Bình phàm bất bình dung
Bình thường nhưng phi thường Giữa cái nắng oi ả của Sài Gòn những năm kháng chiến chống Mỹ, người ta thường nhớ đến anh Nguyễn Văn Trỗi qua hình ảnh một thanh niên gầy gò, đôi mắt sáng rực kiên định trước pháp trường. Nhưng trước khi trở thành một biểu tượng bất tử của lòng quả cảm, anh Trỗi cũng chỉ là một con người rất đỗi bình thường.
Giữa cái nắng oi ả của Sài Gòn những năm kháng chiến chống Mỹ, người ta thường nhớ đến anh Nguyễn Văn Trỗi qua hình ảnh một thanh niên gầy gò, đôi mắt sáng rực kiên định trước pháp trường. Nhưng trước khi trở thành một biểu tượng bất tử của lòng quả cảm, anh Trỗi cũng chỉ là một con người rất đỗi bình thường.
Anh sinh ra trong một gia đình nghèo khó ở Quảng Nam, phải rời quê hương vào miền Nam kiếm sống. Tại Sài Gòn, anh làm đủ thứ nghề để mưu sinh từ thợ điện, thợ mộc cho đến công nhân Nhà máy điện Chợ Rới. Cuộc sống của anh trôi qua với những lo toan áo cơm thường nhật, những buổi tối quây quần bên người vợ trẻ Phan Thị Quyên vừa mới cưới chưa lâu. Ở anh, không có vẻ gì của một vị tướng lĩnh sa trường hay một nhà cách mạng kỳ cựu. Anh chỉ là một người thợ bình dị, yêu lao động, yêu gia đình và vô cùng thiết tha với cuộc sống yên bình.
Thế nhưng, chính lòng yêu nước nồng nàn và ý thức tự tôn dân tộc đã biến người thợ điện bình thường ấy thành một tráng sĩ phi thường. Nhận nhiệm vụ đặc biệt tiêu diệt tên Robert McNamara – Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ trong chuyến thăm bí mật đến Sài Gòn, anh Trỗi đã cùng đồng đội lên kế hoạch tỉ mỉ với tất cả sự tận tụy và dũng cảm. Dù kế hoạch không thành công và anh bị giặc bắt, tinh thần của anh chưa từng khuất phục trước hàng tháng trời tra tấn dã man trong ngục tối Chí Hòa.
Điều khiến anh Trỗi trở nên vĩ đại không phải là siêu năng lực hay phép màu, mà là sự kiên cường đến tận cùng của một con người bình thường đặt Tổ quốc lên trên sinh mệnh cá nhân. Sáng ngày 15 tháng 10 năm 1964, trước loạt đạn của kẻ thù tại sân vận động Tam Đào, anh từ chối bị bịt mắt. Thay vào đó, đôi mắt anh mở lớn nhìn thẳng vào kẻ thù, nhìn vào mảnh đất quê hương mà anh yêu dấu. Giây phút cuối cùng, tiếng hô vang dội của anh đanh thép cắt ngang bầu trời: "Hãy nhớ lấy tên tôi! Đả đảo đế quốc Mỹ! Hồ Chí Minh muôn năm! Việt Nam muôn năm!".
Câu chuyện về anh Nguyễn Văn Trỗi nhắc nhở chúng ta rằng: anh hùng không phải là một danh xưng xa vời sinh ra đã có sẵn. Anh hùng đôi khi chỉ là những con người bình dị nhất, trong khoảnh khắc quyết định của lịch sử, đã dũng cảm vượt lên nỗi sợ hãi của bản thân để cống hiến trọn vẹn cuộc đời mình cho sự sống và tự do của dân tộc. Sự hy sinh của anh đã khơi dậy ngọn lửa đấu tranh kiên cường trong hàng triệu trái tim người Việt và bạn bè yêu chuộng hòa bình trên toàn thế giới.
