BỮA CƠM GIỮA NÚI RỪNG BIÊN CƯƠNG

Người viết nhận ra rằng trong ký ức của người lính, đôi khi điều khiến họ nhớ nhất không phải những trận chiến ác liệt mà lại là những khoảnh khắc rất đỗi bình dị của tình đồng đội. Đối với bác Phạm Xuân Lộc, một trong những ký ức sâu đậm nhất suốt những năm tháng quân ngũ nơi biên giới chính là những bữa cơm giữa núi rừng. “Khổ thật nhưng vui lắm,” bác cười hiền. Những năm đầu thập niên tám mươi, điều kiện sinh hoạt của bộ đội nơi biên giới còn vô cùng thiếu thốn. “Có thời gian gạo phải chia theo từng bữa,” bác kể. Đơn vị công binh của bác thường xuyên làm nhiệm vụ xa doanh trại nên việc ăn uống càng khó khăn hơn. “Nhiều hôm nấu cơm giữa rừng,” bác nhớ lại. Người viết hình dung những người lính trẻ dựng bếp tạm bên sườn núi, nhóm lửa giữa màn sương lạnh của vùng biên giới phía Bắc. Một kỷ niệm mà bác nhớ mãi xảy ra vào mùa đông năm 1985 trong đợt làm nhiệm vụ mở đường gần khu vực Cao Bằng. “Hôm ấy trời rét dữ lắm,” bác kể. Sau một ngày đào đất và gia cố tuyến đường từ sáng sớm tới tối muộn, ai cũng mệt rã rời. “Quần áo dính đầy bùn đất,” bác cười. Khi công việc tạm ổn, cả tổ công binh mới tranh thủ dừng lại nấu bữa tối giữa rừng. “Lúc đó bụng ai cũng đói cồn cào,” bác kể. Người viết cảm nhận rõ sự gian khổ của những người lính công binh năm ấy — những con người phải ăn ngủ giữa rừng sâu để hoàn thành nhiệm vụ. Do trời mưa nhiều ngày nên củi ướt hết. “Nhóm mãi lửa không cháy,” bác nhớ lại. Mấy chiến sĩ phải thay nhau che tấm áo mưa để giữ chút lửa nhỏ giữa gió lạnh. “Khói cay xè mắt,” bác cười lớn. Cuối cùng, nồi cơm cũng chín sau rất lâu nhóm bếp. “Hôm đó chỉ có cơm với rau rừng,” bác kể. Thức ăn đơn sơ nhưng ai cũng ăn rất ngon vì cả ngày làm việc vất vả. “Lúc đó có bát cơm nóng là quý lắm rồi,” bác xúc động nói. Người viết hình dung những người lính trẻ ngồi quây quần bên bếp lửa nhỏ giữa núi rừng lạnh giá, vừa ăn cơm vừa kể chuyện quê hương để vơi đi nỗi nhớ nhà. Điều khiến bác nhớ nhất là tình cảm đồng đội trong những bữa cơm ấy. “Anh em luôn nhường nhau phần ngon hơn,” bác kể. Có chiến sĩ thấy đồng đội làm việc nặng hơn liền san sẻ thêm phần cơm của mình. “Có gì ăn nấy nhưng không ai để bạn mình đói,” bác nói nhẹ nhàng. Người viết cảm nhận được sự ấm áp giản dị của tình đồng chí nơi chiến trường gian khó. Đêm hôm ấy, trời càng về khuya càng lạnh. “Sương xuống trắng cả rừng,” bác nhớ lại. Sau bữa cơm, mọi người ngồi quanh bếp lửa hong khô quần áo và tranh thủ nghỉ ngơi. “Có người vừa ngồi đã ngủ gật,” bác cười. Nhưng chỉ cần nghe tiếng gọi đổi ca trực là tất cả lại nhanh chóng đứng dậy tiếp tục nhiệm vụ. “Lính công binh lúc nào cũng phải sẵn sàng,” bác kể. Người viết hiểu rằng phía sau những tuyến đường và công sự nơi biên giới là biết bao đêm thức trắng và những bữa cơm vội vàng của người lính năm xưa. Bác Lộc kể rằng dù cuộc sống gian khổ nhưng anh em trong đơn vị luôn giữ tinh thần lạc quan. “Có người còn hát giữa rừng,” bác cười lớn. Sau những giờ làm việc căng thẳng, tiếng hát của người lính vang lên giữa núi rừng khiến không khí ấm áp hơn rất nhiều. “Nghe tiếng hát thấy như quê nhà gần hơn,” bác xúc động nói. Người viết lặng đi trước vẻ đẹp giản dị của một thế hệ người lính đã đi qua chiến tranh bằng nghị lực và niềm tin mạnh mẽ. Có lần đơn vị nhận được thư và quà từ quê gửi lên. “Chỉ vài chiếc bánh thôi mà ai cũng quý,” bác kể. Những món quà nhỏ được chuyền tay nhau giữa rừng núi biên cương trong niềm xúc động khó tả. “Có người đọc thư xong lặng im rất lâu,” bác nhớ lại. Người viết cảm nhận được nỗi nhớ quê hương luôn cháy âm thầm trong lòng những người lính trẻ năm ấy. Nhiều năm sau ngày xuất ngũ, bác Phạm Xuân Lộc vẫn không quên những bữa cơm giữa rừng cùng đồng đội. “Bây giờ cuộc sống đầy đủ hơn nhiều rồi,” bác cười. Nhưng đối với bác, những bát cơm giản dị năm xưa lại mang hương vị đặc biệt nhất của tuổi trẻ. “Đó là hương vị của tình đồng đội,” bác nói nhẹ nhàng. Chiều dần buông trên quê biển Hoằng Tiến. Gió biển thổi nhẹ qua hiên nhà mang theo vị mặn của quê hương, khiến người cựu chiến binh già như nhớ lại những đêm ngồi bên bếp lửa giữa núi rừng biên giới năm nào. Cuối câu chuyện, bác Phạm Xuân Lộc chậm rãi nói: “Đi qua những năm tháng gian khổ mới càng hiểu rằng điều quý giá nhất của người lính không phải vật chất, mà là tình đồng đội luôn ở bên nhau trong mọi hoàn cảnh.”