Bộ dụng cụ Quân y của Anh hùng, Liệt sĩ Phạm Hữu Huyên

Bảo tàng Quân khu 4 hiện đang trưng bày Bộ dụng cụ Quân y của Anh hùng, Liệt sĩ Phạm Hữu Huyên. Đó là bộ dụng cụ Quân y được anh sử dụng trong khi làm nhiệm vụ cứu dân ở vùng lũ, thuộc xã Châu Hóa, huyện Tuyên Hóa, tỉnh Quảng Bình, ngày 8/8/2007.

Chân dung Anh hùng, liệt sĩ Phạm Hữu Huyên.

Tháng 9/2007, thực hiện nhiệm vụ sưu tầm hiện vật phục vụ triển lãm chuyên đề “Tuổi trẻ anh hùng bảo vệ Tổ quốc trong thời kỳ mới” đoàn cán bộ sưu tầm Bảo tàng Quân khu 4 chúng tôi được cán bộ Phòng Chính trị Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Quảng Bình dẫn đường đến thăm gia đình liệt sỹ Phạm Hữu Huyên ở thị trấn Kiến Giang, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình.

Đón chúng tôi là một người con gái hãy còn rất trẻ, có đôi mắt thâm quầng, trên ngực áo còn gắn băng tang, tay bế đứa con nhỏ - Chị tên là Mai Thị Hiền, vợ của liệt sỹ Phạm Hữu Huyên. Sau khi dâng nén hương tri ân người đã khuất, chị nhẹ nhàng đỡ chiếc hộp nhỏ đặt trên bàn thờ xuống mở cho chúng tôi xem những kỷ vật cuối cùng của anh sau khi hy sinh được đồng đội giao lại cho gia đình gìn giữ. Đó là quân tư trang, giấy tờ cá nhân... ngoài ra còn có “Bộ dụng cụ quân y”. Đây là những kỷ vật quan trọng mà anh đã dùng để chăm sóc, cứu chữa cho bà con nhân dân trong vùng lũ trong thời khắc giữa sự sống và cái chết chỉ trong gang tấc. Ngắm nhìn kỷ vật của anh, chị không dấu nổi xúc động, hai hàng nước mắt cứ lăn dài trên gò má của người vợ trẻ. Chị chậm rãi kể trong nỗi đau bị dồn nén: Trưa hôm đó là thứ 3 ngày mồng 7/8/2007, em vừa từ lớp về thấy anh Huyên đang lúi húi đóng cái chuồng gà phía sau nhà. Anh bảo: “Hôm nay bên nội có giỗ nên anh tranh thủ về cho phải lẽ. Để anh làm xong cái chuồng này, nuôi mấy chục con gà mái, lấy trứng bồi dưỡng cho 3 mẹ con”. Đang làm dở thì có điện từ Bệnh xá. Anh Huyên chỉ kịp bảo: “Có bệnh nhân cần cấp cứu gấp”, rồi vội vã vận quân phục lên đường ngay. Chiều tối hôm đó, anh Huyên lại gọi điện về bảo: “Bệnh nhân của anh đã qua cơn nguy kịch rồi. Bây giờ anh lại đi cùng với Ban Chỉ huy Quân sự chống lũ ở huyện Tuyên Hóa”. Đến sáng hôm sau em nhận được hung tin: “Anh Huyên đã hy sinh”…

