Bế Văn Đàn - xung phong làm giá súng để đồng đội bắn kẻ thù
Trước tình thế cấp bách, khi quân địch đang xông lên, Bế Văn Đàn không ngần ngại lao đến, quỳ xuống và đặt hai chân súng lên vai mình. Ông nói với đồng đội: “Kẻ thù trước mặt, bắn chết chúng nó đi, trả thù cho đồng đội!”.
Bế Văn Đàn (1931 – 1953), quê quán xã Quang Vinh (nay là xã Bế Văn Đàn), huyện Quảng Hòa, tỉnh Cao Bằng. Ông là người dân tộc Tày, sinh ra trong một gia đình nghèo có truyền thống cách mạng. Mẹ mất sớm, cha làm thợ mỏ, ông phải đi ở cho địa chủ từ nhỏ trước khi trốn đi tham gia du kích và nhập ngũ vào năm 1949.
Trong chiến dịch Đông Xuân 1953 – 1954, Bế Văn Đàn là liên lạc tiểu đoàn thuộc Trung đoàn 174, Đại đoàn 316.
Vào tháng 12/1953, đơn vị của ông được giao nhiệm vụ bao vây quân Pháp tại Mường Pồn (Lai Châu). Cuộc chiến diễn ra vô cùng ác liệt. Quân địch tập trung hỏa lực mạnh, có máy bay và pháo binh yểm trợ để phản kích dữ dội. Đơn vị của Bế Văn Đàn chịu thương vong lớn, chỉ còn lại rất ít người có khả năng chiến đấu. Bản thân ông cũng đã bị thương nhưng vẫn kiên quyết không rời vị trí.
Lúc bấy giờ, một khẩu trung liên của ta không thể bắn được vì xạ thủ đã hy sinh. Trong khi đó, khẩu trung liên của đồng chí Chu Văn Pù cũng không có chỗ đặt súng vì địa hình trống trải, hỏa lực địch lại đang bắn rát. Trước tình thế cấp bách, khi quân địch đang xông lên, Bế Văn Đàn không ngần ngại lao đến, quỳ xuống và đặt hai chân súng lên vai mình. Ông nói với đồng đội: “Kẻ thù trước mặt, bắn chết chúng nó đi, trả thù cho đồng đội!”.
Đồng chí Pù nghiến răng nổ súng quật ngã hàng chục tên địch, bẻ gãy đợt phản kích. Trong lúc làm giá súng, Bế Văn Đàn bị trúng thêm nhiều vết thương và đã hy sinh anh dũng khi hai tay vẫn còn ghì chặt chân súng trên vai mình.
Ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân vào năm 1955. Hình ảnh của ông đã đi vào thơ ca, nổi tiếng nhất là những vần thơ của nhà thơ Chế Lan Viên:
“Ngã xuống ở Mường Pồn anh đâu biết có mùa cam
Anh chỉ biết có dây thép gai đồn giặc...”
Chiến công của Bế Văn Đàn đã trở thành bài học về lòng dũng cảm, sẵn sàng hy sinh vì đồng đội và Tổ quốc cho bao thế hệ thanh niên Việt Nam.
