Bến đò Phú Mỹ

I. Khái quát sơ lượt

- Tên di tích: BẾN ĐÒ PHÚ MỸ

- Danh hiệu công nhận: Di tích lịch sử cấp quốc gia

Thời gian được công nhận: ngày 20/7/1994 được Bộ Văn hóa - Thông tin (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) công nhận là Di tích lịch sử cấp Quốc gia.

II. Địa điểm

Di tích Bến đò Phú Mỹ tọa lạc tại ấp Phú Thạnh, xã Phú Mỹ, huyện Tân Phước, tỉnh Tiền Giang, nằm cách Quốc lộ 1 khoảng 10 km và cách TP. Mỹ Tho khoảng 22 km về phía Tây.

III. Dấu tích lịch sử:

Bến đò Phú Mỹ là nơi ghi dấu tội ác của thực dân Pháp đối với nhân dân ta vào những năm 1945 – 1949. Đồng bào ở đây đã chứng kiến rất nhiều tội ác cực kỳ man rợ và tàn độc của giặc Pháp. Chúng đã dùng búa chặt đầu, xẻ thịt những đồng chí, những người dân mà chúng tình nghi và bắt dân mua. Nơi đây còn được người dân gọi là “Quầy bán thịt người”.

IV. Công trình tại di tích:

Bia căm thù được xây vào năm 1994 có 2 mảng phù điêu chạm nổi hình ảnh của sự kiện thảm sát thời bấy giờ: hình ảnh tên giặc Pháp đang giơ cao cây búa chặt đầu người và hình ảnh tên giặc Pháp đang xách đầu người bị chặt.

Quanh bia có lập 21 ngôi mộ của các chiến sĩ, người dân Phú Mỹ bị giặc Pháp sát hại tàn nhẫn

V. Ký ức đau thương:

Làng Phú Mỹ xưa thuộc Tân Hiệp, huyện Châu Thành, tỉnh Định Tường, ngày nay di tích Bến đò Phú Mỹ thuộc xã Phú Mỹ, huyện Tân Phước, tỉnh Tiền Giang, cách Quốc lộ 1A khoảng 10km, nằm bên trái từ Mỹ Tho đi thành phố

Hồ Chí Minh, đường đi đến di tích bằng ô tô rất thuận tiện.

Di tích Bến đò Phú Mỹ là di tích lịch sử cách mạng-nơi ghi dấu tội ác của thực dân Pháp đối với nhân dân ta vào những năm 1945-1949, trong giai đoạn Pháp trở lại xâm lược nước ta. Với lần trở lại này, chúng dùng thủ đoạn vô cùng tàn ác với một hệ thống kìm kẹp, càn quét, tàn sát của bè lũ tay sai hết sức dã man, đầu não là đồn Tây tại Bến đò Phú Mỹ với gần 10 tên lính Pháp với vũ khí trang bị chính quy, nên người dân nơi đây chỉ có hai con đường: một là vào đạo Cao Đài, hai là tham gia kháng chiến hoặc bỏ xứ ra đi.

Đồng bào ở đây đã chứng kiến những tội ác cực kỳ man rợ của giặc Pháp, nổi cộm nhất là tên giặc Pháp tên Taillet có biệt danh "Tây Búa" do trong người nó lúc nào cũng có lận một cây búa nhỏ làm biểu tượng thị uy sự tàn bạo của nó. Chúng đã dùng búa chặt đầu những đồng chí, những người dân mà chúng nghi có quan hệ với lực lượng kháng chiến hoặc không chịu vào lính Cao Đài, rồi bêu đầu trên các cọc tre, thân xác thì chúng xẻ ra xỏ thành từng xâu treo lủng lẳng trên sạp bắt buộc ghe xuồng qua lại phải mua, có trường hợp chúng treo đá vào cổ rồi xô xuống kinh gọi là đi “mò tôm”….Số lượng người bị chúng thảm sát không thể tập hợp chính xác là bao nhiêu, chỉ đơn cử vài trường hợp sau đây: ông Nhiêu, ông Thuỷ là du kích bị giặc Pháp dùng xe kéo lê và treo cổ tại Bến đò Phú Mỹ; ông Tư Hơn, ông Sáu Sánh, ông Lựu, ông Bảy Phải, ông Lạc bị chặt đầu ném xác xuống kinh; ông An là bộ đội, cha con ông Tám Tui, bà Thảnh (Hội phụ nữ) bị chặt đầu gần chợ Phú Mỹ; ông xếp Đinh bị chúng cho đeo đá vào cổ xô xuống kinh; đồng chí Tám (Ủy viên Quân sự) bị buộc vào xe ngựa kéo lê 4km rồi đem đi chặt đầu…

