BỨC ẢNH KỶ NIỆM VỀ BÁC HỒ

Đúng 6 giờ sáng ngày mồng một Tết Đinh Mùi (9-2-1967) tôi và đồng chí Phùng Thế Tài - Tư lệnh Quân chủng Phòng không - Không quân lên xe đi sân bay Nội Bài để chuẩn bị đón Hồ Chủ tịch đến thăm và chúc Tết bộ đội trung đoàn không quân tiêm kích 921, đơn vị có nhiều thành tích chiến đấu trong năm 1966. Cùng đi có đồng chí Xuân Mai phóng viên báo Phòng không - Không quân.

Trên đường đi, đồng chí Phùng Thế Tài trách đồng chí Xuân Mai chưa chụp được ảnh nào của đồng chí với Hồ Chủ tịch cho thật đẹp. Đó là nguyện vọng của nhiều cán bộ được làm việc với Hồ Chủ tịch muốn có một bức ảnh kỷ niệm về Bác. Tôi góp thêm ý kiến: “anh yên trí, đầu xuân năm mới nhất định "phó nháy" Xuân Mai sẽ chụp ảnh chúng ta với Bác thật đẹp".

Chúng tôi quay sang trao đổi những công việc cần kiểm tra trong việc tổ chức đón Bác, tránh những sơ suất mà Bác đã phê bình mấy lần đến Phòng không - Không quân trước đây như sính dùng từ nước ngoài, chỗ ăn ở của bộ đội kém vệ sinh v.v...

Sáng mồng một Tết này trời ấm áp, không mưa. Dọc đường từng tốp đồng bào gái trai, già trẻ trong những bộ quần áo đẹp đi chơi xuân và chúc Tết nhau. Nhân dân Hà Nội cũng như nhân dân toàn miền Bắcbình tĩnh, lạc quan đón Tết cổ truyền của dân tộc trong hoàn cảnh chiến tranh và lòng hướng về miền Nam ruột thịt.

Trong niềm vui năm mới của mọi người, bộ đội Không quân có hạnh phúc lớn là được sự quan tâm đặc biệt của Hồ Chủ tịch. Ngày 9-11-1964, ngày sau khi trung đoàn không quân tiêm kích đầu tiên về nước, Hồ Chủ tịch đã đến thăm và căn dặn: "Tổ tiên ta ngày xưa đã có những chiến công oanh liệt trên sông, biển như Bạch Đằng, Hàm Tử. . . , trên bộ như Chi Lăng, Vạn Kiếp, Đống Đa. Ngày nay chúng ta phải mở mặt trận trên không thắng lợi. Trách nhiệm ấy trước hết là của các chú” .

Chấp hành chỉ thị của Bác, trong hai ngày 3 và 4 tháng 4 năm 1965, biên đội của đồng chí Phạm Ngọc Lan và biên đội của đồng chí Trần Hanh trong lần xuất kích đầu tiên đã hạ 4 máy bay hiện đại của hải quân và không quân Mỹ trên bầu trời Hàm Rồng, Thanh Hóa.

Ngày 5 tháng 4 năm 1965, Hồ Chủ tịch gửi thư khen:

“Các chú đã chiến đấu dũng cảm, đã tiêu diệt máy bay Mỹ. Các chú đã thục hiện khẩu hiệu "đã đánh là thắng”. Như thế là xứng đáng với truyền thống anh hùng của quân và dân ta.

Bác gửi lời khen ngợi các chú và nhắc các chú luôn luôn phải:

- Nâng cao tinh thần quyết tâm đánh thắng giặc Mỹ xâm lược, thắng không kiêu, khó không nản.

- Ra sức rèn luyện để tiên bộ mãi mãi.

- Đoàn kết chặt chẽ với các đơn vị bạn và với nhân dân.

Thực hiện lời căn dặn của Bác, trong năm 1966 bộ đội Không quân đã phấn đấu trưởng thành về mọi mặt và lập công xuất sắc, bắn rơi 54 máy bay Mỹ, có 45 chiếc rơi tại chỗ.

Tại Đại hội Anh hùng và Chiến sĩ thi đua toàn quốc tháng 12 năm 1966 bộ đội Không quân có đại đội 1 trung đoàn 921, đại đội 2 trung đoàn 92 3 và ba phi công Trần Hanh, Nguyễn Văn Bảy, Lâm Văn Lích được tuyên dương Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân. Sau đại hội, đoàn đại biểu Không quân được vinh dự đến Phủ Chủ tịch báo cáo với Bác, có Thủ tướng Phạm Văn Đồng và Đại tướng Võ Nguyên Giáp cùng dự.

