CÁCH MẠNG THÁNG 8 NĂM 1945

81 năm trôi qua, nhưng những giá trị lịch sử to lớn, tầm vóc thời đại của Cách mạng tháng Tám năm 1945 vẫn còn nguyên giá trị và ngày càng sâu sắc, tiếp tục toả sáng trong dòng chảy lịch sử của dân tộc Việt Nam.

Cách mạng Tháng Tám năm 1945 là một trong những sự kiện trọng đại nhất của lịch sử dân tộc Việt Nam. Chỉ trong thời gian ngắn, nhân dân cả nước đã đồng loạt đứng lên giành chính quyền, chấm dứt ách thống trị của thực dân, phát xít và chế độ quân chủ, mở ra một kỷ nguyên mới – kỷ nguyên độc lập, tự do của dân tộc.

Tháng 8 năm 1945, Chiến tranh thế giới thứ hai bước vào giai đoạn kết thúc. Ngày 15/8/1945, Nhật Bản tuyên bố đầu hàng Đồng minh vô điều kiện. Trước tình hình đó, Đảng và Việt Minh nhận định thời cơ tổng khởi nghĩa đã đến. Ngày 13/8/1945, Ủy ban Khởi nghĩa toàn quốc được thành lập và ra Quân lệnh số 1, phát động Tổng khởi nghĩa giành chính quyền trong cả nước.

Ngày 16/8/1945, Quốc dân Đại hội được triệu tập tại Tân Trào, Tuyên Quang. Đại hội tán thành chủ trương Tổng khởi nghĩa, thông qua những chính sách lớn của Việt Minh và thành lập Ủy ban Dân tộc Giải phóng Việt Nam do Hồ Chí Minh làm Chủ tịch. Từ căn cứ cách mạng, lệnh Tổng khởi nghĩa được truyền đi, thúc đẩy nhân dân các địa phương nhanh chóng đứng lên giành chính quyền.

Ngày 19/8/1945, cuộc khởi nghĩa giành chính quyền thắng lợi tại Hà Nội. Hàng vạn quần chúng xuống đường biểu tình, chiếm các cơ quan đầu não của chính quyền cũ. Thắng lợi tại Hà Nội có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, trở thành nguồn cổ vũ mạnh mẽ đối với phong trào khởi nghĩa ở các địa phương trong cả nước.

Tiếp sau Hà Nội, phong trào cách mạng nhanh chóng lan rộng. Ngày 23/8, nhân dân Huế giành chính quyền. Ngày 25/8, khởi nghĩa thắng lợi tại Sài Gòn – Gia Định. Cùng với đó, chính quyền cách mạng lần lượt được thành lập ở nhiều tỉnh, thành phố trên cả nước. Đến cuối tháng 8/1945, chính quyền về cơ bản đã thuộc về nhân dân.

Ngày 30/8/1945, tại Ngọ Môn, kinh thành Huế, vua Bảo Đại tuyên bố thoái vị, trao ấn kiếm cho đại diện Chính phủ lâm thời. Sự kiện này đánh dấu sự chấm dứt của chế độ quân chủ tồn tại ở Việt Nam trong nhiều thế kỷ.

Ngày 2-9-1945, tại Quảng trường Ba Đình (Hà Nội) lịnh sử, trước cuộc mít tinh của gần một triệu đồng bào, Chủ tịch Hồ Chí Minh thay mặt Chính phủ Lâm thời trịnh trọng đọc bản Tuyên ngôn Độc lập, tuyên bố trước quốc dân và thế giới: Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời (nay là Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam). Từ đó, ngày 2-9 là Ngày Quốc khánh của nước ta.

Thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945 là một trong những thắng lợi nổi bật và vĩ đại nhất của cách mạng Việt Nam trong thế kỷ XX, là mốc son chói lọi trong lịch sử ngàn năm của dân tộc ta. Đó chính là thắng lợi của trí tuệ, bản lĩnh và tinh thần đấu tranh quật cường của toàn thể dân tộc Việt Nam dưới sự lãnh đạo đúng đắn, sáng tạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945 tạo bước ngoặt vĩ đại của cách mạng Việt Nam trong thế kỷ XX, đập tan ách đô hộ của phát xít Nhật, lật đổ ách thống trị hơn 80 năm của thực dân Pháp, xóa bỏ chế độ phong kiến lạc hậu hàng nghìn năm, đưa nước ta bước sang kỷ nguyên mới - kỷ nguyên độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội. Thắng lợi lịch sử này đã chứng tỏ rằng, cuộc cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân ở một nước thuộc địa, nửa phong kiến, do toàn dân nổi dậy, dưới sự lãnh đạo của một Đảng mác xít chân chính, có đường lối và phương pháp cách mạng đúng đắn, sáng tạo có thể giành thắng lợi nhanh chóng và triệt để.

