BÙI ĐÌNH CHIẾN – TỪ CHÀNG TRAI 39 KG ĐẾN NGƯỜI LÍNH TRÊN CHIẾN TRƯỜNG TRỊ THIÊN

Không đủ cân nặng đi bộ đội, tình nguyện vào thanh niên xung phong

Ông Bùi Đình Chiến, nay sống tại xã Khánh Thiện, tỉnh Ninh Bình, sinh ra và lớn lên trong những năm đất nước còn chiến tranh.

Năm 1965, khi phong trào thanh niên miền Bắc lên đường chi viện miền Nam phát triển mạnh mẽ, ông cũng đăng ký nhập ngũ. Nhưng mong muốn ấy ban đầu không thành hiện thực.

Lý do rất đơn giản: ông chỉ nặng 39 kg, không đủ tiêu chuẩn sức khỏe để vào bộ đội.

Cơ hội khác đến khi Bí thư Đảng ủy xã trực tiếp đến gia đình vận động, giới thiệu ông tham gia một đơn vị mới được thành lập: Đội Thanh niên xung phong đặc biệt K53.

Ông trở thành thành viên của “Lớp Anh Trỗi 1”, lực lượng thanh niên xung phong đặc biệt đầu tiên được Trung ương Đoàn cử thẳng vào chiến trường miền Nam năm 1965.

Sau hai tháng huấn luyện tại Trung ương Đoàn, ngày 16/8/1965, Bùi Đình Chiến cùng hơn 300 đồng đội bắt đầu hành quân vào Nam.

Gần hai tháng đi bộ vào chiến trường

Cuộc hành quân kéo dài gần hai tháng.

Không có phương tiện cơ giới, những thanh niên tuổi mười tám, đôi mươi mang theo quân trang, hành lý và đi bộ về phía Nam. Để tránh máy bay đánh phá, đơn vị chủ yếu đi vào ban đêm, ban ngày nghỉ và trú ẩn.

Hành trình đưa họ qua nhiều trọng điểm bị đánh phá ác liệt ở Thanh Hóa, Quảng Bình rồi vượt sông Bến Hải vào Quảng Trị.

Tại đây, ông Chiến cùng đồng đội được biên chế phục vụ trên tuyến 559 – đường Trường Sơn.

Công việc của những thanh niên xung phong rất đa dạng. Họ làm giao liên, dẫn đường, vận chuyển lương thực, đạn dược vào chiến trường. Trên vai người thanh niên khi ấy có thể là những bao gạo, hòm đạn hoặc đạn B40; khi trở ra, họ lại cáng những chiến sĩ bị thương về tuyến sau.

Mỗi chuyến đi đều tiềm ẩn nguy hiểm.

Trong một lần vượt sông Thạch Hãn, nước lũ từ thượng nguồn đổ về rất mạnh. Để sang được bờ bên kia, đơn vị phải căng dây thừng ngang sông rồi từng người bám vào dây để vượt qua.

Không may, dây bị đứt.

Một đồng đội của ông tên Hưởng bị nước lũ cuốn trôi và hy sinh khi còn chưa kịp trực tiếp bước vào trận đánh. Hơn nửa thế kỷ sau, đây vẫn là một trong những ký ức ông Chiến nhớ rõ nhất về những năm tháng trên chiến trường.

Từ thanh niên xung phong trở thành người lính

Năm 1967, chiến trường ngày càng ác liệt, lực lượng chiến đấu cần được bổ sung. Đơn vị thanh niên xung phong của Bùi Đình Chiến được điều chuyển trực tiếp sang Quân giải phóng.

Ông trở thành chiến sĩ của Trung đoàn 6, Quân khu Trị Thiên, đơn vị sau này được vinh danh là Trung đoàn Phú Xuân Anh hùng.

Một năm sau, người thanh niên từng không đủ cân nặng để nhập ngũ đã trực tiếp tham gia 26 ngày đêm chiến đấu tại Huế trong Xuân Mậu Thân 1968.

Những năm tháng ở chiến trường, ông và đồng đội phải sống trong điều kiện hết sức thiếu thốn. Bệnh tật, sốt rét, ghẻ lở cùng những trận bom đạn trở thành thử thách thường xuyên.

