Bài viết

Cách Giàng A Hồ giáo dục và cảm hóa những tên phỉ ra hàng

Lào Cai14/05/2026Ban Biên tập tổng hợp4 lượt xem0 lượt chia sẻ

Sau trận đối đầu nghẹt thở ngay tại nếp nhà gỗ pơ-mu, uy danh của Giàng A Hồ vang dội khắp dải núi Lao Chải. Tuy nhiên, thay vì dùng súng kíp hay dao mèo để lùng sục, tận diệt những tay súng phỉ trốn chạy trong rừng sâu, người đảng viên đầu tiên ấy lại chọn một con đường khác: dùng lòng nhân nghĩa, sự bao dung và tình đồng bào để cảm hóa họ.

Giàng A Hồ hiểu rằng, phần lớn những người đi theo phỉ bấy giờ đều là anh em người Mông nghèo khổ dưới các bản. Họ bị bọn trùm phỉ và giặc Pháp dùng luận điệu mị dân, dùng hạt muối, đồng bạc đánh lừa lúc đói kém. Ông bảo với Đội trưởng Giàng A Lử và anh em du kích: "Bắn chết một người Mông là bản ta mất đi một bàn tay cầm cuốc bướm làm ruộng bậc thang. Phải gọi cái bụng của họ trở về với tổ tiên, với cách mạng!".

Mùa đông năm 1950, dải Hoàng Liên Sơn bao phủ bởi một mùa sương muối tàn khốc, đẩy những toán phỉ lẩn trốn trong các hang đá cổ vào cảnh cạn kiệt lương thực, đói rét và bệnh tật. Nhận thấy thời cơ đã chín muồi, Giàng A Hồ bắt tay vào kế hoạch cảm hóa quy mô lớn.

Dùng tiếng khèn và lời ca vạch lối: Thay vì nổ súng, Hồ giao nhiệm vụ cho giao liên Giàng A Dê và Cứ Giàng Sinh tiếp cận các cửa hang bí mật nơi phỉ ẩn nấp. Giữa đêm tối mịt mùng, thay vì bắn tên độc hay giật mìn bẫy đá, Sinh lặng lẽ ngồi trên vách đá thổi những điệu khèn gọi bạn tình, điệu khèn tìm dòng họ trầm hùng của người Mông. Sau tiếng khèn, Giàng A Hồ cất tiếng gọi trầm ấm qua màn sương quánh đặc: "Anh em ơi! Vợ con ở bản đang dệt lanh thêu váy chờ đón Tết. Đừng ở trong hang lạnh ăn củ mài, làm tay sai cho Tây nữa. Trở về với bản, Chính phủ Bác Hồ sẽ chia ruộng, chia muối ăn, không ai trị tội đâu!".

Tiếp tế lương thực ngay cửa hang: Để chứng minh cho lời nói của mình, Giàng A Hồ cử các nữ du kích gùi những thúng ngô hạt, gạo nương thơm phức và những ống tre đựng muối hột đặt ngay trước cửa hang đá của phỉ rồi rút lui. Giữa lúc đói khát cùng cực, những hạt muối, hạt ngô thẫm đẫm tình đồng bào của cách mạng đã làm lay động tận cùng những trái tim lầm lỡ.

Sự kiên trì và lòng bao dung của Giàng A Hồ đã tạo nên một làn sóng ra hàng chấn động lúc bấy giờ. Chỉ trong vòng hai tuần mùa đông năm 1950, từng toán người lầm đường lạc lối đã lẳng lặng mang súng trường mát-cơ-tông bước ra khỏi hang sâu, tìm đường về bản Lao Chải đầu hàng du kích.

Ngày họ trở về, Giàng A Hồ không xích tay, không mắng nhiếc. Ông mở rộng cửa ngôi nhà pơ-mu, đón họ bằng một bếp lửa củi nghiến rực hồng và những bát rượu ngô ấm áp. Ông tự tay trao lại cho mỗi người ra hàng một chiếc cuốc bướm sắc lẹm do Giàng Trừ Tủa vừa rèn xong. Ông vỗ vai họ và bảo: "Cầm lấy chiếc cuốc này, từ nay hãy cùng anh em du kích bạt đá, đắp bờ, làm cho những nấc ruộng bậc thang Lao Chải rực vàng lúa chín. Đó mới là con đường thẳng của người Mông ta!".

Nhờ chính sách cảm hóa nhân văn của Bí thư Giàng A Hồ, sào huyệt phỉ tại bốt Dốc Ba Nhà hoàn toàn bị xóa sổ mà không cần tốn quá nhiều xương máu. Hơn năm mươi tay súng từng lầm lỡ sau khi đầu hàng đã tự nguyện gia nhập vào lực lượng dân quân, cùng sát cánh với bộ tứ anh hùng Giàng A Lử, Giàng Trừ Tủa, Cứ Giàng Sinh, Giàng A Dê chiến đấu bảo vệ quê hương cho đến ngày Tây Bắc hoàn toàn giải phóng

Câu chuyện lịch sử về lòng bao dung, lấy đức phục người của Giàng A Hồ năm 1950 đã viết nên một trang sử vàng chói lọi cho đất và người Lao Chải. Tinh thần ấy vẫn vẹn nguyên sức sống, được các thế hệ sau gìn giữ như một bài học lớn về tình đoàn kết dân tộc, mãi mãi vang vọng cùng tiếng khèn, tiếng sáo mỗi mùa hoa sơn tra nở trắng trời.

Thiên sử thi về người đảng viên kiên trung Giàng A Hồ và Đội du kích Lao Chải năm 1948 đã kết thúc trọn vẹn và đầy tự hào.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn
Cách Giàng A Hồ giáo dục và cảm hóa những tên phỉ ra hàng | Câu chuyện thời hoa lửa