Cánh chim nhỏ giữa núi rừng Việt Bắc
Kim Đồng là Đội trưởng đầu tiên của Đội Nhi đồng cứu quốc – tổ chức tiền thân của Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh ngày nay. Dù mới 14 tuổi, em đã dũng cảm làm nhiệm vụ liên lạc, bảo vệ cán bộ cách mạng giữa vùng căn cứ Việt Bắc. Sự hy sinh anh dũng của Kim Đồng đã trở thành biểu tượng sáng ngời của lòng yêu nước và tinh thần quả cảm của thiếu nhi Việt Nam.
Giữa núi rừng Việt Bắc hùng vĩ, nơi những con suối trong veo len lỏi qua các bản làng của đồng bào Nùng, cậu bé Nông Văn Dền lớn lên trong tình yêu thương của gia đình và tình yêu quê hương tha thiết. Từ nhỏ, Dền đã chứng kiến cảnh thực dân đàn áp nhân dân, nhiều cán bộ cách mạng phải hoạt động bí mật giữa núi rừng Cao Bằng.
Năm 1941, khi Hồ Chí Minh trở về Pác Bó để trực tiếp lãnh đạo cách mạng, phong trào yêu nước ở Cao Bằng phát triển mạnh mẽ. Nông Văn Dền được lựa chọn tham gia Đội Nhi đồng cứu quốc và được giao bí danh Kim Đồng.
Là Đội trưởng đầu tiên của đội, Kim Đồng nhận nhiệm vụ liên lạc, đưa thư, dẫn đường và bảo vệ cán bộ cách mạng. Công việc tưởng như đơn giản nhưng vô cùng nguy hiểm. Mỗi chuyến đi đều phải vượt qua sự kiểm soát của địch, băng qua núi cao, rừng sâu và nhiều đồn lính.
Nhờ sự thông minh và nhanh trí, Kim Đồng nhiều lần hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Khi gặp địch, em giả vờ đi chăn trâu hoặc hái củi để đánh lạc hướng. Những tài liệu quan trọng được em cất giấu cẩn thận và chuyển đến đúng nơi, đúng thời điểm.
Sáng ngày 15 tháng 2 năm 1943, trong một lần làm nhiệm vụ tại khu vực Nà Mạ, Kim Đồng phát hiện lính địch bất ngờ phục kích nhằm bắt các cán bộ cách mạng đang họp gần đó.
Không chút do dự, em lập tức tìm cách báo động. Kim Đồng bình tĩnh bước ra khỏi nơi ẩn nấp, cố tình thu hút sự chú ý của quân địch để các cán bộ có thời gian rút lui an toàn.
Tiếng súng vang lên giữa núi rừng.
Kim Đồng trúng đạn và ngã xuống bên bờ suối khi mới 14 tuổi.
Nhờ sự dũng cảm của em, cuộc họp của cán bộ cách mạng được bảo vệ, không ai bị bắt. Sự hy sinh ấy đã góp phần giữ vững lực lượng cách mạng tại căn cứ Cao Bằng trong những ngày đầu đầy gian khó.
Sau Cách mạng Tháng Tám, tên tuổi Kim Đồng được nhiều thế hệ thiếu nhi Việt Nam biết đến. Hình ảnh cậu bé liên lạc nhỏ tuổi, gan dạ và trung thành trở thành biểu tượng của tuổi trẻ Việt Nam.
Năm 1997, Đảng và Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cho Kim Đồng, ghi nhận những đóng góp và sự hy sinh cao đẹp của em đối với sự nghiệp cách mạng.
Ngày nay, tên Kim Đồng được đặt cho nhiều trường học, đường phố và các công trình trên khắp cả nước. Khu di tích mộ Kim Đồng tại Cao Bằng là địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ. Mỗi đoàn viên, đội viên khi nhắc đến Kim Đồng đều nhớ đến hình ảnh một thiếu niên nhỏ tuổi nhưng mang trong mình trái tim lớn, sẵn sàng hy sinh vì độc lập của dân tộc.
