Bão táp Bạch Đằng Giang: Bản hùng ca vĩ đại của Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn
Trận chiến lịch sử trên sông Bạch Đằng năm 1288 là đỉnh cao nghệ thuật quân sự Đại Việt, nơi trí tuệ kiệt xuất của Quốc công Tiết chế Trần Quốc Tuấn đã nhấn chìm hạm đội Nguyên - Mông hùng mạnh bậc nhất thế giới.
Vào những năm cuối thế kỷ XIII, đế chế Mông - Nguyên với vó ngựa chinh phạt từ Á sang Âu đã gieo rắc kinh hoàng cho toàn bộ lục địa. Nhưng khi tràn xuống phía Nam, sức mạnh ấy đã phải khựng lại trước một dân tộc nhỏ bé nhưng kiên cường. Người đứng ở đầu sóng ngọn gió, gánh vác vận mệnh của đất nước trong cuộc đụng đầu lịch sử ấy chính là Quốc công Tiết chế Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn.
Mùa xuân năm 1288, cuộc kháng chiến chống quân Nguyên - Mông lần thứ ba bước vào giai đoạn quyết định. Sau nhiều tháng vây hãm Thăng Long nhưng chịu cảnh "vườn không nhà trống", lại thêm đòn đánh chí mạng vào đoàn thuyền lương của Trương Văn Hổ tại Vân Đồn do Trần Khánh Dư chỉ huy, quân Nguyên rơi vào cảnh kiệt quệ, thiếu lương ăn nghiêm trọng. Thoát Hoan buộc phải tính đường rút quân về nước: bộ binh do Thoát Hoan dẫn đầu tháo chạy theo đường Lạng Sơn, còn thủy quân do Ô Mã Nhi và Phàn Tiếp chỉ huy rút theo đường sông Bạch Đằng ra biển.
Nắm chắc ý đồ tháo chạy của kẻ thù, Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn đã quyết định chọn Bạch Đằng làm địa điểm quyết chiến chiến lược. Nối tiếp truyền thống đánh giặc lẫy lừng của Ngô Quyền năm 938 và Lê Hoàn năm 981, ông nảy ra một kế hoạch vĩ đại: biến lòng sông Bạch Đằng thành một bẫy chông khổng lồ.
Trong suốt nhiều tuần lễ, hàng vạn chiến sĩ và nhân dân vùng Quảng Yên, Thủy Nguyên đã vội vã đốn những cây gỗ lim, gỗ sến cổ thụ lớn trong rừng, đẽo nhọn đầu, bọc sắt rồi bí mật vận chuyển ra lòng sông. Dưới sự chỉ huy trực tiếp của Trần Quốc Tuấn, các chiến sĩ đã cắm hàng ngàn cọc gỗ xuống những luồng sông hiểm yếu, vát nghiêng theo chiều dòng nước chảy. Khi thủy triều dâng cao, toàn bộ bãi cọc nhô chìm sâu dưới mặt nước bọt tung trắng xóa, che giấu hoàn toàn cạm bẫy chết người.
Sáng ngày 9 tháng 4 năm 1288, đoàn thuyền chiến khổng lồ của Ô Mã Nhi xuôi dòng Bạch Đằng tìm đường ra biển. Khi thủy triều đang dâng cao, Hưng Đạo Vương cho các toán thuyền nhẹ của ta ra khiêu chiến, giả vờ thua chạy. Ô Mã Nhi vốn dĩ hãnh tiến và ngạo mạn, thấy quân ta tháo chạy liền xua toàn bộ hạm đội đuổi theo mà không hề hay biết mình đang rơi vào cái bẫy đã giăng sẵn.
Đến giữa trưa, khi thủy triều bắt đầu rút nhanh, dòng sông rẽ đôi lộ ra những ngọn cọc gỗ nhọn sắt cắm đứng lởm chởm. Đúng lúc này, tiếng trống trận rung chuyển đất trời vang lên từ hai bên bờ sông. Quân Đại Việt từ các ngõ ngách, kênh rạch đồng loạt xông ra, chia cắt và chặn đứng đường tháo chạy của giặc. Thuyền chiến khổng lồ của quân Nguyên tháo lui trong hoảng loạn, đâm sầm vào hàng cọc gỗ, đáy thuyền bị đâm thủng xé rách, hàng trăm chiếc lật úp giữa dòng nước xiết.
Giữa khói lửa ngút trời và tiếng la hét thảm thiết của giặc, Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn đứng trên thuyền chỉ huy, bình thản vung kiếm điều đạo các cánh quân khép chặt vòng vây. Bãi cọc Bạch Đằng biến thành nghĩa địa ngổn ngang phế tích của hạm đội Nguyên - Mông. Tướng giặc Ô Mã Nhi, Phàn Tiếp cùng hàng nghìn tên sĩ bị bắt sống tại trận. Toàn bộ hạm đội thủy quân hùng mạnh bị tiêu diệt hoàn toàn.
Thắng lợi vang dội trên sông Bạch Đằng năm 1288 không chỉ đập tan hoàn toàn ý đồ xâm lược Đại Việt của nhà Nguyên, mà còn đập tan huyền thoại về sự bất bại của đế chế Mông Cổ trên toàn thế giới. Tên tuổi của Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn cùng tinh thần "Sát Thát" và nghệ thuật quân sự đỉnh cao đã trở thành biểu tượng bất tử của lòng yêu nước và trí tuệ Việt Nam.



