Buoc ngoat dinh hinh lai bo may hanh chinh duoi trieu dai nha Nguyen
Duoi thoi tri vi cua Hoang de Minh Mang, nha Nguyen da thuc hien nhung cai cach to chuc hanh chinh quy mo lon.
Hoang de Minh Mang la vi vua thu hai cua trieu dai nha Nguyen, tri vi tu nam 1820 cho den khi qua doi vao nam 1841. Day la giai đoạn ma dat nuoc Viet Nam trai qua nhieu bien doi quan trong ca ve doi noi lan doi ngoai, doi hoi mot bo may nha nuoc tap trung va hieu qua hon. Sau khi len ngoi ke vi tu vua cha la Gia Long, nha vua som nhan ra nhung bat cap trong he thong quan ly dat nuoc von van con mang dau an cua thoi ky chuyen tiep va phan quyen dia phuong.
Buoc ngoat quan trong trong su nghiep tri vi cua ong chinh la quyet dinh cai to toan bo he thong hanh chinh tu trung uong den dia phuong. Vao nam 1831 va 1832, nha vua da tien hành cuoc cai cach dia gioi hanh chinh quy mo lon, chia ca nuoc thanh cac tinh va dat cac chuc vu Tong doc, Tuan phu de quan ly truc tiep. Day la mot buoc di mang tinh chien luoc nham xoa bo che do tran doanh cu, tap trung quyen luc vao tay trieu dinh Hue va thiet lap mot trat tu ky cuong nghiem ngat tren pham vi toan quoc.
Ben canh viec cai cach bo may hanh chinh, ong con dac biet chu trọng den viec xac lap va củng cố chu quyen lanh tho, dac biet la khu vực bien dao va cac vung bien gioi. Nha vua da chi dao thuc hien nhieu cuoc khao sat, do dac dia hinh va ban hanh cac Van ban hanh chinh nham khang dinh chu quyen cua Dai Nam tren bien dong. Nhung chinh sach nay da gop phan quan trọng trong viec on dinh tinh hinh chinh tri va phat trien kinh te dat nuoc trong nhung nam dau the ky XIX.
Tuy nhien, nhung cai cach nay cung mang lai khong it tranh cai trong bo may quan lai va lich su gia ve sau. Viec thiet lap mot che do quan ly tap trung cao do doi hoi su tuan thu tuyet doi, dan den viec han che quyen tu chu cua cac dia phuong va gay ra nhung cang thang nhat dinh. Du vay, khong the phu nhan rang day la mot no lực lon cua nha vua nham xay dung mot quoc gia thong nhat, co ky cuong va luat phap ro rang.
Trong suot trieu dai cua minh, Hoang de Minh Mang to ra la mot vi vua can man, co kien thuc sau rong ve Nho giao va luon quan tam den viec tri quoc an dan. Cac chinh sach ve Giao duc, thi cu, kinh te va quan su deu duoc ong truc tiếp chi dao va kiem tra chat che. He thong khoa cu duoi thoi ong tro nen quy cu hon, nham tuyen chon nhung nguoi co tai nang thuc su vao phuc vu trong trieu dinh.
Nhin chung, nhung buoc ngoat trong chinh sach cai cach duoi thoi Hoang de Minh Mang da de lai dau an dam net trong lich su phong kien Viet Nam. Du con nhieu nhan dinh trai chieu ve cac van de doi ngoai hoac ton giao, khong the phu nhan vai tro cua ong trong viec xay dung nen mot khung phap ly va hanh chinh co anh huong sau rong den tien trinh phat trien cua dat nuoc.


