Bút Kiếm Giữ Non Sông, Lòng Dân Làm Gốc
Nguyễn Trãi, người con xứ Đông Ngàn, vừa thông văn chương, vừa giỏi mưu lược, lại có tấm lòng đau đáu vì nước vì dân. Lớn lên trong lúc quân Minh đô hộ tàn bạo, ông hiểu rõ: muốn cứu nước không chỉ cần gươm giáo, mà cần có chính nghĩa, có lòng dân làm hậu phương.
Khi Lê Lợi dựng cờ khởi nghĩa ở Lam Sơn, Nguyễn Trãi tìm đến và trở thành người tham mưu tin cậy nhất. Mười năm trường kỳ kháng chiến, bao lần nghĩa quân bị dồn vào thế hiểm nghèo, ông luôn bình tĩnh tìm đường ra, dùng lời nói và kế sách để thắt chặt tình đoàn kết, lay động lòng người. Ông thường nhắc nhở: “Đánh giặc trước phải lấy chính nghĩa, được lòng dân thì chắc thắng”.
Khi thắng lợi đã ở trong tầm tay, ông soạn ra Bình Ngô Đại Cáo – bản tuyên ngôn độc lập vĩ đại, khẳng định chân lý muôn đời: nước ta có văn hiến, có chủ quyền, không ai có quyền áp đặt. Lời văn hùng tráng ấy như lời thề thiêng liêng, ghi dấu sự kết thúc ách đô hộ và khởi đầu thời kỳ tự chủ.
Sau khi giành lại độc lập, Nguyễn Trãi một lòng chăm lo xây dựng đất nước: xin vua giảm thuế khóa, khoan dung với dân, trọng dụng nhân tài, tránh hà khắc. Ông sống thanh liêm, không màng vinh hoa, chỉ mong nhân dân được an cư lạc nghiệp. Dù sau này phải chịu oan khuất, nhưng khí tiết và tài năng của ông không bao giờ phai nhạt.
Nguyễn Trãi là minh chứng cho chân lý: yêu nước không chỉ có cầm gươm xông trận, mà còn có thể chiến đấu bằng trí tuệ, bằng văn chương và bằng lòng nhân ái. Tên tuổi ông cùng Bình Ngô Đại Cáo mãi là ngọn lửa thời hoa lửa soi đường, nhắc nhở mọi thế hệ: giữ nước phải luôn lấy lòng dân làm gốc.
