Bản yêu sách của nhân dân An Nam (1919)

Năm 1919, sau thời gian lao động và học hỏi tại nhiều quốc gia, Nguyễn Ái Quốc hoạt động trong Hội những người Việt Nam yêu nước tại Pháp. Khi Hội nghị Versailles họp sau Chiến tranh Thế giới thứ nhất, các nước thắng trận bàn về quyền tự quyết dân tộc. Nắm bắt thời cơ, Nguyễn Ái Quốc thay mặt những người yêu nước Việt Nam gửi tới Hội nghị bản “Yêu sách của nhân dân An Nam”.

Bản yêu sách gồm tám điểm, đòi các quyền tối thiểu cho nhân dân Việt Nam: tự do báo chí, tự do hội họp, quyền được giáo dục, cải cách nền pháp lý, xóa bỏ các tòa án bất công... Đây không phải những đòi hỏi lớn lao về độc lập ngay lập tức, mà là những quyền căn bản nhất để người dân Việt Nam được đối xử như con người.

Dù bản yêu sách không được phái đoàn Pháp xem xét, nhưng nó gây vang động lớn. Báo chí Pháp đăng tải rộng rãi, nhiều trí thức và tổ chức tiến bộ bày tỏ sự ủng hộ. Đây là lần đầu tiên tiếng nói đấu tranh của Việt Nam vang lên chính thức trên trường quốc tế. Đặc biệt, bản yêu sách đánh dấu bước trưởng thành của Nguyễn Ái Quốc từ một người yêu nước trở thành một chiến sĩ cách mạng có tư duy chính trị sắc bén.

Sự kiện này cũng dẫn Người đến với Luận cương của Lênin về vấn đề dân tộc và thuộc địa. Người nhận ra rằng muốn có độc lập thật sự thì phải đi theo con đường cách mạng vô sản. Từ đây, tư tưởng giải phóng dân tộc của Người được định hình rõ ràng và khoa học hơn.

Ý nghĩa – Giá trị đạo đức: Câu chuyện thể hiện tinh thần kiên quyết đấu tranh bằng lý lẽ và công khai minh bạch; đồng thời thể hiện trí tuệ, bản lĩnh của người Việt Nam trên trường quốc tế, dạy bài học về tiếng nói chính nghĩa và sự kiên trì vì lẽ phải.