Bức ảnh này được chụp vào ngày 6/5/1975, ghi lại khoảnh khắc chiến sĩ tình báo Lê Văn Thức trở về đất liền (trong đoàn 35 chiến sĩ tử tù từ Côn Đảo).
Ngày 6/5/1975, bến tàu bỗng chốc nghẹn ngào trong một khoảnh khắc đi vào lịch sử. Giữa đoàn 35 "người về từ cõi ch.ết" – những tử tù Côn Đảo – có một người con mang tên Lê Văn Thức. Trong giây phút trùng phùng sau bao năm dài đằng đẵng, người mẹ già run rẩy ôm chầm lấy đứa con trai bằng xương bằng thịt, người mà bà ngỡ đã mãi mãi nằm lại nơi địa ngục trần gian. Tiếng nấc nghẹn của người mẹ xé tan không gian tĩnh lặng: “Thức ơi, Má cứ tưởng con ch.ết rồi!”. Đó không chỉ là lời chào, mà là tiếng lòng thắt lại sau hàng ngàn đêm trắng đợi chờ trong tuyệt vọng.
Ít ai biết rằng, đằng sau giây phút đẫm lệ ấy là một hành trình can trường của một trái tim quả cảm. Vốn là một chuẩn úy đầy triển vọng của sư đoàn 7, Lê Văn Thức được chọn đi huấn luyện tình báo tại Malaysia rồi trở về làm sĩ quan tại Trung tâm Huấn luyện Hùng Vương. Nhưng giữa lòng địch, trái tim ông luôn hướng về cách mạng.Để chuẩn bị cho chiến dịch Mậu Thân 1968, người chiến sĩ ấy đã một mình thầm lặng "đi giữa lằn ranh sinh tử". Suốt hơn một tháng trời, ông tỉ mẩn điều nghiên, thu thập dữ liệu để hoàn tất bản đồ tác chiến – tấm bản đồ phơi bày mọi "yết hầu" hiểm yếu của địch từ kho xăng đến căn cứ pháo binh. Nhưng nghiệt ngã thay, kế hoạch bị bại lộ, kẻ thù lùng sục từng nét chữ trên bản đồ để truy tìm "kẻ phản bội".Khi bị bắt, trong túi áo ông vẫn còn nguyên cây bút – vật chứng của lòng trung kiên. Trải qua những trận đòn "thừa chết thiếu sống", giữa những cực hình tàn khốc nhất, Lê Văn Thức vẫn giữ vững khí tiết như một tảng đá kiên trung, một mình nhận hết mọi tội lỗi về mình để bảo vệ tổ chức. Không thể khuất phục được ý chí sắt đá ấy, kẻ thù đã tuyên án tử hình và đày ông ra biệt giam tại Côn Đảo vào cuối năm 1968.Bảy năm chịu đựng xiềng xích và cái chết cận kề, cuối cùng người tử tù ấy đã trở về, vỡ òa trong vòng tay mẹ. Bức ảnh ấy không chỉ ghi lại một cuộc đoàn viên, mà còn là minh chứng bất tử cho sự hy sinh thầm lặng và ý chí thép của những người con đã hiến dâng cả tuổi trẻ cho độc lập dân tộc.
