BẮT SỐNG THÁM BÁO TRUNG QUỐC

Tôi vẫn nhớ như in buổi trưa năm 1980 hôm ấy, vừa kết thúc khóa tập huấn trinh sát sáu tháng ở sư đoàn thì cùng anh em hành quân hơn bốn mươi cây số trở về Tiểu đoàn 2, Trung đoàn 51, đóng quân tại Lũng Mò, huyện Phục Hòa, Cao Bằng. Chúng tôi vừa đặt ba lô xuống chưa kịp nghỉ thì Tiểu đoàn trưởng Biện gọi lên. Thủ trưởng nhìn tôi rồi nói ngắn gọn: "Tân, dẫn mấy cậu trinh sát lên biên giới bắt thám báo. Bắt được tớ thưởng phép, không bắt được thì cũng phải tìm cho ra dấu vết”.

Tôi cùng ba đồng đội là Bạch, Sáu và Sĩ nhanh chóng lĩnh gạo sấy, nước uống, vũ khí rồi hành quân lên Lũng Vài gặp Đại đội 7. Đại đội trưởng Tư cho biết nhiều ngày trước, đơn vị phát hiện dấu chân người lạ xuất hiện trong khu vực cấm, sát dòng sông Bắc Vọng, nơi chia cắt biên giới Việt Nam - Trung Quốc. Kinh nghiệm của anh khiến anh tin rằng đó không phải dấu chân của dân địa phương.

Đồng chí Hô, Trung đội trưởng chốt tiền tiêu, dẫn chúng tôi xuống hiện trường. Con đường chỉ toàn dốc đá và rừng già. Đến gần bờ suối đổ ra sông Bắc Vọng, anh Hô dừng lại chỉ vào một thân cây mục bắc ngang dòng nước. Trên lớp bùn còn hằn rất rõ một dấu giày. Chỉ cần nhìn qua, tôi đã biết đây không phải dấu chân của người đi rừng. Bước chân rất chắc, khoảng cách đều, hướng di chuyển cũng rất lạ.

Chúng tôi lập tức chuyển sang đội hình chiến đấu. Anh Hô đi đầu vì thông thuộc địa hình, tiếp theo là Sĩ, rồi đến tôi, sau là Bạch, cuối cùng là Sáu khóa đuôi. Cả tổ lặng lẽ men theo con suối, mỗi người cách nhau vài mét. Không ai nói với ai một lời, chỉ còn tiếng nước chảy và tiếng lá khô lạo xạo dưới chân.

Đi được chừng vài trăm mét thì con suối bất ngờ cua gấp sang trái. Chính khúc cua ấy đã cứu chúng tôi. Nếu dòng suối đi thẳng, có lẽ cả hai bên đã nhìn thấy nhau từ rất xa.

Đúng lúc đó, anh Hô giơ tay ra hiệu dừng lại. Tất cả lập tức ép sát vào taluy bên suối. Chỉ vài giây sau, một thanh niên mặc bộ quần áo màu xanh công nhân, vai đeo túi vải, tay cầm chiếc liềm từ phía bên kia khúc cua bước tới. Nhìn bề ngoài, ai cũng nghĩ đó chỉ là một người dân đi phát cỏ.

Nhưng ở khu vực ấy, tuyệt đối không có dân được phép qua lại.

Khi đối tượng chỉ còn cách anh Hô chừng năm mét, anh bất ngờ lao ra khống chế. Gần như cùng lúc, tôi và Sĩ cũng bật dậy áp sát. Người thanh niên giật mình, theo phản xạ lập tức thò tay vào túi áo.

Trong đầu tôi lóe lên đúng một suy nghĩ có thể hắn rút súng. Không còn thời gian do dự, chúng tôi đồng loạt quát lớn bằng tiếng Trung Quốc đã được học thuộc: "Đứng lại! Hàng thì sống, chống cự thì chết!".

Nghe tiếng quát, đối tượng khựng lại, từ từ rút bàn tay khỏi túi rồi giơ cả hai tay lên đầu. Chỉ trong vài giây, Sĩ đã quật ngã đối tượng xuống đất. Chúng tôi nhanh chóng khống chế nhưng rồi mới phát hiện mình mắc một sai sót rất buồn cười.

Đó chỉ là chuyến tiền trạm. Không ai mang theo dây trói. Giữa cánh rừng biên giới, bốn anh em cuống cuồng đi tìm dây leo. Phải mất khá lâu mới kiếm được một đoạn dây rừng đủ chắc để trói chặt hai tay đối tượng.

Khám xét chiếc túi vải, chúng tôi thu được một quả lựu đạn kiểu Trung Quốc cùng một số vật dụng ngụy trang. Chiếc liềm chỉ là vỏ bọc để giả làm người đi cắt cỏ. Tôi hiểu ngay rằng nghi ngờ của Đại đội trưởng Tư hoàn toàn chính xác.

Sau khi khống chế xong, tôi cử Bạch cùng anh Hô áp giải đối tượng về đơn vị. Còn tôi, Sĩ và Sáu tiếp tục bám địa hình. Ngay tại nơi bắt giữ, chúng tôi phát hiện thêm một vệt dấu chân khác chạy thẳng về phía sông Bắc Vọng. Điều đó có nghĩa là còn ít nhất một người nữa đã kịp thoát.

Ba anh em quyết định ở lại phục kích. Chúng tôi mang theo gạo sấy, nước bình tông, chia nhau nấp dưới những gốc cây lớn bên bờ suối. Ba ngày hai đêm gần như không ngủ. Ban ngày quan sát từng chuyển động bên kia sông, ban đêm căng mắt nhìn trong bóng tối. Chỉ cần một cành cây lay động cũng khiến cả ba lập tức siết chặt khẩu súng. Đến ngày thứ ba vẫn không có thêm động tĩnh.

Đúng lúc chuẩn bị rút, đồng chí Sĩ nổ vài phát súng xuống lòng suối để thử bắt cá. Bất ngờ, bên kia bờ xuất hiện một bóng người mặc quần áo xanh lao vụt từ gốc cây này sang gốc cây khác. Chưa đầy một phút sau, giữa dòng sông vang lên một tiếng "ùm" rất lớn.

Chúng tôi lập tức tản ra, lợi dụng địa hình rút khỏi khu vực. Lúc ấy tôi hiểu rằng phía bên kia chắc chắn còn người theo dõi, nhưng họ không để lộ lực lượng.

Về đến đơn vị, chúng tôi mới được biết người bị bắt có giá trị khai thác rất lớn. Những thông tin thu được khiến toàn bộ hệ thống trận địa, chốt chiến đấu và vị trí đóng quân của đơn vị phải nhanh chóng cơ động, thay đổi để bảo đảm bí mật. Sau đó, đối tượng được bàn giao lên cấp trên tiếp tục khai thác.