Thắng lợi của Cách mạng tháng Tám đã đưa nhân dân Việt Nam từ thân phận người nô lệ, bị áp bức, bóc lột trở thành người làm chủ, tự quyết định vận mệnh và tương lai của mình. Đây là một cuộc đổi đời chưa từng có trong lịch sử đối với mỗi người dân Việt Nam. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Cách mạng tháng Tám đã lật đổ nền quân chủ mấy mươi thế kỷ, đã đánh tan xiềng xích thực dân gần 100 năm, đã đưa chính quyền lại cho nhân dân, đã xây nền tảng cho nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, độc lập, tự do, hạnh phúc”.

Thắng lợi của Cách mạng tháng Tám năm 1945 đã đưa Đảng ta trở thành đảng cầm quyền. Điều đó khẳng định, trên thực tế khả năng và hiệu quả lãnh đạo của một Đảng tuy còn rất non trẻ, ra đời ở một nước thuộc địa, nửa phong kiến nhưng đã trở thành đảng lãnh đạo chính quyền và toàn xã hội, thực sự là một tổ chức chính trị tiên phong, bộ tham mưu chiến đấu của giai cấp công nhân và toàn thể dân tộc Việt Nam, chiến đấu quên mình trước hết vì lợi ích thiết tha nhất, thiêng liêng nhất của dân tộc lúc này là độc lập và tự do.

Thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945 là cơ sở, điều kiện tiên quyết, tạo dựng nền móng vững chắc cho chế độ xã hội mới; đồng thời, tạo động lực mạnh mẽ cho dân tộc Việt Nam vượt qua mọi khó khăn, thử thách trong cuộc đấu tranh lâu dài, gian khổ chống đế quốc, thực dân, xây dựng chế độ mới chế độ xã hội chủ nghĩa. Thắng lợi của Cách mạng tháng Tám còn tạo động lực mạnh mẽ để dân tộc Việt Nam đứng lên đấu tranh giành độc lập dân tộc, thống nhất đất nước, đánh bại cuộc chiến tranh xâm lược của thực dân Pháp và đế quốc Mỹ (1945 - 1975). Đó cũng chính là nền tảng, ngọn nguồn sức mạnh để dân tộc Việt Nam thực hiện thắng lợi công cuộc đổi mới, giữ vững thành quả cách mạng, phấn đấu cho mục tiêu: dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh.

Thắng lợi của Cách mạng tháng Tám làm sáng tỏ, bổ sung lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin về cách mạng giải phóng dân tộc thuộc địa trong thời đại mới. Đó là mối quan hệ giữa hai nhiệm vụ chống đế quốc và chống phong kiến, khắc phục sai lầm “tả khuynh” của Quốc tế Cộng sản trong việc đặt lên hàng đầu nhiệm vụ chống phong kiến. Trong khi đó, ở các dân tộc thuộc địa, nhiệm vụ chống đế quốc và phong kiến tay sai, giành độc lập dân tộc phải được đặt lên hành đầu. Do đó, thắng lợi của Cách mạng tháng Tám bổ sung lý luận Mác - Lênin về khả năng nổ ra và giành thắng lợi trước cách mạng vô sản ở chính quốc của các dân tộc thuộc đại và phụ thuộc, nếu ở đó được sự giúp đỡ của cách mạng thế giới và tổ chức ra được đội tiên phong của giai cấp công nhân và nhân dân lao động là Đảng Cộng sản; bổ sung lý luận của V.I.Lênin về thời cơ và nâng lên thành nghệ thuật chớp thời cơ trong Cách mạng Tháng Tám.

Đồng thời, Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thắng lợi, đã xác lập và nâng cao vị thế quốc tế của dân tộc Việt Nam trong hàng ngũ các dân tộc tiên phong, thúc đẩy mạnh mẽ cho sự phát triển của phong trào giải phóng vì hoà bình, độc lập dân tộc và tiến bộ xã hội trên toàn thế giới.

Cách mạng Tháng Tám năm 1945 nổ ra và giành thắng lợi là mốc son chói lọi trong lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam, có giá trị lịch sử và thời đại vô cùng to lớn. 81 năm trôi qua, nhưng những giá trị lịch sử to lớn, tầm vóc thời đại của Cách mạng tháng Tám năm 1945 vẫn còn nguyên giá trị và ngày càng sâu sắc, tiếp tục toả sáng trong dòng chảy lịch sử của dân tộc Việt Nam. Tinh thần Cách mạng tháng Tám còn sống mãi trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc của nhân dân Việt Nam, cũng như trong bước đường phát triển của nhiều dân tộc tiến bộ trên thế giới, phấn đấu vì hoà bình, độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội.

(nguồn từ: Trường Đại Học Cảnh Sát Nhân Dân)