Sự quan tâm đặc biệt và những lời dạy bảo ân cần của Bác trở thành nguồn sức mạnh thiêng liêng của bộ đội Không quân trong suốt những năm tháng khó khăn thử thách của cuộc kháng chiến chống Mỹ xâm lược.

Xe đến đầu cổng sân bay, cắt đứt dòng suy tưởng của tôi. Chúng tôi đến khu vực sân đỗ. Toàn trung đoàn đã đội ngũ chỉnh tề, đồng chí trung đoàn trưởng báo cáo với Tư lệnh Quân chủng tình hình sẵn sàng chiến đấu và công việc tổ chức đón Bác.

Đúng 7 giờ 30 phút, đoàn xe của Hồ Chủ tịch đến. Bác xuống xe, đi cùng có đồng chí Thượng tướng Văn Tiến Dũng - Tổng tham mưu trưởng và đồng chí Tố Hữu - Bí thư Trung ương Đảng.

Đồng chí Tư lệnh báo cáo với Hồ Chủ tịch. Bác vẫy chào bộ đội, mọi người phấn khởi đồng thanh hô to "Hồ Chủ tịch muôn năm !" .

Bác đi duyệt hàng quân. Dừng lại trước một chiến sĩ trẻ, sờ vào áo trấn thủ của anh, Bác hỏi: "Cháu mặc có ấm không?". Chiến sĩ trẻ xúc động trả lời "Dạ có ạ".

Đi hết lượt hàng quân Bác đến trước chiếc bàn đã để sẵn quà của Bác tặng bộ đội. Bác nói:

- Bác cùng các chú Văn Tiến Dũng, Tố Hữu thay mặt Đảng và Chính phủ đến chúc tết các chú. Trước hết, chú Tố Hữu sẽ đọc thơ Xuân mừng các chú.

Đồng chí Tố Hữu đọc cho bộ đội nghe bài thơ "Chào Xuân 1967" của đồng chí vừa sáng tác. Đoạn cuối lời thơ như thúc dục mọi người xung trận:

"Ôi sáng xuân nay, như lưỡi gươm trần sáng quắc
Rạo rực làng ta, trống trận Quang Trung
Tổ quốc giục cả hai miền Nam, Bắc
Hãy xung phong! Hỡi mùa quân 1967 anh hùng!”

Tiếng vỗ tay của bộ đội hoan hô đồng chí Tố Hữu vừa dứt, Bác chỉ tay vào các gói quà giữa bàn và nói:

- Bác có cái này, ngọt hơn thơ của chú Tố Hữu, tặng các chú.Mọi người cười vui và vỗ tay ran.

Bác biểu dương thành tích chiến đấu và xây dựng của bộ đội Không quân trong năm qua và căn dặn:

- Các chú phải chăm học tập, rèn luyện hơn nữa. Càng học tập, càng tiến bộ; càng tiến bộ thì đánh địch càng giành nhiều thắng lợi mới!

Nói xong, Bác chào từ biệt mọi người để đi chúc tết các địa phương và đơn vị khác . Tiếng hô "Hồ Chủ tịch muôn năm !" cùng với tiếng vỗ tay vang dội của bộ đội chào tiễn Bác.

Sau buổi đón Bác đến chúc tết, chúng tôi trở về cơ quan và vùi đầu với công việc, quên mất việc đồng chí Xuân Mai chụp ảnh.

Đến năm 1971 tôi được điều vào công tác tại Bộ tư lệnh 559, bộ đội Trường Sơn - đường Hồ Chí Minh. Trước khi lên đường, Cục Chính trị Quân chủng tổ chức họp mặt chia tay tôi. Lúc này phòng Tuyên huấn mới đưa bức ảnh đồng chí Xuân Mai chụp tôi cùng đồng chí Phùng Thế Tài với Bác Hồ ngày mồng một tết Đinh Mùi tại trung đoàn 921 . Ảnh được phóng to, lồng khung kính, rất đẹp. Đồng chí Xuân Mai đã giữ lời hứa và với sự nhạy bén nghề nghiệp, đồng chí đã ghi được hình ảnh lúc Bác chỉ tay vào gói quà và nói: "Bác có cái này ngọt hơn thơ chú Tố Hữu, tặng các chú”.

Bức ảnh này đã trở thành vật kỷ niệm quí giá của tôi và gia đình tôi.