BỘ ĐỘI CÔNG BINH TRÊN CHIẾN TRƯỜNG

Mùa mưa năm ấy, dãy Trường Sơn chìm trong những màn sương dày đặc. Con đường vận tải chạy ngoằn ngoèo giữa núi rừng vừa bị máy bay địch đánh phá dữ dội suốt nhiều ngày. Những hố bom sâu hoắm nối tiếp nhau, cây cối đổ ngổn ngang chắn ngang lối đi. Đoàn xe chở lương thực, thuốc men và đạn dược phục vụ chiến trường phía Nam buộc phải dừng lại. Giữa đêm tối, một đơn vị công binh nhận được lệnh hành quân khẩn cấp. Đại đội trưởng Nguyễn Văn Thành trải tấm bản đồ trên một phiến đá, ánh đèn pin nhỏ hắt xuống những nét vẽ chi chít. – Nhiệm vụ của chúng ta là thông tuyến trước khi trời sáng. Xe phải vượt qua đoạn này đúng kế hoạch. Dù khó khăn đến đâu cũng phải hoàn thành. Những người lính công binh nhanh chóng kiểm tra lại cuốc, xẻng, cưa tay, thuốc nổ, dây thừng. Họ hiểu rằng công việc của mình ít khi diễn ra giữa tiếng reo hò chiến thắng. Phần lớn thời gian là lặng lẽ đối mặt với hiểm nguy, mở đường cho đồng đội tiến lên. Tiểu đội trưởng Lê Minh Hòa là người đã có nhiều năm kinh nghiệm. Anh nhìn những chiến sĩ trẻ trong đơn vị rồi động viên: – Công binh là đi trước về sau. Đường thông thì chiến trường mới có thêm sức mạnh. Anh em cố gắng nhé! Cả đơn vị lên đường. Đêm Trường Sơn tĩnh lặng đến lạ thường. Chỉ có tiếng côn trùng rả rích và tiếng bước chân dẫm trên lớp lá mục. Đến nơi, trước mắt họ là một khung cảnh tan hoang. Ba quả bom lớn đã khoét vào sườn núi những miệng hố khổng lồ. Một cây cầu gỗ bắc qua suối bị đánh sập hoàn toàn. Không ai chần chừ. Tổ thứ nhất dùng cuốc xẻng san lấp hố bom. Tổ thứ hai cưa cây, vận chuyển gỗ dựng cầu tạm. Một tổ khác đi rà phá những quả bom chưa nổ còn sót lại. Đó là công việc nguy hiểm nhất. Chiến sĩ trẻ Trần Đức Nam lần đầu tham gia phá bom trên tuyến lửa. Anh hồi hộp theo sát trung đội phó Hoàng Xuân Bình. Người trung đội phó khẽ nói: – Điều quan trọng nhất là bình tĩnh. Chỉ cần sơ suất nhỏ cũng có thể phải trả giá bằng tính mạng. Quả bom nằm nghiêng dưới lớp đất đá. Sau nhiều giờ làm việc, nó đã được phát hiện nhờ kinh nghiệm của những người lính công binh. Bình cẩn thận dùng tay gạt từng nắm đất. Mồ hôi chảy dài trên khuôn mặt sạm nắng. Mọi người đứng cách xa hàng chục mét, dõi theo từng động tác của anh. Nam nín thở. Cuối cùng, ngòi nổ được tháo rời thành công. Tất cả mới dám thở phào nhẹ nhõm. Bình mỉm cười: – Xong rồi. Tiếp tục làm việc thôi! Ở chiến trường, niềm vui của người lính công binh đôi khi chỉ giản dị như vậy: thêm một quả bom được vô hiệu hóa, thêm một đoạn đường được nối lại. Gần sáng, cây cầu tạm cũng dần hiện ra dưới bàn tay khéo léo của những người lính. Những thân gỗ được ghép chặt bằng dây thép và đinh lớn. Dòng suối mùa mưa chảy xiết nhưng không thể ngăn bước họ. Khi chiếc xe đầu tiên từ từ lăn bánh qua cầu, tất cả đều dõi mắt theo. Chiếc xe qua an toàn. Rồi chiếc thứ hai. Chiếc thứ ba. Những người lính công binh nhìn nhau cười. Họ biết hàng hóa trên những chiếc xe kia sẽ đến được với đồng đội ngoài mặt trận. Nhưng chiến trường chưa bao giờ bình yên lâu. Tiếng động cơ máy bay bất ngờ vang lên từ phía xa. – Máy bay địch! Tất cả xuống hầm! Tiếng bom nổ rung chuyển núi rừng. Đất đá tung lên mù mịt. Sau đợt đánh phá, nhiều đoạn đường vừa sửa xong lại bị cày xới. Đại đội trưởng Thành đứng dậy phủi bụi đất trên vai áo: – Anh em kiểm tra thương vong. Sau đó tiếp tục khắc phục. Không ai than phiền. Những bàn tay vừa đào hầm trú ẩn lại tiếp tục cầm cuốc xẻng san đường. Đức Nam nhìn đồng đội làm việc không ngơi nghỉ mà cảm phục. Anh nhớ đến lời cha mình – một cựu chiến binh – từng nói trước ngày lên đường: "Người lính công binh không chỉ xây dựng cầu