Bùi Đình Cư – Người pháo thủ quả cảm giữa chiến trường Điện Biên Phủ

Sinh năm 1927 tại xã Việt Tiến, huyện Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ, Bùi Đình Cư nhập ngũ năm 1949 và gắn bó với Binh chủng Pháo binh cho đến năm 1954. Trong những năm tháng kháng chiến chống thực dân Pháp, đồng chí trực tiếp tham gia 9 chiến dịch lớn ở Bắc Bộ. Ở bất cứ trận đánh nào, Bùi Đình Cư cũng thể hiện sự gan dạ, mưu trí và tinh thần sẵn sàng nhận nhiệm vụ khó khăn. Trong chiến dịch Hoàng Hoa Thám năm 1950, khi đơn vị phối hợp đánh bốt Vên, đồng chí trực tiếp bắn 4 quả pháo, sát thương một trung đội địch, mở đường cho bộ binh tiến lên diệt đồn. Sang chiến dịch Quang Trung năm 1951, trận đánh đồn Yên Mô Thượng diễn ra giữa đêm mưa tối đen, Bùi Đình Cư đã không ngần ngại bò sát vào vị trí địch, dùng đèn pin soi từng lỗ châu mai để pháo binh xác định mục tiêu. Mặc cho đạn địch bắn dữ dội, đồng chí vẫn bình tĩnh hoàn thành nhiệm vụ, góp phần giúp đơn vị tiêu diệt gọn cứ điểm. Đến chiến dịch Hoàng Hoa Thám năm 1952, khi đơn vị chuẩn bị tiến công Tu Vũ nhưng trận địa bị lộ, pháo phải khẩn trương chuyển vị trí, Bùi Đình Cư đã một mình vác nòng súng cối nặng 101 kg đi 200m dưới làn hỏa lực của địch để bảo đảm pháo kịp thời chi viện cho bộ binh. Hành động ấy không chỉ giúp đơn vị hoàn thành nhiệm vụ mà còn trở thành nguồn động viên lớn đối với đồng đội.

Nhưng thử thách lớn nhất trong cuộc đời chiến đấu của Bùi Đình Cư là những ngày tháng tại Điện Biên Phủ. Cuối năm 1953, quân Pháp biến thung lũng Điện Biên Phủ thành một tập đoàn cứ điểm khổng lồ với 49 cứ điểm, hơn 12.000 quân cùng hệ thống pháo binh, máy bay và xe tăng hùng hậu. Trong khi đó, pháo binh của ta tuy còn thiếu thốn về đạn dược và trang bị nhưng lại có lợi thế về cách bố trí kín đáo, phân tán và khả năng tập trung hỏa lực vào những thời điểm quyết định. Bộ chỉ huy chiến dịch xác định phải lần lượt tiêu diệt Him Lam, Độc Lập và Bản Kéo, những cứ điểm án ngữ các hướng tiến vào Điện Biên Phủ. Đại đoàn 351 được giao nhiệm vụ tập trung hỏa lực pháo binh, vừa yểm trợ bộ binh, vừa chế áp pháo địch, đánh vào các cơ quan chỉ huy, kho tàng và sân bay. Ngày 13-3-1954, chiến dịch chính thức mở màn. Từ sáng sớm, pháo binh ta liên tiếp giáng đòn vào các mục tiêu của địch. 8 giờ, hai máy bay Đa-cô-ta vừa hạ cánh đã bị sơn pháo của Đại đội 756 và 757 bắn cháy. Đến 11 giờ, Đại đội cối 120mm của Bùi Đình Cư bắn thử, đạn pháo trúng sân bay khiến thêm một máy bay bị phá hủy. Khi địch đưa 2 xe tăng cùng một đại đội bộ binh tiến về phía Him Lam nhằm phá các đường hào xuất phát xung phong của ta, Đại đội Bùi Đình Cư nhận lệnh bắn 20 phát vào cứ điểm. Hơn 40 khẩu pháo từ 75 đến 120mm đồng loạt khai hỏa, khiến Him Lam rung chuyển dữ dội. Trong lúc ấy, Bùi Đình Cư lại một lần nữa khiến đồng đội khâm phục. Nhìn thấy 4 chiến sĩ đang vất vả khiêng nòng cối, đồng chí tự mình vác nòng súng cối nặng hơn 100kg chạy trên 3km, vừa chạy vừa động viên anh em theo sau. Đến trận địa, những khẩu cối nhanh chóng được lắp đặt và hướng thẳng vào cứ điểm Him Lam. 5 khẩu cối 120mm của Đại đội 114 dưới sự chỉ huy của Bùi Đình Cư liên tục giội đạn xuống trận địa địch. Những hố pháo tạo thành lợi thế để bộ binh tiến lên mở cửa. Đến 18 giờ 30 phút, các mũi xung kích đồng loạt tiến công. Khi những hỏa điểm nguy hiểm của địch xuất hiện, súng cối của Trung đội Bùi Đình Cư cùng súng ĐKZ và sơn pháo 75 lập tức tập trung hỏa lực. Từng hỏa điểm lần lượt im tiếng, tạo điều kiện cho bộ binh tràn vào cứ điểm. 23 giờ 30 phút, tin Him Lam bị tiêu diệt truyền về các hầm pháo.

