BÓNG MẸ BÊN DÒNG CÁI LỚN
Câu chuyện được xây dựng từ tư liệu về Bà mẹ Việt Nam Anh hùng Dương Thị Mười ở xã Thuận Hưng, huyện Long Mỹ, Hậu Giang. Mẹ có chồng là liệt sĩ Võ Văn Hưng và hai con liệt sĩ; chín người con đều tham gia kháng chiến. Hình ảnh dòng sông Cái Lớn, Kênh Tám Hưng và căn nhà tình nghĩa là những chi tiết gợi nên sự gắn bó giữa ký ức gia đình, vùng căn cứ cách mạng và cuộc sống hồi sinh sau chiến tranh.

Bên dòng sông Cái Lớn của vùng Long Mỹ, Hậu Giang, có một ngôi nhà nhìn ra mặt nước hiền hòa. Ở đó, Bà mẹ Việt Nam Anh hùng Dương Thị Mười từng lặng lẽ đi qua những năm tháng dài của chiến tranh và mất mát.
Mẹ sinh chín người con — hai gái, bảy trai. Trong gia đình, người chồng là ông Võ Văn Hưng, thường gọi là Tám Hưng, cùng các con đều tham gia kháng chiến. Ông Tám Hưng đã chiến đấu đến hơi thở cuối cùng trong trận chống càn bảo vệ căn cứ Vĩnh Viễn năm 1969. Hai người con của mẹ cũng hy sinh, để lại trong mái nhà một khoảng trống không gì bù đắp được.
Nhưng nỗi đau riêng không làm mẹ rời bỏ quê hương. Giữa vùng căn cứ Long Mỹ — nơi bộ đội từng phải dựa vào dân để có gạo, có đường đi và có chỗ che chở — mẹ cùng gia đình và bà con giữ gìn một niềm tin bền bỉ: đất nước rồi sẽ có ngày bình yên.
Người con trai Võ Văn Tư tiếp bước cha anh, vào bộ đội, trở thành đại tá, Phó sư đoàn trưởng Sư đoàn 4. Những người con khác cũng tham gia kháng chiến. Mỗi bước trưởng thành của con là một niềm tự hào; mỗi lần tiễn đưa lại là một lần mẹ gửi người thân của mình cho non sông.
Sau chiến tranh, con kênh cuối ấp 10 chảy ra sông Cái Lớn mang tên Kênh Tám Hưng, như một dấu nhớ về người đã hy sinh. Năm 1995, chính quyền dựng tặng mẹ căn nhà tình nghĩa; năm 2003, căn nhà được nâng cấp khang trang hơn. Những sự chăm lo ấy không thể xóa đi mất mát, nhưng là lời tri ân của quê hương đối với người mẹ đã hiến dâng quá nhiều cho Tổ quốc.
Mẹ Dương Thị Mười ngồi bên dòng sông, lặng nghe tiếng nước trôi qua những mùa lục bình tím. Dòng sông vẫn chảy, cánh đồng vẫn xanh, quê hương Long Mỹ vẫn hồi sinh. Còn bóng mẹ, như một bến đợi bình yên, nhắc các thế hệ hôm nay rằng phía sau mỗi ngày độc lập là những người mẹ đã gửi cả gia đình mình vào lịch sử.



