Bát Cơm Nguội Chiều Mưa Và Lời Nhắc Nhở Người Chỉ Huy

Mùa thu năm 1950, sau những trận đánh căng thẳng trên Đường số 4 trong Chiến dịch Biên giới, đồng chí Thái Dũng (khi đó là Trung đoàn trưởng) được lệnh phi ngựa băng rừng về ATK Định Hóa để trực tiếp báo cáo tình hình với Bác Hồ và Bộ Tổng Tư lệnh.

Trải qua một chặng đường dài dầm mưa bão, quần áo ướt sũng, bùn đất bám từ đầu đến chân, đồng chí Thái Dũng tới lán của Bác vào lúc giữa trưa. Vừa thấy người cán bộ chiến trường run lập cập vì lạnh và mệt, Bác Hồ đã bước xuống bậc cầu thang lán gỗ, tự tay đỡ lấy chiếc ba lô ướt đệm trên vai đồng chí.

Bác bảo đồng chí Thái Dũng vào lán thay bộ quần áo khô rồi ngồi bên bếp lửa cho ấm. Khi thấy đồng chí Thái Dũng ôm bụng vì đói, Bác Hồ đi xuống bếp lấy ra một bát cơm nguội còn lại từ bữa sáng cùng ít muối vừng và vài mẩu sắn lùi. Bác đưa bát cơm cho người trung đoàn trưởng trẻ và bảo:

"Chú Dũng ăn tạm bát cơm này cho ấm bụng rồi hẵng báo cáo. Đi đường xa dầm mưa thế này chắc đói lắm rồi!"

Đồng chí Thái Dũng vội đỡ lấy bát cơm bằng hai tay, nghẹn ngào ăn một cách ngon lành. Nhìn người cán bộ chiến trường ăn vội vã, Bác Hồ thong thả hỏi:

"Chú Dũng này, ở đơn vị chú, sau mỗi trận đánh dầm mưa gối đất thế này, anh em chiến sĩ có được ăn cơm nóng, có được sấy khô quần áo trước khi nghỉ ngơi không?"

Đồng chí Thái Dũng ngập ngừng, thưa thật:

"Báo cáo Bác, ngoài mặt trận thiếu thốn nhiều lắm ạ. Anh em lắm lúc phải ăn cơm nắm phơi sương, uống nước suối, đánh xong là ngủ ngay trên gò đất ạ..."

Bác Hồ nghe xong, nét mặt trầm xuống đầy ưu tư. Bác nhìn đồng chí Thái Dũng với ánh mắt nghiêm nghị nhưng vô cùng tha thiết:

"Người làm trung đoàn trưởng, làm chỉ huy chiến trường như chú không chỉ biết đánh giặc giỏi, mà cái quan trọng nhất là phải biết lo cho cái ăn, cái mặc, cái ngủ của người lính. Chiến sĩ có ấm bụng, có dẻo chân thì mới đánh thắng giặc được.

Bác cho chú ăn bát cơm nguội này là để chú nhớ: Mỗi khi chú ngồi ăn cơm nóng, ngủ lán ấm, chú phải nhớ xem chiến sĩ của mình dưới quyền đã có đủ cơm ăn, áo mặc chưa. Người chỉ huy thương lính như thương em ruột thì quân mới một lòng, kháng chiến mới mau thắng lợi chú ạ!"

Bài học trực quan và lời dặn dò thấm đượm tình thương của Bác Hồ đã làm đồng chí Thái Dũng bàng hoàng, khắc sâu vào tâm khảm. Vị trung đoàn trưởng trẻ hiểu rằng, sức mạnh của Quân đội nhân dân Việt Nam không chỉ đến từ vũ khí hay chiến thuật, mà bắt nguồn từ chính tình yêu thương, sự chăm lo gắn bó giữa người chỉ huy và người chiến sĩ.