Thế nhưng những người lính pháo binh chưa kịp tận hưởng niềm vui chiến thắng đã phải lập tức chuẩn bị cho trận đánh tiếp theo. Đêm 14-3, lực lượng pháo binh chi viện cho Đại đoàn 308 và Đại đoàn 312 tiến công Độc Lập phải khẩn trương di chuyển về phía Tây Bắc. Lệnh chuyển đến chậm, trời đã sáng, anh em lên đường mà chưa kịp ăn sáng. Bùi Đình Cư vẫn cho pháo tranh thủ bắn vào cứ điểm Độc Lập, phá hoại công sự và gây sức ép lên tinh thần quân địch. Trong lúc bộ binh kiên trì chờ pháo, các chiến sĩ xung kích còn chủ động chuẩn bị công sự giúp pháo binh, để khi pháo tới chỉ cần đặt xuống là có thể khai hỏa. Sang ngày 15-3, lúc 3 giờ 30 phút, trận tiến công Độc Lập bắt đầu. Những khẩu lựu pháo và cối 120mm lại đồng loạt lên tiếng. Đại đội của Bùi Đình Cư chiến đấu quên cả đói rét và mệt mỏi, liên tục bắn chính xác vào các mục tiêu được giao. Đến 3 giờ 55 phút, pháo tạm ngừng để bộ binh tiến sâu vào cứ điểm. 6 giờ 30 phút, sau những giờ chống cự tuyệt vọng, quân địch ở Độc Lập buộc phải hạ vũ khí đầu hàng, gần 500 tên đã bỏ mạng. Sau đó, Bùi Đình Cư được lệnh dẫn đầu trung đội tiến vào căn cứ, tháo và đưa ra ngoài 3 khẩu cối 120mm còn nguyên vẹn của địch. Pháo địch vẫn bắn dữ dội ngăn đường, nhưng đồng chí cùng đồng đội vẫn đưa được toàn bộ số pháo trở về an toàn.

Sau chiến thắng Điện Biên Phủ, những đóng góp của Bùi Đình Cư được ghi nhận bằng 1 Huân chương Chiến công hạng Nhì, 1 Huân chương Chiến công hạng Ba, 42 lần được trung đoàn, đại đoàn khen thưởng và một chiếc áo lụa do Chủ tịch Hồ Chí Minh tặng. Ngày 31-8-1955, đồng chí Bùi Đình Cư được Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tặng thưởng Huân chương Quân công hạng Ba và danh hiệu Anh hùng lực lượng Vũ trang nhân dân. Từ một người lính pháo binh trực tiếp lăn mình giữa những trận địa khốc liệt, Bùi Đình Cư đã để lại hình ảnh đẹp về một người chiến sĩ không chỉ biết chiến đấu bằng sức mạnh của vũ khí mà còn bằng lòng gan dạ, sự bình tĩnh và ý chí vượt lên mọi gian khổ.