Trong một đợt càn quét, giặc Pháp bắt 15 người dân và du kích, giam trong chiếc ghe chài. Những người bị bắt này phá cửa chạy thoát chỉ còn ông Tư (Công an xã) bị bắt trở lại, chúng chặt đầu ông Tư, xẻ thịt bắt dân và ghe buôn đi qua Bến đò phải mua với giá cái đầu là 50 đồng bạc Đông Dương, mỗi xâu thịt 1kg giá 5 đồng, chúng còn treo bày thịt người ở bờ kinh, ép mọi người đi ngang qua phải mua. Đồng bào mua và lén đem đi chôn.

Đã hơn 70 năm qua, nhưng mỗi khi nhắc đến là người dân nơi đây không khỏi bàng hoàng nhớ về một thời kỳ đầy man rợ mà thực dân Pháp đã gây ra đối với dân làng Phú Mỹ. Khu bót Tây xưa, 1994 đã xây dựng Bia căm thù với 02 bức phù điêu chạm nổi những hình ảnh, sự kiện thảm sát dã man của thực dân Pháp và bọn phản động đội lớp tôn giáo đối với đồng bào, đồng chí tại xã Phú Mỹ. Những hình ảnh đau thương gợi nhớ một thời đất nước, nhân dân ta sống dưới ách thuộc địa của thực dân Pháp, như nhắc nhỡ chúng ta về tội ác đất không dung, trời không tha mà kẻ thù đã gây ra cho đồng bào ta.

VI. Các hoạt động thường niên tại di tích:

Hiện nay, Bến đò Phú Mỹ là “di tích lịch sử cách mạng – địa chỉ đỏ” thu hút nhiều người dân đến tham quan, đặc biệt đây là nơi sinh hoạt, tuyên truyền giáo dục truyền thống cách mạng, đạo đức lối sống cho đoàn viên, thanh niên, thiếu niên, nhi đồng trên địa bàn huyện.

Hằng năm, tại Bến đò Phú Mỹ thường có diễn ra các hoạt động nổi bật như:

* Lễ “Thắp nến tri ân các anh hùng liệt sĩ ”nhân dịp kỷ niệm Ngày Thương binh, Liệt sĩ 27/7

L * Lễ “Kết nạp đoàn viên” – “Ngày đoàn viên”

L * Lễ “Kết nạp đội viên”

* * Tổ chức “Hành trình đến với Địa chỉ đỏ” tại điểm Di tích lịch sử cách mạng
* * Hoạt động tình nguyện “Ngày chủ nhật xanh”

Bài viết đã giới thiệu về Bến đò Phú Mỹ là di tích lịch sử cấp Quốc gia trên địa bàn huyện Tân Phước. Đến thời điểm hiện tại, huyện Tân Phước chỉ có 01 di tích lịch sử được công nhận là di tích lịch sử cấp quốc gia. Hy vọng qua bài viết này, quý du khách, các bạn đoàn viên, thanh niên, đội viên, học sinh và nhân dân sẽ thêm yêu thương con người cũng như mảnh đất Tân Phước, Tiền Giang, yêu lịch sử hào hùng của quê hương, nơi gắn với những trận chiến và những người anh hùng dân tộc kiên trung.

Nguồn: Bảo tàng Tiền Giang

Bài viết có sử dụng một số thông tin của bài viết:

https://svhttdl.tiengiang.gov.vn/di-tich-lich-su/-/asset_publisher/wxIoUS9QiA4e/content/di-tich-ben-o-phu-my