Buổi sáng ở Quảng trường Ba Đình

Sáng 2-9-1945, hàng vạn người dân tập trung tại Quảng trường Ba Đình, Hà Nội. Trên lễ đài, Chủ tịch Hồ Chí Minh thay mặt Chính phủ lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa đọc bản Tuyên ngôn Độc lập, tuyên bố trước quốc dân và thế giới về sự ra đời của một nước Việt Nam độc lập.

Mở đầu bản Tuyên ngôn, Người nhắc đến những lời bất hủ trong Tuyên ngôn Độc lập của nước Mỹ năm 1776 và Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền của Cách mạng Pháp năm 1791: “Tất cả mọi người sinh ra đều có quyền bình đẳng.” Từ những nguyên lý về quyền con người, Hồ Chí Minh đi đến khẳng định quyền độc lập của dân tộc Việt Nam.

Khi Người đọc đến câu: “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật đã thành một nước tự do độc lập”, tiếng vỗ tay và những tiếng reo vang lên từ quảng trường. Bản Tuyên ngôn không chỉ là lời tuyên bố về sự ra đời của một nhà nước mới, mà còn khẳng định ý chí độc lập của dân tộc Việt Nam sau hơn 80 năm dưới ách thống trị của thực dân Pháp và những năm tháng chiến tranh, biến động.

Buổi sáng hôm ấy đã trở thành một trong những khoảnh khắc đặc biệt của lịch sử Việt Nam hiện đại. Trên Quảng trường Ba Đình, lời tuyên bố về nền độc lập được vang lên trước đông đảo đồng bào và trở thành dấu mốc mở ra một thời kỳ mới của đất nước. Hơn 80 năm sau, ngày 2-9 vẫn được ghi nhớ như ngày Quốc khánh, gắn với khoảnh khắc Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn Độc lập và khẳng định quyền tự do, độc lập của dân tộc Việt Nam.