BỨC ĐIỆN CUỐI CÙNG

BỨC ĐIỆN CUỐI CÙNG

Bia tưởng niệm 41 anh hùng liệt sĩ Đồn Biên phòng Pha Long hy sinh trong chiến đấu bảo vệ biên cương Tổ quốc. Trong đó có 27 cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng ngã xuống trong cuộc chiến đấu ác liệt năm 1979. Bia tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ lần đầu được khánh thành vào khoảng năm 2003 và đến tháng 11/2011 được tu sửa, nâng cấp thành nhà bia tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ khang trang, rộng rãi để phục vụ cán bộ, chiến sĩ, nhân dân đến thắp hương tri ân, tưởng nhớ các anh hùng liệt sĩ trong cuộc chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc của Tổ quốc.

Ngày 17/2/1979, khi tấn công vào Đồn CANDVT Pha Long, địch đã sử dụng tới hai trung đoàn áp đảo từ nhiều phía. Hai tiểu đoàn lính sơn cước của đối phương vượt sông Xanh, tràn qua xã Dìn Chin, đánh chiếm dãy đồi “Ba cây thông” phía Nam đồn, cắt đứt con đường từ Pha Long đi Mường Khương. Cùng lúc đó, chúng cho hai tiểu đoàn bộ binh vượt mốc 16 chiếm lĩnh điểm cao Lao Táo, xã Tả Ngải Chồ ở hướng Tây. Ở hướng Bắc, địch đánh vào Trạm Biên phòng cửa khẩu Lồ Cố Chin cạnh mốc 51, cách đồn khoảng 5km. Trong 4 ngày, từ 17 đến 20/2/1979, địch tổ chức hơn 20 lần với 5 đợt tấn công lớn, với ý đồ đè bẹp sức kháng cự của ta. Tuy bị rơi vào thế cô lập, bị bao vây, nhưng Đồn CANDVT Pha Long đã kiên cường vừa chiến đấu, vừa phòng ngự.

Sáng ngày 19/2/1979, quân địch liên tục tổ chức các đợt tấn công vào trận địa ta. Sau những ngày chiến đấu khốc liệt, quân số hy sinh và bị thương gần hết, hết đạn, hết lương thực, lực lượng chi viện chưa tới kịp, Đồn CANDVT Pha Long đứng trước nguy cơ rơi vào tay giặc”... Trước tình thế “ngàn cân treo sợi tóc”, 11 giờ, ngày 19/2/1979, Thượng úy Trần Xuân Ngọc đã gửi đi bức điện cuối cùng như lời vĩnh biệt: “Một sư đoàn địch đang vây hãm đồn. Chúng tôi đã chiến đấu hết đạn. Xin vĩnh biệt các đồng chí...”. Sau khi bức điện được gửi đi, Thượng úy Ngọc lệnh cho đơn vị hủy toàn bộ máy móc và tài liệu. Buổi tối hôm đó, đơn vị quyết định mở “con đường máu”, rút về hậu cứ. Nhớ lại những ký ức hào hùng về trận chiến đấu bảo vệ đồn, bảo vệ biên giới, Anh hùng Lê Khắc Xuân vẫn không thể tin nổi điều kỳ diệu đã xảy ra sau khi bức điện cuối cùng được gửi đi: “Không những tôi mà cả Thủ trưởng Ngọc và các đồng đội cũ, mỗi khi gặp nhau đều không thể tin mình vẫn còn sống”.

Trong 4 ngày anh dũng chiến đấu, Đồn CANDVT Pha Long đã tiêu diệt 740 tên dịch, thu 30 khẩu súng, 120 quả lựu đạn cùng 3.023 viên đạn các loại. Nhiều gương chiến đấu dũng cảm mãi rạng danh, được đời đời khắc ghi. Đó là Thiếu úy Hà Văn Sặn (sinh năm 1945, quê ở xã Sín Lùng Chải, huyện Mường Khương, tỉnh Lào Cai) trước khi hy sinh đã kiên cường đánh bật nhiều đợt tiến công của địch. Trung úy, Phó Đồn trưởng Nguyễn Văn Đức (sinh năm 1954, quê ở xã Tứ Xã, huyện Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ) cùng đơn vị dũng cảm chiến đấu đến hơi thở cuối cùng. Trong lúc khó khăn bốn bề địch vây chặt, Thượng sĩ Lê Khắc Xuân đã 4 lần nhận nhiệm vụ băng mình dưới làn đạn dày đặc, chi viện kịp thời cho các hướng, các mũi và tổ chức phục kích, tập kích vào sườn, vào phía sau đội hình địch, gây cho chúng nhiều thương vong.

Với những chiến công hiển hách, tháng 12/1979, Đồn CANDVT Pha Long và đồng chí Lê Khắc Xuân vinh dự được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Năm 2012, Đồn Biên phòng Pha Long thêm một lần nữa được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ đổi mới.