BÔNG HỒNG THÉP GIỮA LÒNG SÀI GÒN

Viết về Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Lê Thị Riêng

Trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc, hình ảnh người phụ nữ Việt Nam luôn gắn liền với những phẩm chất cao đẹp: kiên trung, bất khuất, trung hậu và đảm đang. Họ không chỉ là hậu phương vững chắc mà còn trực tiếp cầm vũ khí, hoạt động bí mật, lãnh đạo phong trào cách mạng và sẵn sàng hy sinh vì độc lập của Tổ quốc. Trong số những người phụ nữ tiêu biểu ấy, đồng chí Lê Thị Riêng là một tấm gương sáng về lòng yêu nước, bản lĩnh chính trị và tinh thần bất khuất của người chiến sĩ cộng sản. Cuộc đời hoạt động cách mạng của đồng chí là bản hùng ca về ý chí kiên cường, góp phần tô thắm truyền thống vẻ vang của phụ nữ Việt Nam.

Đồng chí Lê Thị Riêng sinh năm 1925 tại tỉnh Bạc Liêu (nay thuộc tỉnh Cà Mau), trong một gia đình lao động nghèo. Mới ba tuổi, đồng chí đã mồ côi mẹ, tuổi thơ gắn liền với những tháng ngày cơ cực, thiếu thốn. Chính hoàn cảnh khó khăn ấy đã rèn luyện cho cô gái nhỏ nghị lực vươn lên, đức tính chịu thương chịu khó và lòng cảm thông sâu sắc đối với những người dân nghèo khổ.

Bước ngoặt quan trọng trong cuộc đời đồng chí đến từ những lớp học ban đêm do thầy giáo Mười, một cán bộ cách mạng hoạt động bí mật, tổ chức. Không chỉ dạy chữ, người thầy còn gieo vào lòng cô gái trẻ tình yêu quê hương, lòng căm thù áp bức và khát vọng giành độc lập cho dân tộc. Dưới sự dìu dắt của những người cộng sản, đặc biệt là đồng chí Chín Bưởi, năm 16 tuổi, Lê Thị Riêng đã giác ngộ lý tưởng cách mạng và được giao bí danh Hai Riêng, bắt đầu con đường cống hiến trọn đời cho sự nghiệp giải phóng dân tộc.

Sau thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945, đồng chí nhanh chóng trưởng thành qua thực tiễn hoạt động. Với năng lực tổ chức, tinh thần trách nhiệm và sự gần gũi với quần chúng, năm 1947, đồng chí được giao làm Đoàn trưởng Hội Phụ nữ Cứu quốc tỉnh Rạch Giá, trực tiếp vận động phụ nữ tham gia kháng chiến, xây dựng cơ sở cách mạng và chăm lo hậu phương. Không lâu sau, đồng chí tiếp tục được tín nhiệm giữ cương vị Phó Hội trưởng Hội Phụ nữ Cứu quốc miền Đông Nam Bộ.

Những cống hiến nổi bật trong công tác đã giúp đồng chí vinh dự được kết nạp vào Đảng năm 1948. Từ đây, Lê Thị Riêng càng thể hiện rõ phẩm chất của người cán bộ cách mạng tận tụy, luôn đặt lợi ích của Tổ quốc và Nhân dân lên trên lợi ích cá nhân.

Sau Hiệp định Genève năm 1954, trong khi nhiều cán bộ tập kết ra Bắc, đồng chí Lê Thị Riêng tiếp tục ở lại miền Nam hoạt động bí mật. Đây là quyết định đầy gian nan, bởi đồng nghĩa với việc chấp nhận đối mặt với hiểm nguy, sự truy lùng gắt gao của chính quyền Sài Gòn và mạng lưới mật vụ.

Được phân công công tác tại Ban Phụ vận Xứ ủy Nam Bộ, đồng chí tiếp tục đảm nhiệm nhiệm vụ vận động phụ nữ, xây dựng phong trào cách mạng trong điều kiện vô cùng khó khăn. Bằng sự kiên trì, khéo léo và bản lĩnh chính trị vững vàng, đồng chí đã góp phần củng cố niềm tin của phụ nữ miền Nam đối với cách mạng, biến nhiều tổ chức phụ nữ trở thành lực lượng quan trọng trong phong trào đấu tranh.

Đến năm 1960, đồng chí được bầu làm Ủy viên Trung ương Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam, đồng thời giữ chức Phó Hội trưởng Hội Liên hiệp Phụ nữ Giải phóng miền Nam. Đây là sự ghi nhận đối với năng lực lãnh đạo và uy tín của đồng chí trong phong trào cách mạng miền Nam.