Qua lời kể của chị Hiền và tìm hiểu những thông tin trên giấy tờ của anh Phạm Hữu Huyên mà gia đình gìn giữ, chúng tôi được biết: Liệt sỹ Phạm Hữu Huyên sinh ngày 26/10/1973 tại thị trấn Kiên Giang, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình, nhập ngũ tháng 9/1992 biên chế vào Trung đoàn 80, Quân khu 4. Từ ngày vào quân ngũ, anh luôn nỗ lực phấn đấu hoàn thành tốt mọi trọng trách mà Đảng, Nhà nước và Quân đội giao phó. Năm 1993, Phạm Hữu Huyên được đơn vị cử đi học khóa đào tạo hệ trung cấp tại Học viện Quân y, sau đó được điều về đảm nhận chức vụ quân y sỹ tại Tiểu đoàn 24 quân y, Sư đoàn 968 Quân khu 4. Do hoàn cảnh gia đình gặp nhiều khó khăn, mẹ mất sớm, bố già yếu, được sự quan tâm của tổ chức. Tháng 8/2003, Phạm Hữu Huyên được phân công về công tác ở Đội xây dựng cơ sở số 5 thuộc Ban Chỉ huy Quân sự huyện Lệ Thủy. Vừa về nhận nhiệm vụ anh đã viết đơn tình nguyện xung phong đi nhận công tác ở đội xây dựng cơ sở mới thành lập tại các xã đặc biệt khó khăn, trên vùng biên giới Việt - Lào. Sau gần 3 năm gắn bó với công tác vận động quần chúng, xây dựng cơ sở trên địa bàn các xã biên giới, anh luôn tận tình chăm sóc, khám chữa bệnh cho trên 300 lượt đồng bào dân tộc Vân Kiều của các xã Lâm Thủy, Kim Thủy, huyện Lệ Thủy, được bà con dân bản tin yêu, mến phục. Tháng 4/2006, Phạm Hữu Huyên được cấp trên điều động về công tác tại Bệnh xã 24 thuộc Phòng Hậu Cần, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Quảng Bình, đảm nhiệm chức trách Kỹ thuật viên X quang, y sỹ điều trị y học dân tộc và là Tổ trưởng tổ cấp cứu cơ động của đơn vị. Dù ở môi trường, điều kiện công tác nào, khi được giao nhiệm vụ gì Phạm Hữu Huyện luôn phát huy hình ảnh cao đẹp của “Bộ đội Cụ Hồ”, là một quân nhân ưu tú, một đảng viên có bản lĩnh chính trị vững vàng, một người thầy thuốc có chuyên môn giỏi, tận tâm tận lực với người bệnh, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao.

Đặc biệt, trong cơn bão số 2 xảy ra tại tỉnh Quảng Bình vào ngày 8/8/2007, thực hiện mệnh lệnh của cấp trên, Thượng úy Phạm Hữu Huyên đã cùng với tổ quân y hăng hái xung phong vào đội tàu cứu hộ mang ký hiệu ST-750 của Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh làm nhiệm vụ tìm kiếm cứu hộ, cứu nạn ở vùng rốn lũ 2 thuộc huyện Tuyên Hóa và Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình. Không quản ngại nguy hiểm, khó khăn, gian khổ, anh đã cùng đồng đội của mình kiên cường băng qua mưa lũ, đến những nơi nguy hiểm nhất để cứu bà con đang phải bám vào các mái nhà, ngọn cây đưa tới nơi trú ẩn an toàn. Sau hơn 2 giờ đứng ở mũi ca nô, Phạm Hữu Huyên phát hiện ra những ánh đèn pin và tiếng kêu cứu gào thét lẫn trong tiếng gầm réo của dòng nước. Cán bộ, chiến sỹ trong đội cứu hộ trèo lên các nóc nhà cõng từng người xuống boong ca nô, riêng Phạm Hữu Huyên, với chức trách là một quân y đã kịp thời phát thuốc, xoa dầu, cấp phát lương thực cho nhân dân, đồng thời hướng dẫn từng người mặc áo phao rồi đưa họ vào trong khoang để tránh gió. Tại thôn Kinh Châu, Phạm Hữu Huyên đã cùng đồng đội cứu được 22 người dân đưa về nơi trú ẩn an toàn.

