Bế Văn Đàn - Khúc ca bất tử về người lấy thân làm giá súng
Nhân vật chính: Bế Văn Đàn (người dân tộc Tày, chiến sĩ liên lạc thuộc Trung đoàn 101, Đại đoàn 312). Bối cảnh lịch sử: Chiến dịch Đông Xuân 1953 – 1954 trên mặt trận Mường Pồn, tỉnh Lai Châu. Diễn biến chính: 1. Tình thế nguy cấp tại Mường Pồn: Tháng 12 năm 1953, đơn vị của Bế Văn Đàn nhận nhiệm vụ chặn đánh quân Pháp rút chạy từ Lai Châu về Điện Biên Phủ. Địch phản công dữ dội với hỏa lực vượt trội, lực lượng ta bị thương vong nhiều. 2. Trận địa gãy gập: Khẩu trung liên của đồng chí Chu Văn Pù là hỏa lực chủ lực để dập tắt các đợt tiến công của giặc nhưng gặp khó khăn vì trận địa bị cày xới, không có chỗ đặt chân giá súng cố định để bắn chính xác. 3. Hành động phi thường: Không một chút chần chừ, Bế Văn Đàn đã lao ra khỏi hào, dùng hai tay ghì chặt hai chân chân giá súng đặt lên vai mình, ghé sát lưng cho đồng đội tì súng bắn. Khi đồng chí Pù do dự, anh hô lớn lời dặn bất tử: "Kẻ thù trước mặt, giữ vững chí khí, quyết tâm quật ngã chúng!". 4. Giữ vững khẩu đội đến hơi thở cuối cùng: Mặc cho sức nổ và độ rung xóc dữ dội từ khẩu trung liên xé rách vai và làm điếc tai, anh vẫn đứng vững như một cột sắt cho đến khi giặc bị đẩy lùi hoàn toàn. Kết cục: Bế Văn Đàn hy sinh ngày 13 tháng 12 năm 1953 khi vừa tròn 22 tuổi. Anh được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Trong trang sử vàng chói lọi của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, tấm gương hy sinh của Anh hùng Bế Văn Đàn trên mặt trận Mường Pồn năm 1953 đã trở thành một tượng đài bất tử về lòng dũng cảm, sự quên mình vì đồng đội và vì sự nghiệp giải phóng dân tộc.
Bế Văn Đàn sinh năm 1931, là người dân tộc Tày, quê ở xã Quang Vinh (nay là xã Tri Phương), huyện Tràng Định, tỉnh Cao Bằng. Sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo có truyền thống yêu nước, anh sớm thấu hiểu nỗi tủi hờn của người dân mất nước. Năm 1948, giữa lúc cuộc kháng chiến chống Pháp diễn ra gay go, anh hăng hái xung phong nhập ngũ, trở thành chiến sĩ liên lạc thuộc Đại đoàn 312. Trong quân ngũ, anh luôn thể hiện tính cẩn thận, dũng cảm và sẵn sàng nhận mọi nhiệm vụ gian khó nhất.
Tháng 12 năm 1953, Chiến dịch Đông Xuân bước vào giai đoạn quyết liệt. Đơn vị của Bế Văn Đàn được giao nhiệm vụ bao vây, chặn đánh đoàn quân Pháp đang tháo chạy từ Lai Châu về co cụm tại thung lũng Điện Biên Phủ. Trận đánh diễn ra vô cùng ác liệt tại khu vực Mường Pồn. Quân Pháp huy động tối đa hỏa lực pháo binh và máy bay xả đạn nát cày trận địa của ta.
Trong một đợt phản công hung hãn của kẻ thù, trung đội của anh bị tổn thất nặng nề, chỉ còn lại ít chiến sĩ giữ vững hào chiến đấu. Khẩu trung liên do đồng chí Chu Văn Pù phụ trách là hỏa lực quan trọng nhất để quật ngã đợt sóng người của giặc. Tuy nhiên, mặt đất bị cày xới nát vụn khiến chân giá súng không thể đặt cố định, đạn bắn ra bị lệch hướng hoàn toàn.
Giữa ranh giới sống chết của cả đơn vị, Bế Văn Đàn đã không một giây tính toán cho bản thân. Anh vọt khỏi vị trí ẩn nấp, lao đến bên khẩu trung liên. Anh dùng hai tay nắm chặt hai chân giá súng, ghì mạnh lên vai mình, nén đau ghé lưng làm bệ đỡ cho đồng đội.
Thấy Bế Văn Đàn dùng thân mình làm giá súng, đồng chí Chu Văn Pù ngập ngừng không lỡ bóp cò. Hiểu được sự ngần ngại của đồng đội, Bế Văn Đàn ngoảnh lại, đôi mắt rực sáng nhìn thẳng về phía kẻ thù và đàng hoàng hô lớn: "Kẻ thù trước mặt, giữ vững chí khí, quyết tâm quật ngã chúng!" Mệnh lệnh từ trái tim người anh hùng đã tiếp thêm sức mạnh thần kỳ. Khẩu trung liên trên vai Bế Văn Đàn nhả đạn giòn giã, nhắm thẳng vào đợt tiến công của giặc. Mặc cho sức rung xóc dữ dội của nòng súng nạp đạn liên tục xé rách da thịt, mìn pháo địch nổ tung xung quanh, người chiến sĩ ấy vẫn đứng vững như một núi đá đứng giữa núi rừng Tây Bắc.
Đợt phản công của quân Pháp bị bẻ gãy hoàn toàn, trận địa Mường Pồn được giữ vững. Nhưng khi tiếng súng vừa dứt, Bế Văn Đàn đã kiệt sức và trút hơi thở cuối cùng trên tay đồng đội vì những vết thương quá nặng. Anh hy sinh ngày 13 tháng 12 năm 1953 khi tuổi đời mới tròn 22.
Hình ảnh Bế Văn Đàn lấy thân mình làm giá súng không chỉ là niềm tự hào của đồng bào các dân tộc Việt Bắc mà còn là bài ca bất tử về tinh thần đồng đội, chí khí quật cường của Quân đội nhân dân Việt Nam.