Có lần, dù đã sốt nhiều ngày, ông Chiến vẫn cố gắng tiếp tục hành quân với hai thùng đạn B40 nặng hơn 30 kg trên vai.

Cuối cùng, ông kiệt sức và ngất đi.

Ông bất tỉnh ba ngày. Đồng đội phải thay nhau cáng ông cùng vũ khí, quân trang vượt qua những đỉnh núi để đưa xuống nơi điều trị. Nhờ được cứu chữa kịp thời, ông vượt qua cơn sốt rét ác tính và sau đó tiếp tục trở lại đơn vị.

Bị bom B-52 đánh sập hầm vẫn xin ở lại chiến trường

Năm 1972, khi đang làm nhiệm vụ liên lạc cho trung đội trưởng hậu cần, ông Chiến tiếp tục đối mặt với một tình huống nguy hiểm.

Một trận bom B-52 đánh trúng khu vực đơn vị đóng quân.

Căn hầm nơi ông trú ẩn bị sập. Một thanh gỗ lớn trên nóc hầm rơi xuống, đập thẳng vào đầu khiến ông bị thương, mất nhiều máu.

Nhưng thay vì xin chuyển về tuyến sau, ông cố chịu đựng để được tiếp tục ở lại đơn vị.

Những năm chiến đấu của Bùi Đình Chiến vì thế không chỉ có những trận đánh lớn. Đó còn là những lần đối mặt với sốt rét, bom đạn, thương tích và chứng kiến đồng đội hy sinh trên đường hành quân.

Đám cưới 12 ngày rồi trở lại chiến trường

Đến năm 1973, sau nhiều năm xa nhà, ông Chiến được về phép.

Thấy con trai đã nhiều năm chiến đấu và cũng không còn trẻ, mẹ ông mong con sớm lập gia đình. Chiều lòng mẹ, ông tổ chức đám cưới.

Nhưng thời gian dành cho gia đình chỉ kéo dài 12 ngày.

Sau đó, ông lại khoác ba lô trở về chiến trường.

Đó cũng là lần cuối cùng ông gặp mẹ. Năm 1974, mẹ ông qua đời khi người con trai vẫn đang ở tiền tuyến.

Gần nửa thế kỷ tiếp tục việc chung

Năm 1976, Bùi Đình Chiến xuất ngũ trở về quê hương.

Chiến tranh kết thúc nhưng việc tham gia công tác xã hội của ông không dừng lại. Ông có hơn 10 năm làm Bí thư chi bộ, kiêm xóm trưởng, tham gia Ban Chấp hành Hội Cựu chiến binh và sau đó đảm nhiệm Chủ tịch Hội Cựu thanh niên xung phong của xã.

Ở tuổi 79, ông vẫn tham gia công việc của cựu chiến binh, cựu thanh niên xung phong tại địa phương. Theo lãnh đạo Hội Cựu chiến binh xã Khánh Thiện, ông là cán bộ hội nhiệt tình, trách nhiệm và được các cấp trao nhiều bằng khen, giấy khen.

Trong hành trang của người cựu chiến binh còn có nhiều huân, huy chương ghi nhận những năm tháng chiến đấu, trong đó có Huân chương Kháng chiến hạng Ba.

Cuộc đời Bùi Đình Chiến có một chi tiết tưởng như nghịch lý: năm 18 tuổi, ông từng bị từ chối nhập ngũ vì chỉ nặng 39 kg; nhưng cũng chính chàng trai ấy sau đó đã đi bộ gần hai tháng vào Nam, cõng hơn 30 kg đạn trên đường Trường Sơn, trở thành người lính Quân giải phóng và chiến đấu tại một trong những chiến trường ác liệt nhất.

Hơn nửa thế kỷ sau, câu chuyện ấy cho thấy một phần chân dung của thế hệ thanh niên Việt Nam thời chiến. Không phải ai trong số họ cũng bắt đầu với vóc dáng của một người lính. Nhưng khi đất nước cần, họ đã lựa chọn lên đường, trưởng thành từ những chuyến hành quân, những cung đường Trường Sơn và những năm tháng chiến đấu để góp phần làm nên ngày đất nước thống nhất.