Bộ dụng cụ Quân y của Anh hùng liệt sĩ Phạm Hữu Huyên

Vào lúc 23 giờ 45 phút ngày mồng 8 tháng 8 năm 2007, nhận được tin ở thôn Lâm Lang, xã Châu Hóa còn nhiểu ngưởi già, trẻ em đang bị cô lập bởi nước lũ dâng cao. Lúc này Phạm Hữu Huyên cùng đồng đội lại tiếp tục nhiệm vụ ứng cứu, đã cứu thêm được 27 người, trong đó có nhiều cụ già trên 80 tuổi đang bị bại liệt và cháu nhỏ 3 tháng tuổi. Sau khi hoàn thành nhiệm vụ ở thôn Lâm Lang, chiếc ca nô lại chở các đồng chí đến thôn Kinh Châu. Tại đây đồng chí Lương Khắc Thành, người điều khiển ca nô bỗng phát hiện ra 3 dây cáp điện cao thế vượt sông nằm là là trên mặt nước. Mặc dù đã hãm tốc độ nhưng do nước chảy xiết nên chiếc ca nô lao thẳng vào dây cáp điện rồi lật úp trôi theo dòng nước xoáy, 8 cán bộ, chiến sỹ trên boong bị hất tung ra khỏi ca nô, 4 đồng chí còn lại bị kẹt trong cabin. Nước tràn vào khoang lái, kèm theo dầu mỡ xộc vào mắt mũi mọi người. Tuy bị chìm dưới khoang nhưng anh vẫn bình tĩnh cố ngoi lên chỗ hở lấy hơi hét to và hướng dẫn mọi người “Ca nô lật rồi, bình tĩnh lặn xuống mà tìm cửa thoát ra”. Được sự trợ giúp của Pham Hữu Huyên và đội cứu hộ, 3 đồng chí bị kẹt trong cabin đã thoát ra ngoài, riêng Phạm Hữu Huyên do sức yếu vì phải nhịn đói suốt đêm để cứu dân và do bị va đạp vào thành ca nô nhiều lần nên đã kiệt sức và đã anh dũng hy sinh trong dòng nước lũ. Đến 16h ngày 9/8/2007 thi thể Pham Hữu Huyên mới được đơn vị và nhân dân địa phương tìm thấy ở địa bàn xã Văn Hóa, huyện Tuyên Hóa, tỉnh Quảng Bình.         35 tuổi đời, 15 năm tuổi quân và 10 năm tuổi đảng. Chặng đường phấn đấu, công hiến cho lý tưởng cách mạng và sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc tuy ngắn ngủi nhưng siết bao sâu nặng với nghĩa đảng tình dân, với nghĩa tình đồng đội.

Hành động dũng cảm hy sinh quyên mình để cứu dân trong dòng nước lũ của Phạm Hữu Huyên đã góp phần tô thắm thêm truyển thống phẩm chất cao đẹp “Bộ đội Cụ Hồ”, là tấm gương tiêu biểu cho lực lượng vũ trang tỉnh Quảng Bình, Quân khu 4 và toàn quân học tập và noi theo.

Với những thành tích xuất sắc và sự hy sinh anh dũng trong công tác phòng, chống thiên tai, cứu hộ, cứu nạn, Phạm Hữu Huyên được Bộ Tư lệnh Quân khu 4 phong quân hàm Thượng úy trước niên hạn; Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh truy tặng Huy hiệu “Tuổi trẻ dũng cảm”; Chính phủ ký quyết định công nhận liệt sỹ. Ngày 3/3/2008, liệt sỹ Phạm Hữu Huyên vinh dự được Chủ tịch nước truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

15 năm sau ngày anh hy sinh, kỷ vật “Bộ dụng cụ quân y” có số đăng ký 901/K1.157 hiện đang trưng bày tại Bảo tàng Quân khu 4 là minh chứng cho tinh thần dũng cảm hy sinh quyên mình vì nhân dân của Anh hùng, liệt sỹ Phạm Hữu Huyên, làm toả sáng phẩm chất phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ” trong thời kỳ mới; là thông điệp muốn gửi tới lớp lớp thế hệ trẻ ngày hôm nay phải không ngừng học tập, rèn luyện và phấn đấu, góp phần vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.