Cánh Chim Báo Bão Và Khí Tiết Trước Bình Minh - Bản Hùng Ca Nguyễn Thị Minh Khai

Trong trang sử vàng của phong trào cách mạng Việt Nam đầu thế kỷ XX, Nguyễn Thị Minh Khai (1910 – 1941) hiện lên như một biểu tượng bất tử của trí tuệ, lòng dũng cảm và tinh thần hy sinh oanh liệt. Bà là một trong những nhà lãnh đạo tiền bối xuất sắc của Đảng Cộng sản Đông Dương, người con gái kiên trung đã dâng trọn tuổi xuân cho khát vọng tự do của dân tộc.

Sinh ra tại Vinh (Nghệ An) – vùng đất giàu truyền thống yêu nước, Nguyễn Thị Minh Khai (tên thật là Nguyễn Thị Vịnh) sớm giác ngộ lý tưởng cách mạng khi mới 16 tuổi. Bằng sự thông minh và bản lĩnh phi thường, bà tham gia Tân Việt Cách mạng Đảng, rồi gia nhập Đảng Cộng sản Việt Nam ngay từ những ngày đầu thành lập. Năm 1930, bà được cử sang Hương Cảng (Trung Quốc) hoạt động tại Đông Phương Cục của Quốc tế Cộng sản, trở thành trợ lý tin cậy của Lãnh tụ Nguyễn Ai Quốc.

Cuộc đời hoạt động của bà là một chuỗi những thử thách nghẹt thở. Năm 1931, bà bị chính quyền Tưởng Giới Thạch bắt giam và tra tấn dã man. Giữ vững khí tiết, bà tìm cách vượt ngục và tiếp tục sang Liên Xô học tập tại Trường Đại học Phương Đông. Tại Đại hội lần thứ VII của Quốc tế Cộng sản ở Mát-scơ-va năm 1935, Nguyễn Thị Minh Khai ghi dấu ấn lịch sử khi là nữ đại biểu đầu tiên của Việt Nam bước lên diễn đàn quốc tế, cất cao tiếng nói tố cáo chủ nghĩa đế quốc và khẳng định vai trò của phụ nữ Đông Dương trong sự nghiệp giải phóng dân tộc.

Trở về nước năm 1937, bà được bầu vào Thành ủy Sài Gòn - Chợ Lớn, rồi giữ chức Bí thư Thành ủy. Cùng với người bạn đời là đồng chí Lê Hồng Phong, bà trực tiếp lãnh đạo phong trào đấu tranh của công nhân và nhân dân lao động trong giai đoạn sục sôi trước Khởi nghĩa Nam Kỳ. Năm 1940, khi đứa con gái đầu lòng mới tròn vài tháng tuổi, bà bị thực dân Pháp bắt giam.

Trong ngục tối ngục tù Khám Lớn Sài Gòn, chịu đủ mọi đòn thù tàn bạo, Nguyễn Thị Minh Khai vẫn giữ vững tinh thần thép. Bà dùng máu của mình viết nên những dòng thơ tuyệt tác trên tường tù:

"Rắn rỏi khổ luyện mới nên đồng / Dù đòn tra tấn, dù tù còng / Quyết giữ tinh thần người cộng sản / Máu rơi không nản, chí không lay!"

Sáng ngày 28 tháng 8 năm 1941, tại Hóc Môn, thực dân Pháp đưa bà ra pháp trường. Trước họng súng kẻ thù, Nguyễn Thị Minh Khai kiên quyết từ chối bịt mắt. Bà giật phắt dải băng đen, nhìn thẳng vào những nòng súng lạnh ngắt và hô lớn lời thề sông núi: "Việc chúng tôi làm là chính nghĩa. Dù các người có giết chúng tôi, cách mạng nhất định sẽ thành công!"

Nguyễn Thị Minh Khai ngã xuống khi mới 31 tuổi, nhưng ngọn lửa kiên trung và nụ cười hiên ngang trước bình minh của bà đã trở thành ngọn đuốc soi đường, tiếp thêm sức mạnh cho hàng triệu đồng bào đứng lên làm nên Đại thắng Mùa Thu năm 1945.