BẾ VĂN ĐÀN – KHI THÂN MÌNH TRỞ THÀNH ĐIỂM TỰA
Có những lúc trách nhiệm không cho con người thời gian để suy nghĩ lâu. Bế Văn Đàn đã lựa chọn đồng đội và nhiệm vụ trong khoảnh khắc quyết định.
Nhân vật: Anh hùng, liệt sĩ Bế Văn Đàn
Thời gian: 1931–1954
Địa điểm: Mường Pồn, Điện Biên
Trong lịch sử quân đội Việt Nam, có những câu chuyện chỉ cần nghe một lần đã khó có thể quên.
Câu chuyện của Bế Văn Đàn là một câu chuyện như thế.
Bế Văn Đàn là người dân tộc Tày, quê ở Cao Bằng. Anh sinh ra trong một gia đình nghèo, mẹ mất sớm. Tháng 1/1948, anh gia nhập bộ đội và từng tham gia nhiều chiến dịch trong kháng chiến chống Pháp.
Mùa Đông – Xuân 1953–1954, chiến trường bước vào giai đoạn quyết liệt. Tại Mường Pồn, quân ta phải đối mặt với những đợt phản kích mạnh của quân Pháp.
Trong một trận chiến, lực lượng ta phải giữ vững trận địa để tạo điều kiện cho các đơn vị khác triển khai nhiệm vụ.
Địch liên tục tiến công.
Tiếng súng dồn dập.
Tình thế vô cùng căng thẳng.
Trong lúc ấy, khẩu trung liên của đơn vị cần một điểm tựa để tiếp tục bắn. Bế Văn Đàn đã không do dự. Anh lấy chính thân mình làm giá súng cho đồng đội.
Đó không phải là một hành động được chuẩn bị từ trước.
Đó là quyết định trong khoảnh khắc.
Một quyết định mà người thực hiện hiểu rằng mình có thể không còn cơ hội trở về.
Trong tư thế giữ súng, Bế Văn Đàn tiếp tục cùng đồng đội chiến đấu. Anh bị thương thêm nhưng vẫn giữ khẩu súng cho đến khi hy sinh. Bảo tàng Lịch sử Quốc gia ghi nhận khẩu súng trung liên gắn với sự hy sinh của anh hiện được trưng bày tại Bảo tàng.
Hình ảnh ấy đã trở thành một biểu tượng.
Nhưng nếu chỉ nhìn vào hình ảnh “lấy thân mình làm giá súng”, chúng ta rất dễ biến câu chuyện thành một biểu tượng xa xôi.
Điều cần nhớ là Bế Văn Đàn cũng chỉ là một người lính trẻ.
Anh có một cuộc đời.
Có quê hương.
Có gia đình.
Có những người thân chờ đợi.
Và rồi anh đã chọn đứng ở nơi nguy hiểm nhất để đồng đội có thể tiếp tục chiến đấu.
Sau khi hy sinh, Bế Văn Đàn được truy tặng nhiều phần thưởng và danh hiệu cao quý. Ngày 31/8/1955, ông được Quốc hội truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân và Huân chương Quân công hạng Nhì.
Nhưng có lẽ phần thưởng lớn nhất dành cho anh chính là việc tên tuổi ấy vẫn còn được nhắc đến trong các thế hệ thanh niên sau này.
Một khẩu súng được lưu giữ.
Một câu chuyện được kể lại.
Một cái tên được nhắc đến.
Đó là cách ký ức của một thế hệ tiếp tục sống.
