BÙI HUY BÍCH – DANH THẦN, HỌC GIẢ VÀ NHÀ THƠ CUỐI THỜI LÊ
Bùi Huy Bích là một danh thần, học giả và nhà thơ cuối thời Lê, đỗ Hoàng giáp năm 1769 và từng giữ chức Đốc đồng Nghệ An, sau thăng Hành tham tụng. Ông là học trò của Lê Quý Đôn, để lại nhiều công trình thơ văn, khảo cứu Nho học và đặc biệt có hai bộ hợp tuyển “Hoàng Việt thi tuyển” và “Hoàng Việt văn tuyển”. Nội dung tóm lược từ Từ điển Nhân vật Lịch sử Việt Nam, phần viết về Bùi Huy Bích.
BÙI HUY BÍCH
(1744-1802)
Tự là Hi Chương, Ảm Chương, hiệu là Tổn Am. Ông người làng Định Công, huyện Thanh Trì (nay là xã Thịnh Liệt, huyện Thanh Trì, Hà Nội); con cháu của Tiến sĩ Bùi Xương Trạch, học trò của Bảng nhãn Lê Quý Đôn.
Năm 1769, ông đỗ Hoàng giáp, làm Đốc đồng Nghệ An, rồi thăng lên Hành tham tụng cuối thời Lê Hiển Tông (1740 -1786).
Tây Sơn ra Bắc, họ Trịnh sụp đổ. Lê Chiêu Thống, Quang Trung, Gia Long đều mời ng ra làm quan nhưng ông từ chối, ở ẩn tại quê nhà đến lúc qua đời.
Bùi Huy Bích đã để lại nhiều thơ văn và công trình sưu tập quý giá. Tác phẩm có Bích câu thi tập viết về Thăng Long, Nghệ An thi tập viết về Nghệ An, tản văn có Lữ Trung tạp thuyết. Khảo cứu kinh điển Nho học có Ngũ kinh tiết yếu, Chu lễ tiết yếu, Luận ngữ tiết yếu.
Cống hiến quan trọng của ông còn ở hai bộ hợp tuyển thơ văn Hoàng Việt thi tuyển (1788) và Hoàng Việt văn tuyển (1788).aa
