Bí Danh Mười Hương: "Kiến Trúc Sư" Trưởng Của Những Huyền Thoại Tình Báo Chiến Lược
Trong lịch sử chiến tranh tình báo thế giới, hiếm có một nhà chỉ huy nào không trực tiếp cầm súng hay đứng nơi tiền tuyến, nhưng những quân cờ ông sắp xếp lại có sức mạnh xoay chuyển cả một cục diện chiến trường. Người đàn ông có nụ cười hiền hậu, dung dị ấy chính là
Trần Quốc Hương (tên thật là Trần Ngọc Ban, 1924 – 2020) – người mà lịch sử kháng chiến trân trọng gọi bằng cái tên:
Mười Hương. Ông không chỉ là một nhà lãnh đạo kiệt xuất mà còn là "người thầy", "kiến trúc sư trưởng" đứng sau những nhà tình báo huyền thoại lỗi lạc nhất của Việt Nam.
Từ người chiến sĩ cận vệ đến duyên nợ với ngành tình báoSinh ra trong một gia đình tại huyện Bình Lục, tỉnh Hà Nam, Trần Ngọc Ban sớm được giác ngộ cách mạng từ năm 14 tuổi. Sau khi lên Hà Nội học, ông lấy tên là Hương. Thời kỳ chuẩn bị Cách mạng Tháng Tám, nhờ bản tính cẩn trọng, mưu trí, ông được Tổng Bí thư Trường Chinh tin tưởng giao nhiệm vụ trong Đội Cận vệ của Trung ương (tiền thân của lực lượng Công an nhân dân sau này), trực tiếp bảo vệ các nhà lãnh đạo cốt cán.Cơ duyên đưa ông đến với ngành tình báo quân sự bắt đầu vào năm 1948. Bản thân không hề trải qua một trường lớp đào tạo chính quy nào, thế nhưng bằng tư duy thiên bẩm, sự nhạy bén chính trị và khả năng thấu hiểu tâm lý con người sâu sắc, ông đã nhanh chóng khẳng định vị thế của một nhà chỉ huy tình báo tầm cỡ chiến lược.
Người vun mầm cho những "Kỳ quan tình báo" miền NamBước vào thời kỳ kháng chiến chống Mỹ cứu nước, ông Mười Hương là một trong những cán bộ đầu tiên được Bác Hồ và Trung ương tin tưởng cử vào chi viện cho chiến trường miền Nam để xây dựng mạng lưới tình báo chiến lược H10 - A20.Tầm vóc vĩ đại của Mười Hương nằm ở chỗ ông có con mắt tinh đời khi phát hiện, bồi dưỡng và trực tiếp chỉ đạo những điệp viên tài ba nhất, đưa họ thọc sâu vào tận các cơ quan đầu não của chính quyền Sài Gòn và quân đội Mỹ:
Phạm Ngọc Thảo: Nhà tình báo thiên tài mang quân hàm Đại tá Quân đội Cộng hòa, người trực tiếp đạo diễn hàng loạt cuộc đảo chính làm lung lay tận gốc rễ chính quyền sài gòn.
Vũ Ngọc Nhạ (Hai Long): Người cố vấn thân cận, len lỏi vào tận phủ Tổng thống của cả hai đời Ngô Đình Diệm và Nguyễn Văn Thiệu.
Mười Hương không dạy các điệp viên của mình những ngón nghề rập khuôn, ông dạy họ cách làm người, cách chinh phục lòng người bằng sự chân thành, tri thức và lý tưởng sống cao đẹp.
Cuộc đấu trí đỉnh cao tại "Chín Hầm" và khí tiết của người cộng sảnNăm 1958, trong một biến cố dồn dập tại miền Nam, ông Mười Hương không may sa vào tay cơ quan phản gián của chính quyền Ngô Đình Diệm. Biết ông là "bộ não" chỉ huy mạng lưới tình báo chiến lược, Ngô Đình Nhu và "bạo chúa miền Trung" Ngô Đình Cẩn đã trực tiếp dùng mọi thủ đoạn, từ tra tấn dã man đến dụ dỗ bằng tiền tài, địa vị tối cao hòng bắt ông khai ra mạng lưới ngầm.Chúng đưa ông về giam cầm tại khu Chín Hầm (Huế) – nơi được mệnh danh là "địa ngục trần gian". Tại đây, một cuộc đấu trí dai dẳng suốt nhiều năm đã diễn ra:
Sự thông tuệ vượt bậc: Bản lĩnh của ông khiến chính anh em Ngô Đình Nhu cũng phải nể trọng. Suốt nhiều năm tù đày, kẻ thù hoàn toàn bất lực và không thể lấy được bất kỳ một mật mã hay tên tuổi nào từ miệng ông. Mạng lưới tình báo do ông xây dựng vẫn an toàn, tiếp tục hoạt động và cung cấp thông tin cho ngày đại thắng.
Tháng 11/1963, nhân cơ hội chính quyền Ngô Đình Diệm bị đảo chính, mạng lưới tình báo của ta đã mưu trí, dùng một số tiền lớn mua chuộc cai ngục để giải cứu thành công ông Mười Hương ra khỏi nhà tù trong sự ngỡ ngàng của kẻ thù. Vị tướng không mang quân hàm sống mãi cùng non sôngSau ngày đất nước thống nhất, ông Mười Hương tiếp tục được Đảng và Nhà nước giao phó nhiều trọng trách lớn: Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Nội chính Trung ương. [, 2]Mặc dù giữ những cương vị cao cấp và lập nên những chiến công làm thay đổi lịch sử, ông Mười Hương cả đời vẫn chọn lối sống dung dị, khiêm nhường và từ chối mọi sự ngợi ca hào nhoáng. Ông được mệnh danh là "Vị tướng tình báo không mang quân hàm". Ngày 11/6/2020, ông trút hơi thở cuối cùng tại Thành phố Hồ Chí Minh, hưởng thọ 96 tuổi. Lịch sử ghi danh những anh hùng cầm súng ra trận, nhưng cũng sẽ mãi khắc ghi tên tuổi của người chỉ huy Mười Hương – người đã dùng trí tuệ, lòng dũng cảm thầm lặng và bản lĩnh thép để dệt nên bức tường thành bảo vệ Tổ quốc từ trong lòng địch.
