Bế Văn Đàn – Người chiến sĩ lấy thân mình giữ vững trận địa
Có những khoảnh khắc chỉ diễn ra trong vài phút nhưng đủ để một con người sống mãi trong lịch sử. Khoảnh khắc Bế Văn Đàn lấy chính đôi vai của mình làm giá súng trong trận chiến Mường Pồn là một khoảnh khắc như thế.
Sinh năm 1931 tại xã Quang Vinh, huyện Phục Hòa, tỉnh Cao Bằng, Bế Văn Đàn là người dân tộc Tày. Tuổi thơ của anh trải qua nhiều đau thương. Mẹ mất sớm, cha làm thợ mỏ, người chú hoạt động cách mạng bị giặc Pháp bắt và sát hại. Anh từng phải đi ở cho địa chủ từ nhỏ.
Sau khi trốn về sống với dì, Bế Văn Đàn tham gia du kích. Tháng 1/1949, anh xung phong vào bộ đội. Trong quân ngũ, anh luôn thể hiện phẩm chất của một người chiến sĩ gan dạ, tận tụy và có tinh thần trách nhiệm cao.
Đông Xuân 1953–1954, Bế Văn Đàn làm liên lạc tiểu đoàn. Tại Mường Pồn, một đại đội của ta được giao nhiệm vụ ngăn chặn quân Pháp, giữ chân địch để các đơn vị khác triển khai lực lượng.
Quân Pháp liên tục mở các đợt phản kích. Trước tình thế cấp bách, Bế Văn Đàn nhận nhiệm vụ truyền đạt mệnh lệnh xuống đại đội. Dù vừa đi công tác trở về, anh vẫn xung phong vượt qua lưới đạn để hoàn thành nhiệm vụ.
Trận chiến càng lúc càng khốc liệt. Quân ta bị thương vong nhiều, chỉ còn 17 người. Bế Văn Đàn cũng đã bị thương nhưng vẫn ở lại chiến đấu.
Một khẩu trung liên mất xạ thủ. Khẩu súng của Chu Văn Pù lại không có chỗ đặt. Không chần chừ, Bế Văn Đàn chạy đến, lấy vai mình làm giá súng. Anh hô đồng đội nổ súng và động viên Chu Văn Pù tiêu diệt quân địch.
Pù siết cò. Những loạt đạn liên tiếp khiến quân Pháp hoảng loạn, đợt phản kích bị đẩy lùi.
Nhưng cũng chính trong khoảnh khắc ấy, Bế Văn Đàn bị thêm hai vết thương. Anh hy sinh khi hai tay vẫn ghì chặt chân súng trên vai.
Sự hy sinh ấy đã trở thành một trong những hình ảnh tiêu biểu nhất của người chiến sĩ Việt Nam trong kháng chiến chống Pháp.
Bế Văn Đàn được truy tặng Huân chương Chiến công hạng Nhất, được bình bầu là Chiến sĩ thi đua số 1 của tiểu đoàn. Ngày 31/8/1955, anh được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân và Huân chương Quân công hạng Nhì.
Hài cốt của anh được quy tập về Nghĩa trang Liệt sĩ A1 vào tháng 5/1959.
Tên tuổi Bế Văn Đàn hôm nay vẫn được nhắc nhớ qua những con đường, ngôi trường và đặc biệt là di tích Mường Pồn – nơi anh đã chiến đấu và hy sinh.
