông Dương và thực dân Pháp tìm cách trở lại. Đồng chí Chủ tịch Hồ Chí Minh hoàn thành văn bản trong vai trò người đứng đầu Chính phủ lâm thời, thay mặt quốc dân tuyên bố độc lập.