CĂNG BÁ VÂN – TỪ TRẠI GIAM THỰC DÂN ĐẾN NGỌN LỬA CÁCH MẠNG
CĂNG BÁ VÂN – TỪ TRẠI GIAM THỰC DÂN ĐẾN NGỌN LỬA CÁCH MẠNG
📖 Khi phong trào cách mạng của nhân dân ta dâng cao mạnh mẽ, thực dân Pháp phản ứng dữ dội. Chúng đàn áp, bắt bớ, giết hại hàng trăm người yêu nước, khiến các nhà tù Thái Nguyên, Lạng Sơn, Hỏa Lò, Sơn La… chật ních tù nhân. Để có chỗ giam giữ thêm, giữa năm 1940, chúng xây dựng trại giam Bá Vân (Camp de Bá Vân) tại vùng rừng núi hẻo lánh ven sông Công, cách tỉnh lị Thái Nguyên 14 km.
📚 Theo hồ sơ của Pháp (ANOM – Résidence supérieure du Tonkin, cote R 141), Bá Vân là “camp de concentration des prisonniers politiques du Tonkin” – trại tập trung tù nhân chính trị Bắc Kỳ.
Nơi đây được chọn vì bốn “lợi thế”: xa phong trào Việt Minh , cách biệt sông sâu , gần trung tâm đàn áp 🏰và “lam sơn chướng khí” khiến tù nhân dễ chết mòn .
✨ Thế nhưng, kẻ thù không ngờ rằng ngay trong ngục tối ấy, ngọn lửa cách mạng vẫn cháy bền bỉ .
Các chiến sĩ cộng sản đã lập Chi bộ Đảng trong Căng Bá Vân (1942), tổ chức Ban Trật tự, Tiểu ban Văn nghệ , Học tập , Sản xuất … để duy trì tinh thần đấu tranh và lan tỏa ảnh hưởng ra nhân dân quanh vùng.
Từ Bá Vân, phong trào cách mạng lan tỏa đến Bá Xuyên, Cải Đan, Tân Cương, Phúc Trìu… Nhiều thanh niên được giác ngộ, gia nhập Việt Minh.
Năm 1944, Chi bộ tổ chức thành công cuộc vượt ngục ngày 22/8/1944, đưa tám đồng chí về An toàn khu 2 , góp phần bổ sung cán bộ cho phong trào Việt Bắc.
Tháng 11/1944, trước sức lan tỏa của phong trào, thực dân Pháp phải giải tán trại Bá Vân.
Từ nơi giam cầm, Bá Vân trở thành cái nôi cách mạng vùng Tây Nam Thái Nguyên, là mắt xích quan trọng trong tuyến giao liên Việt Bắc – Trung ương.
(Ảnh: Lễ khánh thành Bia di tích Căng Bá Vân tháng 3/1981)



