BÁT CHÁO ĐẠI NGÀN CỦA ANH NUÔI TRƯỜNG SƠN

Trong khói lửa Trường Sơn, người ta thường nhắc đến những người lính lái xe, những cô gái mở đường, nhưng ít ai biết đến những "anh nuôi" – những người giữ lửa cho dạ dày của toàn quân. Ông Trịnh Văn Lộc, một người con Nam Định, chính là người đã gắn bó với chiếc bếp Hoàng Cầm huyền thoại suốt dọc đường chiến lược.

Bếp Hoàng Cầm là loại bếp nấu lòng đất, có hệ thống rãnh thoát khói tản mác để máy bay địch không phát hiện ra khói bốc lên. Ông Lộc kể, nấu ăn ở rừng Trường Sơn là một nghệ thuật sinh tử. Chỉ cần một làn khói mỏng lọt ra ngoài, bom tọa độ sẽ dội xuống ngay lập tức.

Mùa mưa năm 1972, đơn vị của ông Lộc bị bao vây cô lập giữa một thung lũng ở Trung Lào, lương thực cạn kiệt, xung quanh bom nổ suốt ngày đêm. Lúc này, hơn 30 thương binh nặng đang nằm trong hầm âm, người sốt sình sịch, không thể nuốt nổi hạt gạo sấy sống. Ông Lộc khi đó cũng đang lên cơn sốt rét run bần bật, nhưng anh tự nhủ: "Các anh ấy đau đớn thế kia, mình phải có bát cháo nóng cho các anh giữ sức".

Ông Lộc gượng dậy, bò vào rừng bẻ từng nhánh củi khô (vì củi ướt sẽ sinh nhiều khói). Anh nhóm bếp dưới lòng đất sâu, cởi chiếc áo khoác duy nhất của mình ra để che trên miệng bếp phòng hờ khói lọt. Do sốt rét, tay ông run bần bật khiến hạt gạo đổ ra tay, ông phải dùng răng cắn chặt môi đến bật máu để giữ thăng bằng.

Khi cháo vừa chín tới, một loạt bom bi nổ ngay gần bếp, đất đá sạt lở lấp đầy một phần hầm nấu. Ông Lộc lao người ôm lấy nồi cháo, dùng chính lưng mình hứng chịu những tảng đất đá rơi xuống để bảo vệ nồi cháo nguyên vẹn.

Trưa hôm đó, từng bát cháo loãng bốc khói, ngọt ngào hương vị củi rừng được đưa đến tận tay các thương binh. Những giọt nước mắt hòa lẫn vào bát cháo. Ông Lộc cười hiền lành, dù lưng anh bị bầm tím vì đất đá đè. Với ông, bếp lửa Trường Sơn chưa bao giờ tắt, bởi nó được thắp lên bằng tình đồng đội thiêng liêng nhất.