Hoạt động giữa lòng Sài Gòn, nơi địch xây dựng hệ thống cảnh sát, mật vụ và tình báo dày đặc, Lê Thị Riêng luôn thể hiện bản lĩnh của một cán bộ dày dạn kinh nghiệm. Đồng chí khéo léo xây dựng cơ sở cách mạng trong đội ngũ công nhân, trí thức, tiểu thương và nhiều tầng lớp Nhân dân yêu nước. Những cơ sở ấy đã góp phần duy trì và mở rộng phong trào đấu tranh ngay giữa trung tâm đầu não của chính quyền Sài Gòn.

Không chỉ là nhà tổ chức xuất sắc, đồng chí còn là một cây bút sắc sảo. Đồng chí trực tiếp viết nhiều bài xã luận, bài tuyên truyền trên Báo Phụ nữ Giải phóng, cổ vũ tinh thần đấu tranh của phụ nữ miền Nam, động viên chị em vượt qua gian khổ, tiếp tục đóng góp cho sự nghiệp giải phóng dân tộc.

Từ thực tiễn hoạt động phong phú, đồng chí còn tham gia xây dựng Bản tổng kết công tác phụ vận, góp phần làm sáng tỏ nhiều vấn đề lý luận và thực tiễn về công tác vận động phụ nữ trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Những đóng góp ấy không chỉ có giá trị trong giai đoạn chiến tranh mà còn để lại nhiều bài học quý báu cho công tác phụ nữ sau này.

Tháng 5 năm 1967, trong khi đang làm nhiệm vụ, đồng chí Lê Thị Riêng không may rơi vào tay địch. Biết rõ vai trò quan trọng của đồng chí trong phong trào cách mạng miền Nam, chính quyền Sài Gòn giam giữ đồng chí tại phòng thẩm vấn đặc biệt và sử dụng nhiều hình thức tra tấn dã man nhằm khai thác bí mật của tổ chức.

Dù phải chịu đựng những cực hình khốc liệt, đồng chí vẫn giữ trọn khí tiết của người chiến sĩ cộng sản. Không một lời khai, không một sự dao động trước mọi thủ đoạn dụ dỗ hay tra tấn.

Ngay trong ngục tù, điều đồng chí quan tâm nhất không phải bản thân mình mà là sự an toàn của đồng đội. Nhiều lần, đồng chí nhẹ nhàng nhưng kiên quyết động viên những người cùng bị giam:

“Ráng đừng khai nhé, ráng nhé.”

Chỉ một câu nói ngắn gọn nhưng đã trở thành biểu tượng về lòng trung thành tuyệt đối với Đảng, với cách mạng và tinh thần bất khuất của người chiến sĩ cộng sản Việt Nam. Lời nhắn nhủ ấy đã tiếp thêm sức mạnh cho biết bao đồng chí, đồng đội vượt qua những trận đòn roi tàn bạo của kẻ thù.

Đến Tết Mậu Thân năm 1968, địch đưa đồng chí cùng nhiều chiến sĩ cách mạng đi thủ tiêu.

Đứng trước họng súng quân thù, Lê Thị Riêng vẫn ngẩng cao đầu, hiên ngang hô vang:

“Hồ Chí Minh muôn năm!”

Tiếng hô ấy là lời khẳng định cuối cùng về niềm tin sắt son vào Đảng, vào Bác Hồ và thắng lợi tất yếu của cách mạng Việt Nam.

Đồng chí đã anh dũng hy sinh, nhưng tinh thần bất khuất của người nữ chiến sĩ cộng sản vẫn sống mãi trong lòng đồng bào, đồng chí và các thế hệ mai sau.

Cuộc đời của Lê Thị Riêng là biểu tượng tiêu biểu cho phẩm chất cao đẹp của phụ nữ Việt Nam trong thời đại Hồ Chí Minh: anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang. Từ một cô gái mồ côi lớn lên trong nghèo khó đến người lãnh đạo phong trào phụ nữ miền Nam, đồng chí luôn dành trọn cuộc đời cho lý tưởng giải phóng dân tộc và hạnh phúc của Nhân dân.

Để ghi nhận những cống hiến to lớn ấy, ngày 10 tháng 4 năm 2001, Đảng và Nhà nước đã truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cho đồng chí Lê Thị Riêng.

Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày đồng chí ngã xuống, nhưng hình ảnh người nữ chiến sĩ kiên trung với lời dặn “Ráng đừng khai nhé, ráng nhé” vẫn còn nguyên giá trị, trở thành biểu tượng của lòng trung thành, ý chí bất khuất và tinh thần hy sinh cao cả. Cuộc đời và sự nghiệp của đồng chí không chỉ góp phần làm nên thắng lợi của cách mạng Việt Nam mà còn truyền cảm hứng mạnh mẽ cho các thế hệ hôm nay tiếp tục gìn giữ, phát huy truyền thống yêu nước, sống có lý tưởng và trách nhiệm đối với Tổ quốc.