Bệnh xá trưởng Lê Thu Giang – Người nữ quân y giữ sự sống giữa bom đạn

Lê Thu Giang sinh năm 1927 tại Hải Phòng. Mồ côi mẹ từ sớm, Giang được một bác sĩ trong thành phố nhận nuôi và dạy nghề y. Khi Pháp tái chiếm, cô lập tức rời thành phố theo lực lượng cứu quốc, mang theo túi thuốc nhỏ và tinh thần dốc cạn sức để cứu thương binh.

Năm 1948, Giang được điều về Trung đoàn 42 làm y tá. Chỉ sau vài năm, nhờ kiến thức y khoa vững vàng và khả năng phẫu thuật trong điều kiện thiếu thốn, cô được đề bạt làm Bệnh xá phó, rồi năm 1952 được phong Bệnh xá trưởng.

Giang nổi tiếng vì những ca mổ “không tưởng”. Nhiều thương binh bị pháo cắt ngang chân tay, bị mảnh đạn găm vào phổi… được cô cứu sống bằng những dụng cụ thô sơ: dao nhíp rèn từ lưỡi cuốc, kim chỉ làm từ dây đàn, thuốc gây tê chỉ có một ít novocain. Cô từng nói: “Nếu không có thuốc thì thay bằng lòng quyết tâm. Chỉ cần giữ được mạch đập là còn hy vọng.”

Trong chiến dịch Hòa Bình 1951–1952, bệnh xá của cô được dựng ngay trong một hang đá nhỏ. Suốt 17 ngày, Giang không ngủ trọn một đêm nào, mổ liên tục gần 200 ca. Cô luôn là người cuối cùng ăn và người đầu tiên thức.

Khi chuẩn bị cho chiến dịch Điện Biên Phủ, Giang chỉ huy hơn 40 y tá và hộ lý. Cô lập ra “đội phẫu gùi”, mỗi người mang một phần thiết bị phẫu thuật, bám sát bộ binh. Nhiều thương binh được cấp cứu ngay dưới hỏa lực địch nhờ đội của cô.

Sau chiến thắng, cô được phong hàm Thiếu tá quân y, nhận Huân chương Chiến công hạng Nhất. Giang tiếp tục công tác trong ngành y suốt nhiều năm, góp phần xây dựng hệ thống quân y hiện đại.