đường mà còn nối liền niềm tin chiến thắng." Những tháng ngày sau đó, đơn vị của Nam đi qua nhiều chiến trường khác nhau. Có khi họ bắc cầu phao giữa dòng sông rộng để bộ đội vượt qua trước giờ nổ súng. Có khi họ mở những con đường xuyên rừng, bất chấp mưa bom bão đạn. Có khi họ lặng lẽ rà phá từng bãi mìn để người dân trở về quê cũ. Mỗi nhiệm vụ đều chất chứa hiểm nguy. Một lần, đơn vị nhận lệnh mở đường cho đoàn xe cơ giới vượt qua một ngọn đèo hiểm trở. Địch liên tục trinh sát và đánh phá. Ban ngày phải ngụy trang kín đáo. Ban đêm mới tranh thủ thi công. Đá núi cứng như thép. Thuốc nổ được đặt chính xác vào từng khe đá. Sau mỗi tiếng nổ, cả đơn vị lại lao vào dọn dẹp, mở rộng mặt đường. Nhiều chiến sĩ bàn tay rớm máu nhưng vẫn kiên trì làm việc. Chiến sĩ Nguyễn Văn Phúc bị sốt rét rừng hành hạ nhiều ngày. Cơn sốt khiến anh run lên từng chập. Đại đội trưởng bảo: – Cậu nghỉ đi. Phúc lắc đầu: – Em còn làm được. Đường chưa xong, em chưa thể nghỉ. Rồi anh tiếp tục vác những thanh gỗ nặng trên vai. Chính tinh thần ấy đã giúp đơn vị hoàn thành nhiệm vụ đúng thời gian quy định. Đêm đoàn xe vượt đèo an toàn, mọi người ngồi bên bếp lửa giữa rừng sâu. Những củ sắn luộc đơn sơ trở thành bữa ăn ngon nhất sau nhiều ngày vất vả. Nam hỏi: – Anh Hòa, điều gì khiến anh gắn bó với nghề công binh lâu như vậy? Hòa trầm ngâm: – Bởi vì mỗi cây cầu mình dựng lên có thể cứu sống biết bao người. Mỗi quả mìn mình phá bỏ giúp một đứa trẻ được bình yên đi học. Công việc này thầm lặng nhưng rất đáng tự hào. Nam im lặng suy nghĩ. Anh nhận ra rằng chiến thắng không chỉ được tạo nên bởi những trận đánh ác liệt nơi tuyến đầu mà còn bởi biết bao con người âm thầm cống hiến phía sau. Ngày đất nước thống nhất, nhiều người lính công binh trở về quê hương. Nhưng nhiệm vụ của họ chưa kết thúc. Họ tiếp tục tham gia khắc phục hậu quả chiến tranh, rà phá bom mìn còn sót lại, xây dựng những cây cầu mới, mở những con đường mới. Ở vùng núi xa xôi, bóng dáng người lính công binh vẫn hiện diện trong các công trình dân sinh. Khi bão lũ xảy ra, họ lại có mặt để dựng cầu tạm, cứu hộ cứu nạn, giúp nhân dân vượt qua khó khăn. Năm tháng trôi qua, mái tóc của những người lính năm xưa đã điểm bạc. Nhưng ký ức về những đêm Trường Sơn, những cây cầu dã chiến, những lần đối mặt với bom mìn vẫn còn nguyên vẹn. Trong một buổi gặp mặt đồng đội, Đức Nam – giờ đã là một cựu chiến binh – kể cho lớp thanh niên nghe về những năm tháng ấy. Ông nói: – Người lính công binh không mong được nhắc tên nhiều. Chúng tôi chỉ mong những con đường luôn thông suốt, những cây cầu luôn vững chắc và nhân dân được sống trong hòa bình. Đám thanh niên chăm chú lắng nghe. Ngoài kia, những công trình mới vẫn mọc lên từng ngày. Những người lính công binh hôm nay tiếp nối truyền thống của thế hệ cha anh, mang trên vai nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Dù trong chiến tranh hay thời bình, họ vẫn là những con người quả cảm, tận tụy và đầy trách nhiệm. Giữa tiếng bom đạn năm xưa, họ là những người mở đường. Giữa cuộc sống thanh bình hôm nay, họ là những người kiến tạo. Và ở bất cứ nơi đâu Tổ quốc cần, những người lính công binh vẫn sẵn sàng lên đường với tinh thần: "Mở đường thắng lợi, xây dựng niềm tin." Câu chuyện về bộ đội công binh vì thế không chỉ là câu chuyện của những chiếc cầu, những con đường hay những quả bom được tháo gỡ. Đó còn là câu chuyện về lòng dũng cảm, đức hy sinh và ý chí vượt lên mọi gian khó. Chính từ những công việc thầm lặng ấy, những chiến công lớn lao đã được tạo nên, góp phần làm nên sức mạnh của quân đội và của cả dân tộc Việt Nam trong những năm tháng đấu tranh bảo vệ Tổ quốc.