CÁNH BAY XUYÊN MÀN ĐÊM

Đêm 27 tháng 12 năm 1972, sân bay Yên Bái chìm trong bóng tối. Đèn đường băng được hạn chế đến mức thấp nhất để tránh sự phát hiện của máy bay địch. Từ xa, tiếng bom vọng lại từng hồi, khiến mặt đất rung lên dưới chân những người lính.

Trong khu vực trực chiến, phi công Phạm Tuân lặng lẽ kiểm tra lại bộ quần áo bay, chiếc mũ bảo hiểm và tấm bản đồ nhỏ. Suốt nhiều đêm, máy bay B-52 của Mỹ liên tục trút bom xuống Hà Nội, Hải Phòng và nhiều khu vực ở miền Bắc. Những khu phố bị tàn phá, nhiều mái nhà đổ sập, bao người dân vô tội đã ngã xuống.

Phạm Tuân hiểu rằng chuyến bay đêm nay không chỉ là một nhiệm vụ chiến đấu. Đó còn là lời đáp trả của những người lính trước nỗi đau của đồng bào.

Năm 1965, Phạm Tuân nhập ngũ và được cử sang Liên Xô học chuyên ngành kỹ thuật ra-đa. Nhờ kiên trì rèn luyện, ông được tuyển chọn đào tạo thành phi công tiêm kích, sau đó lần lượt làm chủ MiG-17 và MiG-21. Những năm tháng học tập gian khổ cùng kinh nghiệm chiến đấu đã giúp ông đặc biệt thành thạo kỹ thuật bay trong đêm tối.

Mệnh lệnh xuất kích vang lên.

Phạm Tuân chạy nhanh về phía chiếc MiG-21 số hiệu 5121. Người thợ máy siết chặt tay ông rồi nói:

– Chúc anh chiến thắng và trở về!

Động cơ gầm lên. Chiếc MiG-21 lao dọc đường băng, rời khỏi mặt đất rồi nhanh chóng hòa vào màn đêm.

Theo sự dẫn đường của sở chỉ huy mặt đất, Phạm Tuân cho máy bay giữ độ cao thấp nhằm tránh các tốp F-4 bảo vệ B-52. Khi lên tới độ cao khoảng bảy nghìn mét, ông nhận được thông báo mục tiêu đang bay về phía Hà Nội.

Khoảng cách giảm nhanh: hai trăm kilômét, một trăm kilômét…

Phạm Tuân thả thùng dầu phụ, bật tăng lực. Chiếc MiG-21 rung lên rồi lao vút về phía trước với tốc độ vượt âm thanh. Ngoài buồng lái chỉ có một màu đen đặc quánh. Phía xa, những đốm sáng mờ hiện ra rồi biến mất giữa những dải nhiễu điện tử.

Bất ngờ, một chiếc B-52 khổng lồ xuất hiện phía trước. Bao quanh nó là những máy bay F-4 đang bay hộ tống.

– Xin phép công kích! – Phạm Tuân báo cáo.

Lệnh đồng ý truyền đến.

Ông giữ chắc cần lái, tiếp tục rút ngắn khoảng cách. Ba kilômét… rồi gần hơn nữa. Chiếc B-52 hiện ra như một khối đen khổng lồ che khuất cả khoảng trời. Phạm Tuân bình tĩnh đưa mục tiêu vào vòng ngắm.

Hai quả tên lửa lần lượt rời khỏi cánh MiG-21.

Những vệt lửa xé toạc màn đêm, lao thẳng về phía chiếc “pháo đài bay”. Một tiếng nổ dữ dội vang lên. Chiếc B-52 bùng cháy, những mảnh vỡ đỏ rực rơi xuống như một trận mưa lửa giữa bầu trời.

Không kịp vui mừng, Phạm Tuân lập tức điều khiển máy bay thoát ly. Các tiêm kích F-4 quay lại truy đuổi quyết liệt. Với bản lĩnh và kỹ thuật điêu luyện, ông cắt được sự bám đuổi, trở về sân bay Yên Bái và hạ cánh an toàn. Đây là lần đầu tiên Không quân nhân dân Việt Nam sử dụng MiG-21 bắn rơi B-52 trong chiến đấu.

Khi buồng lái mở ra, đồng đội chạy đến ôm lấy người phi công vừa trở về. Phạm Tuân chỉ mỉm cười:

– Chiến công này là của tất cả chúng ta.

Năm 1973, ông được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Tám năm sau chiến công trên bầu trời Hà Nội, Phạm Tuân cùng nhà du hành Viktor Gorbatko bay vào vũ trụ trên tàu Soyuz 37, trở thành người Việt Nam và người châu Á đầu tiên bay vào không gian.

Từ bầu trời rực lửa của chiến tranh đến khoảng không bao la của vũ trụ, Phạm Tuân luôn mang theo ý chí của người lính Việt Nam. Cánh bay đêm 27 tháng 12 năm ấy vẫn nhắc nhở thế hệ hôm nay rằng: khi Tổ quốc cần, lòng dũng cảm, trí tuệ và niềm tin có thể giúp con người vượt qua mọi giới hạn.